قاضی دامنه شکایت سونی از «اودیو» (Udio) درباره موسیقی‌های تولیدشده توسط هوش مصنوعی را محدود کرد؛ فقط ۳۳۳ قطعه موسیقی باقی ماند.

قاضی آلوین کی. هلرستاین در دادگاه منطقه‌ای ایالات متحده در ناحیه جنوبی نیویورک، در تاریخ ۲ ژوئیه ۲۰۲۶، حکمی محوری صادر کرد که آینده هوش مصنوعی در صنعت موسیقی را شکل خواهد داد. این تصمیم مسیر یکی از پربیننده‌ترین نبردهای حق نسخه‌برداری این دهه را به طور اساسی تغییر می‌دهد و وضوح مورد نیاز را در مورد نحوه برخورد دادگاه‌ها با تلاقی هوش مصنوعی مولد و مالکیت فکری فراهم می‌کند.[1][2]

جزئیات این حکم بر اساس درخواستی است که توسط سونی میوزیک اینترتینمنت (Sony Music Entertainment) ارائه شده بود و به دنبال گسترش شکایت نقض حق نسخه‌برداری جاری خود علیه پلتفرم موسیقی هوش مصنوعی «اودیو» بود. سونی درخواست کرده بود که ۳۰,۴۴۲ قطعه موسیقی ضبط شده دیگر را به شکایت خود اضافه کند. قاضی هلرستاین این درخواست را به طور کامل رد کرد و شکایت را دقیقاً به همان ۳۳۳ اثری که سونی در ابتدای دعوی قضایی در سال ۲۰۲۴ نام برده بود، محدود ساخت.[1][6]

قاضی هلرستاین در حکم کتبی خود، منطق روشنی برای این رد ارائه داد. او اشاره کرد که اجازه دادن به افزودن ده‌ها هزار اثر در نزدیکی پایان مرحله کشف اسناد، نیازمند بررسی‌های اضافی گسترده توسط هر دو تیم حقوقی خواهد بود. قاضی تأکید کرد که چنین گسترشی منجر به اختلافات بیشتر شده و دامنه پرونده را درست قبل از محاکمه به طور اساسی تغییر می‌دهد.[1][2]

تعداد قطعات موسیقی درگیر در این شکایت، برای بقا و استراتژی عملیاتی استارتاپ‌های هوش مصنوعی اهمیت حیاتی دارد. بر اساس قانون حق نسخه‌برداری ایالات متحده، اثبات نقض عمدی، مجازات‌های مالی شدیدی به همراه دارد و امکان پرداخت خسارت قانونی تا سقف ۱۵۰,۰۰۰ دلار برای هر اثر را فراهم می‌کند. برای شرکت‌های فناوری نوظهور، این ضرایب می‌توانند به سرعت یک اختلاف حقوقی را به یک تهدید وجودی تبدیل کنند.[1][2]

محاسبات مربوط به ریسک حقوقی اودیو دقیقاً نشان می‌دهد که چرا این حکم بسیار مهم است. با ۳۳۳ قطعه موسیقی اصلی، اودیو با حداکثر جریمه نظری حدود ۵۰ میلیون دلار روبرو است. اگر قاضی اجازه گسترش به بیش از ۳۰ هزار قطعه را می‌داد، این ریسک به بیش از ۴.۵ میلیارد دلار افزایش می‌یافت؛ رقمی که می‌توانست شرکت را ورشکست کند، در حالی که ارزش فعلی آن ۲.۴۵ میلیارد دلار تخمین زده می‌شود.[2][5]

ریشه تلاش سونی برای گسترش شکایت، ناشی از فرآیند دقیق کشف اسناد است که مقدم بر محاکمه فدرال است. در طول این مرحله، تیم حقوقی سونی به مجموعه‌داده‌های آموزشی داخلی اودیو دسترسی پیدا کرد و از فناوری پیشرفته تشخیص صدا از شرکت «آدیبل مجیک» (Audible Magic) استفاده کرد تا گزارش‌های ورودی پلتفرم را برای یافتن مواد دارای حق نسخه‌برداری اسکن کند.[3]

