رفتن به محتوای اصلی

روند کامل رویداد

ناترازی انرژی زمستانی در ایران

با تایید کسری روزانه گاز در ایران، مقامات از احتمال محدودیت و قطع گاز مرغداری‌ها و صنایع در زمستان خبر داده‌اند.

تحریریه کوهستان· به‌روزرسانی

«ناترازی انرژی زمستانی در ایران» را در اپ کوهستان دنبال کنید تا از خبرهای تازه‌اش باخبر شوید. دریافت اپ

تصویرسازی: نمای بیرونی سالن‌های مرغداری صنعتی در زمستاناز گزارش: هشدار درباره قطع گاز مرغداری‌ها و صنایع؛ زنجیره تامین غذایی در سایه ناترازی انرژی

این خبر را به اشتراک بگذارید

تازه‌ترین تحولات

در ۶ نوامبر ۲۰۲۶، مقامات دولتی از احتمال محدودیت و قطع گاز مرغداری‌ها و صنایع در زمستان خبر دادند که به دلیل تامین نشدن سوخت جایگزین مانند گازوئیل، زنجیره تولید گوشت مرغ و امنیت غذایی را با خطر مواجه می‌کند. پیش از آن در ۴ نوامبر، حمید بورد، سرپرست وزارت نفت، افت ۲۵ درصدی ظرفیت تولید گاز ایران در پی حملات نظامی و کسری روزانه ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون مترمکعبی را تایید کرد. هم‌زمان، گاز کارخانه‌های سیمان به طور کامل قطع شد و این واحدها به مازوت‌سوزی روی آوردند.

در ۲ نوامبر ۲۰۲۶، محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهور، ناترازی شدید گاز را رسما تایید کرد و دلیل آن را مشکلات گذشته و خسارات جنگی عنوان نمود. در همان روز، شرکت توانیر از افزودن ردیف «هزینه سوخت نیروگاهی» به قبوض برق مشترکان از ابتدای آبان‌ماه خبر داد که بر اساس آن، حدود ۹۰ درصد مشترکان خانگی ماهانه بین ۷ تا ۲۲ هزار تومان هزینه اضافی پرداخت خواهند کرد.

روند رویداد تا امروز

بحران ناترازی انرژی در پی حملات اواخر سال گذشته که منجر به آسیب دیدن ۲۳۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت تولید گاز کشور شد، شکل گرفت. تا ۱۹ سپتامبر ۲۰۲۶، حدود ۱۰۰ میلیون مترمکعب از این ظرفیت از دست‌رفته به مدار تولید بازگشت. با این حال، در ۴ اکتبر اعلام شد که تحویل گاز به شبکه سراسری در نیمه نخست سال با افت ۱۴ درصدی مواجه شده است که عامل اصلی آن افت فشار در میادین پارس جنوبی و فقدان سرمایه‌گذاری برای نصب سکوهای فشارافزا بود.

برای مقابله با این بحران، وزارت نیرو در ۴ اکتبر یک بسته ۶۰ برنامه‌ای را برای مدیریت سوخت نیروگاه‌ها ابلاغ کرد. روز بعد در ۵ اکتبر، رئیس سندیکای صنعت برق نسبت به احتمال قطعی گسترده برق در زمستان هشدار داد و اعلام کرد کسری روزانه ۴۰۰ میلیون مترمکعبی گاز، نیروگاه‌ها را به استفاده از سوخت‌های مایع و مازوت مجبور می‌کند. در ۱۰ اکتبر، رئیس سازمان مدیریت بحران کشور نیز اعلام کرد که آسیب‌دیدگی زیرساخت‌های انرژی ناشی از جنگ، احتمال اعمال محدودیت در تامین برق و گاز را در چهار ماه پایانی سال به شدت افزایش داده است؛ شرکت توانیر نیز خسارت به بیش از دو هزار نقطه از شبکه برق را تایید کرد.

کسری روزانه گاز در ایران حتی پیش از آغاز فصل سرد به ۳۰۰ میلیون مترمکعب رسیده است.از گزارش: هشدار درباره قطع گاز مرغداری‌ها و صنایع؛ زنجیره تامین غذایی در سایه ناترازی انرژی ·

در حوزه دیپلماسی انرژی، ایران مذاکراتی را برای واردات برق آغاز کرد. در ۴ اکتبر مذاکرات فشرده‌ای با جمهوری آذربایجان برای واردات تا ۱۰۰۰ مگاوات برق انجام شد. در ۱۰ اکتبر، زیرساخت اتصال پتروشیمی‌ها به برق وارداتی ترکیه فراهم شد تا بخشی از ۴۷۰۰ مگاوات ظرفیت نیروگاهی خارج شده از مدار صنایع جبران شود. همچنین در ۱۱ اکتبر، توافق اولیه‌ای با ترکمنستان برای تمدید قرارداد واردات برق و توسعه خطوط انتقال به دست آمد.

در بخش توسعه زیرساخت‌های داخلی، ظرفیت انرژی‌های تجدیدپذیر با اتصال ۷۵۰ مگاوات نیروگاه خورشیدی توزیعی افزایش یافت و تولید نیروگاه‌های برق‌آبی در نیمه نخست سال رشد ۶۳ درصدی را ثبت کرد (۸ اکتبر). در ۱۱ اکتبر، توانیر شرکت‌های توزیع برق را ملزم به اتصال فوری ۲۰۰ مگاوات نیروگاه خورشیدی کرد. هم‌زمان، چاه‌های جدید گازی در میدان‌های خانگیران، خارتنگ و توس آماده ورود به مدار تولید شدند (۱۳ اکتبر) و عملیات تعمیرات اساسی در پالایشگاه‌های پارس جنوبی و پالایشگاه گاز بیدبلند با موفقیت پایان یافت (۱۳ و ۱۴ اکتبر).

