رونق کنسرت‌های پایان تابستان: ۷ اجرا در تهران و بیش از ۳۰ برنامه در شهرستان‌ها

در آخرین روزهای تابستان ۱۴۰۵، درست زمانی که انتظار می‌رود خیابان‌های پایتخت پر از پوسترهای رنگارنگ کنسرت باشد، نقشه موسیقی زنده ایران شکل دیگری به خود گرفته است. بر اساس گزارش‌های منتشر شده در اواخر شهریور، تنها ۷ کنسرت در تهران روی صحنه می‌رود، در حالی که شهرستان‌ها با میزبانی از بیش از ۳۰ اجرای زنده، حسابی گرد و خاک به پا کرده‌اند.[1]

این آمار فقط یک عدد ساده نیست؛ بلکه نشان‌دهنده یک چرخش معنادار در توزیع رویدادهای فرهنگی کشور است. در تهران، سالن‌های نوستالژیکی مانند فرهنگسرای نیاوران، تالار وحدت و تالار رودکی میزبان هنرمندانی چون وصال علوی و ارکستر سازهای ایرانی هستند. اما اگر به دنبال نام‌های پر سر و صدای موسیقی پاپ می‌گردید، باید بلیت قطار یا هواپیما بخرید.[1]

خبرگزاری مهر در بررسی این سکوت نسبی پایتخت، دست روی یک چالش زیرساختی قدیمی گذاشته است: اجرا در تهران به دلیل کمبود سالن‌های با ظرفیت بالای هزار نفر با گره‌های کوری روبه‌رو است. بسیاری از این سالن‌های بزرگ یا درگیر پروژه‌های ترکیبی نمایش و موسیقی شده‌اند و یا مدیرانشان فعلاً تمایلی به باز کردن درها به روی کنسرت‌گذاران ندارند.[2]

نتیجه این بن‌بست پایتخت، یک توفیق اجباری برای شهرستان‌ها بوده است. خوانندگان پرطرفدار پاپ که نمی‌توانند منتظر حل شدن مشکلات سالن‌های تهران بمانند، تورهای خود را با قدرت به سمت استان‌ها هدایت کرده‌اند. شهرهایی مانند شیراز، اصفهان، اهواز و نوار ساحلی شمال این روزها شاهد ترافیک سنگین اجراها هستند؛ از فرزاد فرزین در اصفهان گرفته تا اشوان در اهواز.[1]

در این میان، موسیقی نواحی و تلفیقی هم سهم خود را از این بازار داغ می‌گیرد. گروه پرطرفدار لیان به سرپرستی محسن شریفیان، روزهای ۲۷ تا ۲۹ شهریور را در سالن حافظ شیراز روی صحنه می‌رود و فرج علیپور در خرم‌آباد صدای کمانچه را طنین‌انداز می‌کند. این پراکندگی جغرافیایی، فرصتی کم‌نظیر برای مخاطبانی است که سال‌ها عادت کرده بودند برای یک شب خاطره‌انگیز راهی تهران شوند.[1]

از سوی دیگر، اجراهای محدود تهران بیشتر به سمت موسیقی سنتی، کلاسیک و اجراهای خاص گرایش پیدا کرده است. اجرای ارکستر «به یاد خالقی» در تالار وحدت و کنسرت هژیر مهرافروز نشان می‌دهد که سالن‌های کوچکتر پایتخت همچنان پناهگاه امنی برای علاقه‌مندان به موسیقی جدی‌تر و ریشه‌دارتر هستند.[1][3]

این تمرکززدایی ناخواسته، هرچند صدای اعتراض تهیه‌کنندگان تهرانی را درآورده، اما به اقتصاد هنر در شهرستان‌ها خونی تازه تزریق کرده است. فروش سریع بلیت‌ها در شهرهایی مانند کرمانشاه، انزلی و محمودآباد نشان از عطش بالای فرهنگی در این مناطق دارد و ثابت می‌کند که تقاضا برای مصرف کالای فرهنگی در سراسر ایران بالاست.[1]

در نهایت، با ورق خوردن آخرین روزهای شهریور ۱۴۰۵، پرونده یکی از متفاوت‌ترین فصل‌های موسیقی زنده ایران بسته می‌شود. فصلی که در آن، شهرستان‌ها گوی سبقت را از پایتخت پر زرق و برق ربودند و به همه یادآوری کردند که ضربان موسیقی زنده، فراتر از ترافیک و دود تهران، در رگ‌های تمام شهرهای ایران می‌تپد.[4]