افت شدید سرعت حافظه در مدل‌های ۱ و ۲ ترابایتی آیفون ۱۸ پرو هنگام استفاده سنگین

اگر به دنبال تعادل بین سرعت و دوام هستید، مدل‌های ۲۵۶ و ۵۱۲ گیگابایتی آیفون ۱۸ پرو با حافظه فلش TLC (سلول سه‌سطحی) بهترین انتخاب‌اند. اما مدل‌های ۱ و ۲ ترابایتی یک تفاوت اساسی دارند: اپل برای جا دادن ظرفیت بیشتر در همان ابعاد فیزیکی، به سراغ حافظه‌های QLC (سلول چهارسطحی) رفته است. این تغییر معماری به اپل اجازه می‌دهد تا در پرچمداران سال ۲۰۲۶ خود فضای ذخیره‌سازی عظیمی ارائه دهد، اما در انتقال مداوم و سنگین داده‌ها، یک گلوگاه عملکردی شدید ایجاد می‌کند.[1][3]

بررسی‌های کانال سخت‌افزاری Homolab در پلتفرم Bilibili نشان می‌دهد که وقتی حافظه آیفون ۱۸ پرو مکس ۱ ترابایتی (مجهز به QLC) تا ۶۰ درصد پر باشد و تحت فشار شدید قرار بگیرد، میانگین سرعت نوشتن آن به ۴۵ مگابایت بر ثانیه سقوط می‌کند و گاهی حتی به ۱.۱ مگابایت بر ثانیه می‌رسد. این افت شدید تنها زمانی رخ می‌دهد که حافظه پنهان سریع SLC (سلول تک‌سطحی) گوشی پر شود؛ حافظه‌ای که در حالت عادی داده‌های ورودی را با سرعت خیره‌کننده ۳۰۰۰ مگابایت بر ثانیه پردازش می‌کند.[2][4]

دلیل فنی این کندی به نحوه نوشتن داده‌ها برمی‌گردد. حافظه QLC در هر سلول چهار بیت داده ذخیره می‌کند و سخت‌افزار باید ۱۶ حالت ولتاژ مختلف را تشخیص دهد، در حالی که حافظه TLC سه بیت را با هشت حالت ذخیره می‌کند. نوشتن آن بیت چهارم زمان بسیار بیشتری می‌برد. اپل برای پنهان کردن این کندی ذاتی، بخشی از درایو را به عنوان بافر پرسرعت SLC اختصاص داده است.[1][5]

در یک درایو ۱ ترابایتی خالی، این حافظه پنهان SLC حدود ۲۵۰ گیگابایت فضای نوشتن سریع در اختیارتان می‌گذارد. وقتی این فضا پر شود، سیستم به یک بافر ثانویه شبیه‌سازی‌شده TLC با میانگین سرعت ۵۷۸ مگابایت بر ثانیه سوییچ می‌کند. تنها زمانی که هر دو بافر کاملاً اشباع شوند، گوشی داده‌ها را مستقیماً روی حافظه خام QLC NAND می‌نویسد و اینجاست که سرعت به میانگین ۷۹.۴ مگابایت بر ثانیه سقوط می‌کند.[2][3]

تاثیر این موضوع در دنیای واقعی، مستقیماً به میزان فضای خالی دستگاه شما بستگی دارد. وقتی درایو ۱ ترابایتی به ۶۰ درصد ظرفیت خود می‌رسد، حافظه پنهان SLC در دسترس به شدت کاهش یافته و از ۲۵۰ گیگابایت به تنها ۵۸ گیگابایت می‌رسد. با کاهش حجم بافر پرسرعت، عملیات‌های مداوم خیلی سریع‌تر به سد کند QLC برخورد می‌کنند و همان حداقل سرعت ۱.۱ مگابایت بر ثانیه که در تست‌های فشار مصنوعی دیده شده بود، رقم می‌خورد.[1][2]

در تست‌های ترکیبی خواندن/نوشتن با عمق صف پایین، مدل ۵۱۲ گیگابایتی TLC با کسب امتیاز ۱۱,۲۸۵ در برابر امتیاز ۸,۱۶۸، توانست مدل ۱ ترابایتی QLC را با اختلاف ۳۸ درصد شکست دهد. در پردازش‌های سنگین‌تر و چندرشته‌ای، این فاصله به ۱۲ درصد کاهش یافت، اما درایو TLC همچنان برتری خود را حفظ کرد.[3][5]

برای اکثر خریداران، این تغییر معماری کاملاً نامحسوس خواهد بود. کارهای روزمره با گوشی، حجم داده‌های کوچکی تولید می‌کنند که به راحتی در حافظه پنهان سریع SLC جا می‌شوند. همان‌طور که وب‌سایت Tom's Hardware اشاره می‌کند: «کاربران در کارهای معمولی مانند وب‌گردی، پیام‌رسانی، بازی یا عکاسی نباید با هیچ مشکل عملکردی مواجه شوند.» وب‌سایت TweakTown نیز هشدار می‌دهد که رقم ۱.۱ مگابایت بر ثانیه «نباید با سرعت نوشتن عادی گوشی یا عملکرد آن در زمان پر بودن ۶۰ درصدی حافظه اشتباه گرفته شود.»[2][3]

این گلوگاه دقیقاً کاربران حرفه‌ای را هدف قرار می‌دهد که از تمام توان دستگاه کار می‌کشند. اگر حرفه‌ای هستید و ویدیوهای طولانی 4K ProRes ضبط می‌کنید، فایل‌های ویدیویی حجیم را به درایوهای اکسترنال انتقال می‌دهید یا بک‌آپ کامل دستگاه را بازیابی می‌کنید، شما همان کسانی هستید که حافظه پنهان ۵۸ گیگابایتی را پر کرده و به سد کند QLC برخورد خواهید کرد. برای این نوع کارهای خاص، خرید مدل ۵۱۲ گیگابایتی به همراه یک حافظه اکسترنال پرسرعت، عملکرد مداوم و پایدارتری نسبت به خرید مدل‌های ۱ یا ۲ ترابایتی به شما می‌دهد. هیچ‌یک از کانال‌های تست‌کننده، نقل‌قول مستقیمی از اپل درباره این تغییر حافظه منتشر نکرده‌اند.[1][3]