بزرگترین مطالعه داوری‌شده موفقیت هفته کاری ۴ روزه را تأیید می‌کند: ۹۰٪ شرکت‌ها آن را حفظ کرده و کاهش فرسودگی شغلی را دلیل آن می‌دانند

هفته کاری پنج روزه و ۴۰ ساعته تقریباً یک قرن است که سنگ بنای اشتغال مدرن بوده است، استانداردی که آنقدر عمیقاً ریشه دوانده بود که به چالش کشیدن آن زمانی شبیه به یک خیال‌پردازی آرمان‌شهری به نظر می‌رسید. اما یک انقلاب آرام که در طول همه‌گیری شتاب گرفت، اکنون قطعی‌ترین شواهد خود را ارائه کرده و ثابت می‌کند که هفته کاری کوتاه‌تر نه تنها عملی است، بلکه برای سلامت انسان و ثبات شرکت‌ها به مراتب بهتر است.[1][2]

بزرگترین مطالعه داوری‌شده‌ای که تاکنون در مورد هفته کاری چهار روزه انجام شده، حکمی قاطع صادر کرده است: کار کمتر، بدون کاهش دستمزد، به طور مشهودی رفاه کارکنان را بهبود می‌بخشد در حالی که خروجی سازمانی را حفظ کرده یا حتی افزایش می‌دهد. این داده‌ها به طور مؤثری این فرض دیرینه را که زمان صرف شده پشت میز مستقیماً با ارزش تولید شده مرتبط است، از بین می‌برد.[4][5]

این مطالعه مهم که در مجله معتبر «رفتار انسانی نیچر» (Nature Human Behaviour) منتشر شده است، ۲۸۹۶ کارمند را در ۱۴۱ سازمان در ایالات متحده، بریتانیا، کانادا، ایرلند، استرالیا و نیوزیلند ردیابی کرد. این تحقیق که توسط جامعه‌شناسان جولیِت شور (Juliet Schor) و وِن فَن (Wen Fan) در کالج بوستون رهبری شد، فراتر از داستان‌های موفقیت‌آمیز پراکنده رفت تا داده‌های دقیق و بین‌المللی در مورد آنچه که وقتی شرکت‌ها اساساً رابطه خود را با زمان بازطراحی می‌کنند، ارائه دهد.[1][3][4][5]

یافته اصلی، حفظ خیره‌کننده این مدل است: در پایان دوره آزمایشی شش ماهه، ۹۰٪ از شرکت‌های شرکت‌کننده تصمیم گرفتند هفته کاری چهار روزه را به طور دائم حفظ کنند. هنگامی که از آنها پرسیده شد که آیا برنامه کوتاه‌شده را رها کرده و به پنج روز باز خواهند گشت، حتی یک شرکت هم پاسخ «قطعاً نه» نداد.[1][2][3]

برای درک اینکه چرا این مدل تا این حد موفق بوده است، درک مکانیسم پشت آن بسیار مهم است. شرکت‌های مورد مطالعه صرفاً به کارمندان خود نگفتند که جمعه‌ها را مرخصی بگیرند و امیدوار باشند که همه چیز خوب پیش برود. آنها مدل «۱۰۰-۸۰-۱۰۰» را پذیرفتند: کارمندان ۱۰۰٪ دستمزد استاندارد خود را برای کار کردن ۸۰٪ از زمان استاندارد خود دریافت می‌کنند، در ازای حفظ ۱۰۰٪ بهره‌وری قبلی خود.[5][6]

دستیابی به این امر مستلزم یک بازنگری عملیاتی دقیق بود. حتی قبل از شروع آزمایش‌ها، سازمان‌ها تا دو ماه را صرف ساده‌سازی جریان‌های کاری خود کردند. آنها تقویم‌های خود را حسابرسی کردند، جلسات اضافی را حذف کردند، وظایف تکراری را خودکارسازی کردند و پروتکل‌های کار عمیق را برای به حداقل رساندن حواس‌پرتی‌های روزانه ایجاد کردند تا اطمینان حاصل شود که ۳۲ ساعت باقی‌مانده بسیار متمرکز هستند.[1][4]

نتایج روانشناختی و فیزیولوژیکی این سازماندهی مجدد عمیق بود. کارمندان بهبودهای قابل توجهی را در تمام دسته‌های رفاهی اندازه‌گیری شده گزارش کردند. نمرات فرسودگی شغلی به شدت کاهش یافت، رضایت شغلی افزایش یافت و کارمندان کاهش چشمگیری در تعارض کار و خانواده گزارش دادند و در نهایت زمان لازم برای مدیریت زندگی شخصی خود را بدون قربانی کردن شغلشان پیدا کردند.[4][6]

به گفته محققان، سه عامل خاص باعث افزایش گسترده رفاه شدند: بهبود «توانایی کار» خودارزیابی شده، کاهش مشکلات خواب و کاهش خستگی. با داشتن یک روز سوم برای استراحت، رسیدگی به کارهای شخصی و قطع ارتباط، کارمندان با توانایی و انرژی بیشتری به کار بازگشتند و به طور مؤثری چرخه خستگی مزمن را شکستند.[4][5]

