کالبدشکافی مقاومت در برابر آب (IP68): گوشی شما واقعاً چگونه در زیر آب غرق نمی‌شود؟

هیچ گوشی هوشمندی در بازار امروز واقعاً ضدآب نیست. وقتی یک گوشی به داخل آب می‌افتد و زنده می‌ماند، این معجزه نیست؛ بلکه نتیجه یک سیستم دفاعی فیزیکی متشکل از چسب‌های شیمیایی قدرتمند، واشرهای لاستیکی و توری‌های میکروسکوپی است که ورود مایعات به قطعات الکترونیکی حساس را به تأخیر می‌اندازند. این موانع فیزیکی به گونه‌ای طراحی شده‌اند که آب را بیرون نگه دارند، اما آن‌ها یک میدان نیروی دائمی نیستند.[1]

شرکت‌های سازنده مانند اپل و سامسونگ علاقه دارند روی گواهینامه IP68 مانور دهند. بر اساس استاندارد بین‌المللی IEC 60529، عدد ۶ به معنای مقاومت کامل در برابر نفوذ گردوغبار است و عدد ۸ نشان می‌دهد که دستگاه می‌تواند در آب شیرین و ساکن (معمولاً تا عمق ۱.۵ متری) برای حدود ۳۰ دقیقه دوام بیاورد. ویکی‌پدیا در تعریف این استاندارد می‌نویسد: «این استاندارد با هدف ارائه اطلاعات دقیق‌تر به کاربران نسبت به اصطلاحات مبهم بازاریابی مانند ضدآب تدوین شده است.» اما کلمه کلیدی در اینجا «آب شیرین و ساکن» است؛ شرایطی که در آزمایشگاه‌های کنترل‌شده تست می‌شود و شباهت چندانی به دنیای واقعی ندارد.[2]

اولین خط دفاعی گوشی شما، چسب است. صفحه‌نمایش و قاب پشتی گوشی با نوارهای چسب دوطرفه و ضدآب بسیار قوی به شاسی فلزی متصل شده‌اند. این چسب‌ها نه تنها قطعات را کنار هم نگه می‌دارند، بلکه یک سد نفوذناپذیر در برابر رطوبت ایجاد می‌کنند. با این حال، هر بار که گوشی شما زمین می‌خورد، حتی اگر صفحه آن نشکند، شوک وارد شده می‌تواند ترک‌های میکروسکوپی در این لایه چسب ایجاد کند.[1]

نقاط ضعف هر قلعه‌ای، دروازه‌های آن هستند. درگاه شارژ، دکمه‌های فیزیکی و سینی سیم‌کارت همگی مسیرهای مستقیمی به قلب مادربرد دارند. مهندسان برای محافظت از این منافذ، از واشرهای لاستیکی کوچکی (O-ring) استفاده می‌کنند. اگر سینی سیم‌کارت گوشی خود را بیرون بیاورید، احتمالاً یک نوار لاستیکی نازک در انتهای آن می‌بینید. این واشر با فشرده شدن در داخل بدنه، مسیر نفوذ آب را مسدود می‌کند.[1]

بلندگوها و میکروفون‌ها نمی‌توانند کاملاً مسدود شوند، زیرا صدا باید از آن‌ها عبور کند. برای حل این مشکل، از توری‌های بسیار ریزی استفاده می‌شود که بر اساس فیزیک «کشش سطحی» کار می‌کنند. سوراخ‌های این توری آن‌قدر کوچک هستند که مولکول‌های آب به دلیل پیوستگی خود نمی‌توانند از آن‌ها عبور کنند، اما مولکول‌های هوا به راحتی جابه‌جا می‌شوند.

گوشی‌ها همچنین به یک دریچه تنظیم فشار نیاز دارند. اگر فشار هوای داخل و بیرون گوشی برابر نباشد، سنسورهایی مانند فشارسنج از کار می‌افتند. برای این کار از غشاهای تنفسی ساخته شده از ePTFE استفاده می‌شود که به هوا اجازه عبور می‌دهند اما جلوی ورود آب را می‌گیرند.[1]

مشکل اصلی اینجاست که این سیستم دفاعی تاریخ انقضا دارد. واشرهای لاستیکی و چسب‌های ضدآب به مرور زمان خشک و شکننده می‌شوند. تغییرات دمایی مداوم باعث انبساط و انقباض این مواد شده و یکپارچگی آن‌ها را از بین می‌برد. به همین دلیل است که مقاومت در برابر آب یک گوشی در سال ۲۰۲۶، بسیار کمتر از روزی است که آن را در سال ۲۰۲۴ از جعبه خارج کرده‌اید. علاوه بر این، استاندارد IP68 مواد شیمیایی را در نظر نمی‌گیرد؛ کلر استخر و نمک دریا قاتل بی‌رحم چسب‌ها هستند.[1]

بهترین راه برای نگاه کردن به مقاومت در برابر آب، در نظر گرفتن آن به عنوان یک «بیمه حوادث» است، نه یک ویژگی برای عکاسی زیر آب. این مهندسی ظریف برای این طراحی شده که گوشی شما را از یک افتادن تصادفی در سینک ظرفشویی یا یک باران ناگهانی نجات دهد. فراتر از آن، شما در حال قمار کردن با دستگاهی هستید که گارانتی آن آسیب‌های ناشی از مایعات را پوشش نمی‌دهد؛ و هر بار که گوشی خود را زیر شیر آب می‌گیرید، به لحظه‌ای نزدیک‌تر می‌شوید که چسب‌های خسته آن تسلیم شوند.[3]