بر اساس اسناد دادگاه، این شرکت ادعا کرد که این اسکن خودکار «صدها هزار» مورد تطابق با فایل‌های صوتی دارای حق نسخه‌برداری متعلق به سونی و شرکت‌های تابعه‌اش را نشان داده است. این کشف، انگیزه درخواست ۲۲ مه سونی برای اصلاح شکایت شد، با این استدلال که مقیاس واقعی نقض ادعایی حق نسخه‌برداری تازه در حال آشکار شدن است.[1][3]

دفاع حقوقی اودیو در برابر این گسترش، سریع و مبتنی بر رویه بود. وکلای شرکت هوش مصنوعی استدلال کردند که سونی نمی‌تواند به سادگی ۳۰ هزار ادعای جدید را در دقیقه نود وارد پرونده کند، بدون اینکه مالکیت، ثبت حق نسخه‌برداری و اعتبار قانونی هر قطعه را به درستی اثبات کند؛ فرآیندی که برنامه محاکمه را ماه‌ها به تأخیر می‌انداخت.[3]

این حکم در بستر گسترده‌تر رابطه در حال تحول صنعت موسیقی با هوش مصنوعی صادر می‌شود. پس از موجی از توافقات، سونی میوزیک – به همراه شرکت‌های تابعه‌اش آریستا میوزیک (Arista Music) و آریستا رکوردز (Arista Records) – اکنون تنها شاکی اصلی از میان شرکت‌های بزرگ ضبط موسیقی است که در دعوی فعال علیه اودیو باقی مانده است.[1][2]

این انزوا، استراتژی‌های متفاوت در پیش گرفته شده توسط «سه شرکت بزرگ» ضبط موسیقی را برجسته می‌کند. در حالی که سونی مسیر دعوی قضایی تهاجمی را انتخاب کرده است به این امید که یک سابقه حقوقی قاطع برای محافظت از مرزهای سنتی حق نسخه‌برداری ایجاد کند، گروه موسیقی یونیورسال (Universal Music Group) و گروه موسیقی وارنر (Warner Music Group) مسیری کاملاً متفاوت را در پیش گرفته‌اند.[1][5]

یونیورسال در اکتبر ۲۰۲۵ ادعاهای خود را با اودیو حل و فصل کرد و یک قرارداد جامع صدور مجوز منعقد نمود که برای ایجاد یک سرویس موسیقی هوش مصنوعی با تقسیم درآمد و جبران خسارت هنرمندان طراحی شده است. گروه موسیقی وارنر نیز اندکی پس از آن در نوامبر ۲۰۲۵، با حل و فصل شکایت خود، وارد یک شراکت صدور مجوز مشابه شد.[1][5]

این تغییر به سمت همکاری فراتر از شرکت‌های بزرگ ضبط موسیقی است. نهادهای مستقل صدور مجوز، از جمله آژانس جهانی مرلین (Merlin) و ناشر بزرگ موسیقی کوبالت (Kobalt)، نیز در اوایل سال ۲۰۲۶ با اودیو به توافق رسیدند. این چرخش سراسری صنعت به سمت صدور مجوز، سونی را تنها در دادگاه باقی می‌گذارد تا نبرد حقوقی اساسی را به تنهایی ادامه دهد.[1]

با محدود شدن قاطعانه دامنه پرونده، محاکمه به طور کامل بر روی سؤال حقوقی اصلی متمرکز خواهد شد که سال‌ها بر سر صنعت فناوری سایه افکنده است: آیا آموزش یک مدل هوش مصنوعی مولد بر روی داده‌های دارای حق نسخه‌برداری، تحت قانون ایالات متحده «استفاده منصفانه» (Fair Use) محسوب می‌شود؟[1][3]