وِن فَن، محقق اصلی، خاطرنشان کرد: «وقتی کارمندان می‌خواهند همان بهره‌وری را ارائه دهند، ممکن است برای انجام کار بسیار سریع کار کنند و رفاه آنها در واقع بدتر شود. اما این چیزی نبود که ما پیدا کردیم.» در عوض، کاهش ساختاری ساعات کاری به کارمندان اجازه داد تا زمان خود را بهینه کنند بدون اینکه دچار وحشت یا استرس غیرقابل تحمل شوند.[1][5]

برای کارفرمایان، معیارهای مالی و عملیاتی به همان اندازه قانع‌کننده بودند. این ترس که کاهش ۲۰ درصدی ساعات کاری منجر به کاهش ۲۰ درصدی خروجی شود، کاملاً بی‌اساس بود. در مجموع، شرکت‌ها گزارش دادند که درآمد تقریباً ثابت مانده و در برخی موارد، کمی افزایش یافته است – به طور متوسط ۱.۴٪ افزایش با توجه به اندازه شرکت در فاز آزمایشی بریتانیا.[3]

مهم‌تر از آن، هفته کاری چهار روزه به ابزاری بی‌نظیر برای حفظ استعدادها تبدیل شد. در عصر جابجایی بالای کارکنان و چرخه‌های استخدام پرهزینه، شرکت‌های شرکت‌کننده شاهد کاهش استعفاها بودند. هفته کوتاه‌شده به عنوان یک مزیت رقابتی قدرتمند عمل کرد و استعدادهای برتری را که حاضر به بازگشت به روال استاندارد پنج روزه در جای دیگری نبودند، حفظ کرد.[2][6]

با این حال، داده‌ها همچنین یک تمایز حیاتی را برجسته می‌کنند که بسیاری از سازمان‌ها آن را اشتباه می‌فهمند: تفاوت بین ساعات کاهش‌یافته و ساعات فشرده‌شده. موفقیت مطالعه نیچر کاملاً به این واقعیت بستگی دارد که کل ساعات هفتگی به تقریباً ۳۲ ساعت کاهش یافت.[5][7]

در مقابل، یک مطالعه گسترده گالوپ بر روی بیش از ۱۲۰۰۰ کارمند آمریکایی نشان داد که کارمندانی که برنامه فشرده کار می‌کنند – یعنی ۴۰ ساعت را در چهار روز ۱۰ ساعته فشرده می‌کنند – در واقع نرخ‌های بالاتری از فرسودگی شغلی را نسبت به کسانی که هفته‌های کاری استاندارد پنج روزه دارند، گزارش کردند.[7]

مدل ۴ در ۱۰ (چهار روز کاری ۱۰ ساعته)، که اغلب در تولید یا مراقبت‌های بهداشتی اجرا می‌شود، طول روز کاری را به یک مدت طاقت‌فرسا افزایش می‌دهد و کارمندان را بیش از حد خسته می‌کند که نتوانند از روز تعطیل اضافی خود لذت ببرند. شواهد داوری‌شده واضح است: مزایای رفاهی هفته کاری چهار روزه به طور جدایی‌ناپذیری با کاهش واقعی کل ساعات کاری مرتبط است، نه صرفاً با یک بازآرایی آنها.[5][7]

با وجود شواهد قاطع در مورد اثربخشی آن، یک شکاف قابل توجه در اجرا باقی مانده است. در حالی که نظرسنجی‌ها نشان می‌دهند که بیش از ۸۰٪ از کارمندان تمام وقت به شدت خواهان هفته کاری چهار روزه هستند، تنها حدود ۲۲٪ از کارفرمایان آمریکایی در حال حاضر آن را ارائه می‌دهند، که نشان‌دهنده عدم تطابق بین داده‌های اثبات‌شده و اینرسی شرکتی است.[6]

تردید ناشی از پیچیدگی محض این انتقال است. تغییر به هفته ۳۲ ساعته مستلزم بازنگری اساسی در فرهنگ سازمانی است. این امر نیازمند اعتماد بالا از سوی مدیریت، رویکردی بی‌رحمانه برای کاهش ناکارآمدی‌ها و تمایل به اندازه‌گیری عملکرد بر اساس خروجی به جای ساعات ثبت شده پشت میز است.[3][6]

علاوه بر این، این مدل در ساده‌ترین شکل خود به طور جهانی قابل اجرا نیست. صنایع در ارتباط با مشتری، مراکز بهداشتی درمانی شبانه‌روزی و کارخانه‌های تولیدی مبتنی بر شیفت با موانع پیچیده زمان‌بندی مواجه هستند که برای حفظ سطح خدمات در عین کاهش ساعات فردی، نیازمند شیفت‌های متناوب یا پوشش همپوشان هستند.[6]

با این حال، همانطور که داده‌های ۱۴۱ سازمان در شش کشور ثابت می‌کند، این موانع غیرقابل عبور نیستند. هفته کاری چهار روزه از یک آزمایش رادیکال به یک استراتژی عملیاتی اثبات‌شده و داوری‌شده تبدیل شده است. برای ۹۰٪ از شرکت‌هایی که آن را دائمی کرده‌اند، حکم صادر شده است: آینده کار کوتاه‌تر، متمرکزتر و به طور قابل توجهی سالم‌تر است.[1][2][5]