حکم دادگاه فرانسه: عکس فوتبال غزه باید به جشنواره دوویل بازگردد

طبق قوانین فرانسه، برای اینکه یک نمایشگاه عمومی بتواند به طور قانونی یک اثر مستند فتوژورنالیستی را حذف کند، مقامات باید تهدیدی ملموس علیه نظم عمومی را اثبات کنند؛ محدودیتی که شهر ساحلی دوویل این هفته نتوانست از پس آن برآید. در ۳۱ آگوست، یک دادگاه اداری در کان (Caen) دستور داد که جشنواره تصاویر ورزشی دوویل باید عکس یک مسابقه فوتبال در غزه را بازگرداند و حکم داد که سانسور پیشگیرانه شهرداری غیرقانونی بوده است.[1][4]

این عکس که در ۱۴ فوریه ۲۰۲۶ توسط جهاد الشرفی، عکاس آسوشیتدپرس، گرفته شده است، بازیکنان باشگاه ورزشی غزه و باشگاه مصری الاهلی را در حال رقابت در یک زمین خاکی موقت نشان می‌دهد. در اطراف این دو تیم، ساختمان‌های به شدت آسیب‌دیده منطقه محاصره‌شده دیده می‌شوند، که لحظه‌ای از یک زندگی ورزشی عادی را در میان منظره‌ای از ویرانی شدید به تصویر می‌کشد.[1][5]

هیئت داوران جشنواره در ابتدا کار الشرفی را به عنوان یکی از ۳۰۰ عکسی که قرار بود در سراسر این تفریحگاه ساحلی نرماندی به نمایش درآید، انتخاب کرده بود. به گفته برگزارکنندگان، این انتخاب بدون هیچ قصد سیاسی و صرفاً برای نشان دادن پایداری ورزش «حتی در وحشتناک‌ترین شرایط» انجام شده بود.[1]

اما در نیمه راه این نمایشگاه فضای باز که در ۶ ژوئن برای عموم افتتاح شد، عکس ناپدید شد. حدود ۲۰ آگوست، مقامات دوویل بی‌سروصدا کار الشرفی را با عکسی از دوچرخه‌سواران جایگزین کردند. شهرداری بعداً تأیید کرد که این جابه‌جایی به دنبال درخواست‌هایی از منابع خارجی ناشناس صورت گرفته است، با این توضیح که نمی‌خواستند «وارد جنجال شوند یا کسی را آزرده خاطر کنند.»[1][5]

البته این حذف بی‌سروصدا، دقیقاً همان جنجالی را به پا کرد که شهر ادعا می‌کرد قصد اجتناب از آن را دارد. سیلوان لارشر، یک دبیر سیاسی محلی، علناً این حذف را زیر سوال برد و استدلال کرد که پنهان کردن عکس، واقعیت تاب‌آوری سوژه‌ها را سرکوب می‌کند. محمد ابوسرور، مدیر ورزشی در کرانه باختری، این اقدام را «بسیار نگران‌کننده» خواند و خاطرنشان کرد که این تصویر واقعیتی را مستند کرده است که نباید از دید عموم مردم اروپا پنهان بماند.[5]

در واکنش به این سانسور، گروه حقوقی «دیده‌بان آزادی خلاقیت» (Observatoire de la liberté de création - OLC) یک درخواست تجدیدنظر اضطراری حقوقی ارائه کرد. این سازمان به دنبال حمایت از آزادی بیان و مجبور کردن شهرداری برای بازگرداندن عکس به محل تعیین‌شده‌اش در جشنواره تصاویر ورزشی دوویل بود.[1][2]

در دادگاه، ماری-ترز سور-لو لیبو، وکیل مدافع شهرداری دوویل، با استناد به خطر اخلال در نظم عمومی، از این اقدام دفاع کرد. او مدعی شد که مقامات محلی «سیل خشم و نفرت» را در شبکه‌های اجتماعی در مورد این تصویر مشاهده کرده‌اند، هرچند که هیچ نمونه مشخصی از تهدیدها را به دادگاه ارائه نکرد.[2][4]

قاضی پرونده دفاعیات شهر را رد کرد و خاطرنشان ساخت که شهرداری نتوانسته است به حتی یک حادثه فیزیکی، اعتراض یا تظاهرات در محل جشنواره در طول دو ماهی که عکس به نمایش گذاشته شده بود، اشاره کند. دادگاه نتیجه گرفت که دستور شهردار «اقدامی ضروری، مناسب و متناسب» برای حفظ نظم عمومی نبوده است.[1][4]

اگنس تریکوایر، رئیس OLC، ضمن استقبال از تعلیق این ممنوعیت، هشدار داد که اگر بنر اصلی نمایشگاه توسط کارمندان شهر از بین رفته باشد، اقدامات قانونی بیشتری در پی خواهد بود. او تخریب احتمالی نسخه فیزیکی عکس را «رسوایی» توصیف کرد.[2][4]

با توجه به اینکه قرار است جشنواره در ۶ سپتامبر به پایان برسد، فرصت عمومی برای دیدن عکس بازگردانده شده بسیار محدود است. مقامات دوویل به دادگاه اطلاع دادند که چاپ مجدد عکس در ابعاد بزرگ و بازگرداندن آن به محل اصلی‌اش شش روز طول می‌کشد، و در نتیجه تنها برای ساعات پایانی رویداد در معرض دید خواهد بود.[2][4]