اودیو معتقد است که جذب داده‌های صوتی توسط آن یک «فرآیند فنی پشت صحنه» است که برای عموم قابل مشاهده نیست. این شرکت استدلال می‌کند که چون مدل‌های هوش مصنوعی آن به جای توزیع آثار اصلی دارای حق نسخه‌برداری، خروجی‌های کاملاً جدید و غیرنقض‌کننده تولید می‌کنند، فرآیند آموزش به عنوان یک «استفاده منصفانه» تمام‌عیار واجد شرایط است.[1]

با این حال، یک اعتراف حیاتی که اودیو در طول مرحله کشف اسناد انجام داد، این دفاع را پیچیده می‌کند. این شرکت در اسناد دادگاه تأیید کرد که داده‌های صوتی را با دانلود ویدیوهای عمومی موجود در یوتیوب به دست آورده تا از آن‌ها به عنوان مواد آموزشی استفاده کند؛ رویه‌ای که آن را یک استاندارد صنعتی برای توسعه مدل توصیف کرد.[1][4]

سونی این عمل را به عنوان «استریم ریپینگ» (Stream-Ripping) و نقض مستقیم قانون حق نسخه‌برداری هزاره دیجیتال (DMCA) توصیف می‌کند. این شرکت استدلال می‌کند که اودیو به طور فعال کنترل‌های دسترسی فنی یوتیوب را دور زده تا داده‌های صوتی را استخراج کند، که این عمل صرف نظر از اینکه خروجی نهایی هوش مصنوعی «استفاده منصفانه» تلقی شود یا خیر، یک دور زدن غیرقانونی محسوب می‌شود.[1][4]

در آوریل ۲۰۲۶، قاضی هلرستاین از رد ادعاهای سونی مبنی بر دور زدن قانون DMCA خودداری کرد. این بدان معناست که وقتی محاکمه آغاز شود، اودیو باید در برابر دو رژیم قانونی همپوشان اما متمایز دفاع کند: نقض حق نسخه‌برداری سنتی برای کپی کردن ۳۳۳ قطعه، و اتهامات نقض دسترسی برای نحوه به دست آوردن داده‌ها.[1][4]

برای اقتصاد گسترده‌تر تولیدکنندگان محتوا، اهمیت رویارویی سونی و اودیو را نمی‌توان دست کم گرفت. حکمی به نفع سونی می‌تواند همه شرکت‌های هوش مصنوعی مولد را مجبور کند که داده‌های آموزشی خود را با عطف به ماسبق مجوز بگیرند، که این امر اقتصاد توسعه هوش مصنوعی را به طور اساسی تغییر داده و جریان درآمدی جدید و عظیمی برای دارندگان حق نسخه‌برداری فراهم می‌کند.[4][6]

در مقابل، اگر اودیو با موفقیت دفاع «استفاده منصفانه» را مطرح کند، یک سپر حقوقی حیاتی برای توسعه‌دهندگان هوش مصنوعی در تمام حوزه‌ها فراهم خواهد شد. چنین حکمی، رویه استخراج داده‌های عمومی را به عنوان یک فرآیند فنی استاندارد و قانونی تثبیت می‌کند و سرعت نوآوری هوش مصنوعی را بدون اصطکاک ناشی از قراردادهای صدور مجوز انبوه، تسریع می‌بخشد.[1][3]

قاضی هلرستاین با محدود کردن شکایت به ۳۳۳ قطعه موسیقی، عملاً مسیر را برای یک محاکمه تمیز و متمرکز بر این سؤالات اساسی هموار کرده است. این حکم تضمین می‌کند که آینده موسیقی هوش مصنوعی بر اساس شایستگی‌های حقوقی اصلی آن تعیین شود، نه اینکه زیر بار اختلافات بی‌پایان داده‌ها و تأخیرهای رویه‌ای مدفون گردد.[1][2]