برآوردها نشان می‌دهد قطع انرژی صنایع در سال گذشته ده‌ها میلیارد دلار خسارت به اقتصاد تحمیل کرده است.از گزارش: هشدار درباره قطع گاز مرغداری‌ها و صنایع؛ زنجیره تامین غذایی در سایه ناترازی انرژی ·

در ۱۶ اکتبر، شورای عالی انرژی سهمیه ۱۶ هزار و ۵۵۰ مگاواتی برق را برای تضمین فعالیت صنایع در نیمه دوم سال تصویب کرد. در ۱۷ اکتبر نیز اعلام شد که عملیات بازسازی آخرین ردیف فرآورشی پالایشگاه فاز ۱۴ پارس جنوبی به پیشرفت ۸۰ درصدی رسیده است تا ظرفیت کامل این تأسیسات برای تأمین گاز زمستانی احیا شود.

آنچه باید زیر نظر داشت

  • پیش‌بینی می‌شود بخش باقی‌مانده از ظرفیت تولید گاز از دست‌رفته تا پایان مهرماه ۱۴۰۵ احیا شود.
  • ذخیره‌سازی سوخت مایع در نیروگاه‌ها باید تا ابتدای آذرماه تکمیل شود.
  • شرکت‌های توزیع برق ملزم به اتمام تمامی تعمیرات پیشگیرانه شبکه تا ۱۵ آبان ۱۴۰۵ هستند.
  • نخستین ردیف گازی پالایشگاه ششم پارس جنوبی تا پایان سال جاری خورشیدی به مدار تولید بازمی‌گردد.
  • عملیات بازسازی آخرین ردیف فرآورشی پالایشگاه فاز ۱۴ پارس جنوبی تا پایان سال تکمیل می‌شود.

نمودارها، نقشه‌ها و تصاویر

افت ۲۵ درصدی ظرفیت تولید گاز ایران در پی حملات اخیر به زیرساخت‌های انرژی.از گزارش: تایید کاهش ۲۵ درصدی تولید گاز ایران؛ آغاز مازوت‌سوزی در کارخانه‌های سیمان ·
هزینه سوخت نیروگاهی به قبوض برق ۹۰ درصد مشترکان خانگی اضافه شد.از گزارش: هشدار صریح دولت درباره کمبود گاز زمستانی و افزایش هزینه برق خانگی ·
روند افزایشی ناترازی گاز در فصول سرد سال طی سال‌های اخیر.از گزارش: هشدار صریح دولت درباره کمبود گاز زمستانی و افزایش هزینه برق خانگی ·
روند احیای ظرفیت تولید در ردیف‌های فرآورشی پالایشگاه فاز ۱۴.از گزارش: پیشرفت ۸۰ درصدی بازسازی فاز ۱۴ پارس جنوبی؛ بازگشت کامل به مدار تا پایان سال ·
فاصله میان ظرفیت نصب‌شده نیروگاهی و توان عملی تولید در زمان اوج مصرف شبکه.از گزارش: تصویب سهمیه ۱۶ هزار و ۵۵۰ مگاواتی برق صنایع برای عبور از زمستان ·
سهم بخش صنعت از کل مصرف برق کشور تنها حدود ۱۵ درصد است، اما نقش حیاتی در اقتصاد دارد.از گزارش: تصویب سهمیه ۱۶ هزار و ۵۵۰ مگاواتی برق صنایع برای عبور از زمستان ·

آبان ۱۴۰۵

  1. هشدار درباره قطع گاز مرغداری‌ها و صنایع؛ زنجیره تامین غذایی در سایه ناترازی انرژی
  2. تایید کاهش ۲۵ درصدی تولید گاز ایران؛ آغاز مازوت‌سوزی در کارخانه‌های سیمان
  3. هشدار صریح دولت درباره کمبود گاز زمستانی و افزایش هزینه برق خانگی

مهر ۱۴۰۵

  1. پیشرفت ۸۰ درصدی بازسازی فاز ۱۴ پارس جنوبی؛ بازگشت کامل به مدار تا پایان سال
  2. تصویب سهمیه ۱۶ هزار و ۵۵۰ مگاواتی برق صنایع برای عبور از زمستان
  3. پایان تعمیرات اساسی پالایشگاه گاز بیدبلند؛ پایداری شبکه در آستانه زمستان تضمین شد
  4. چاه‌های جدید گازی در میدان‌های خانگیران، خارتنگ و توس آماده ورود به مدار تولید شدند
  5. بازگشت نخستین ردیف گازی پالایشگاه ششم پارس جنوبی به مدار تولید تا پایان سال
  6. توافق اولیه ایران و ترکمنستان برای تمدید قرارداد واردات و توسعه خطوط تبادل برق
  7. هشدار سازمان مدیریت بحران: احتمال کمبود جدی برق و گاز در زمستان امسال
  8. جهش در توسعه انرژی‌های پاک؛ ظرفیت تجدیدپذیرهای ایران با پروژه‌های جدید افزایش یافت
  9. هشدار سندیکای صنعت برق درباره خاموشی‌های زمستانی به دلیل ناترازی گاز