تحصن ۳ روزه اساتید دانشگاه در سازمان برنامه و بودجه؛ کدهای استخدامی در انتظار یک امضا

شرط اساسی برای آغاز به کار رسمی و دریافت حقوق اعضای هیئت‌علمی در دانشگاه‌های ایران، صدور «کد استخدامی» از سوی سازمان برنامه و بودجه است؛ شرطی که برای ده‌ها نفر از اساتید پذیرفته‌شده در ۴ سال گذشته هنوز محقق نشده است. تا زمانی که این کد صادر نشود، هیچ دانشگاهی قانوناً اجازه پرداخت حقوق ثابت یا صدور حکم کارگزینی رسمی برای اساتید جدیدالورود را ندارد.[1]

در اعتراض به تداوم این بن‌بست اداری، جمعی از اعضای هیئت‌علمی مشمول فراخوان‌های جذب سال‌های ۱۳۹۹ تا ۱۴۰۲، در روزهای پایانی شهریور ۱۴۰۵ به مدت ۳ روز متوالی در سازمان برنامه و بودجه در تهران تحصن کردند. این افراد خواستار تعیین تکلیف نهایی وضعیت استخدامی خود و پایان دادن به پاس‌کاری‌های میان‌سازمانی شدند.[1][2]

این اساتید که پس از گذراندن مراحل طولانی و دشوار جذب، اکنون در دانشگاه‌های مختلف سراسر کشور مشغول به تدریس هستند، ماه‌هاست که هیچ‌گونه حقوقی دریافت نکرده‌اند. تجمع‌کنندگان در گفتگو با رسانه‌ها اعلام کردند: «با وجود طی مراحل متعدد و زمان‌بر جذب، از جمله گزینش، مصاحبه و سایر مراحل اداری و تخصصی و همچنین تأیید فرآیند تلفیق، روند صدور کد استخدامی شماری از آنان همچنان متوقف مانده است».[1]

به گفته نمایندگان این اساتید، فهرست نهایی این افراد از سوی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری تأیید شده است. همچنین بودجه مربوطه نیز در مراحل تلفیق مشخص شده، اما روند کار تنها معطل ۱ امضای نهایی از سوی سید حمید پورمحمدی، رئیس سازمان برنامه و بودجه است. مشخص نیست چرا امضایی که تمام پیش‌نیازهای قانونی آن طی شده، تا این حد به تعویق افتاده است.[1]

ادامه این بلاتکلیفی شغلی، فشار اقتصادی مضاعفی بر این نخبگان دانشگاهی وارد کرده است. بسیاری از این اساتید با وجود داشتن کلاس‌های درس، راهنمایی پایان‌نامه‌ها و مسئولیت‌های آکادمیک، به دلیل نداشتن حکم رسمی، از دریافت حداقل مزایای شغلی، بیمه درمانی کامل و امنیت روانی محروم مانده‌اند.[2]

فرآیند جذب هیئت‌علمی در ایران به خودی خود چرخه‌ای فرسایشی است که گاهی بین ۱ تا ۳ سال زمان می‌برد. متقاضیان پس از ثبت‌نام در فراخوان، باید از فیلترهای متعدد گروه‌های آموزشی، دانشکده‌ها، هیئت‌های اجرایی جذب دانشگاه، و در نهایت مرکز جذب وزارت علوم عبور کنند. رسیدن به مرحله صدور کد استخدامی به این معناست که فرد تمام این خوان‌های دشوار را با موفقیت پشت سر گذاشته و از نظر علمی و عمومی کاملاً تأیید شده است.

پیش از این نیز در فروردین‌ماه ۱۴۰۴، جمعی از قبول‌شدگان فراخوان‌های جذب سال‌های ۱۴۰۱ و ۱۴۰۲ با راه‌اندازی کارزاری اعتراضی با بیش از ۸۵۰ امضا و نگارش نامه به رئیس‌جمهور و وزیر علوم، خواستار حل این مشکل شده بودند. در آن زمان، وزیر علوم وقت اعلام کرده بود که صدور کدهای استخدامی در اختیار این وزارتخانه نیست، اما پیگیری‌ها از ۳ نهاد درگیر به طور مستمر در حال انجام است.[1]

با وجود این وعده‌ها، گذشت بیش از ۱۷ ماه از آن اعتراضات نشان می‌دهد که گره اداری میان دستگاه‌های اجرایی هنوز باز نشده است. تجمع‌کنندگان شهریور ۱۴۰۵ تأکید کرده‌اند که تا زمان تعیین تکلیف نهایی فهرست و ثبت امضای مورد نیاز، به پیگیری‌های خود ادامه خواهند داد. این تأخیرهای طولانی‌مدت، علاوه بر ایجاد بحران‌های معیشتی، به عنوان مانعی جدی در مسیر جذب نخبگان و توسعه علمی کشور ارزیابی می‌شود.[1][2]