دستیابی پروژه AnyPS5 به پوشش ۱۰۰ درصدی شیدرهای گرافیکی؛ گامی بزرگ برای اجرای بومی بازی‌های PS5 روی کامپیوتر

آیا بالاخره می‌توان بازی‌های پلی‌استیشن ۵ را بدون افت کیفیت روی کامپیوتر اجرا کرد؟ پاسخ پروژه AnyPS5 به این سوال، با ترجمه موفقیت‌آمیز ۱۰۰ درصد از دستورالعمل‌های شیدر گرافیکی این کنسول، یک «بله» قاطعانه است. این پروژه متن‌باز در اکتبر ۲۰۲۶ اعلام کرد که اکنون تمام ۱۱۶۶ دستورالعمل پردازنده گرافیکی RDNA 2 سونی را شناسایی و به کدهای قابل فهم برای کامپیوتر تبدیل می‌کند.[1][2]

این دستاورد بی‌سابقه به معنای رمزگشایی کامل موتور پردازش گرافیکی «اوبرون» در قلب پلی‌استیشن ۵ است. توسعه‌دهندگان AnyPS5 توانسته‌اند کدهای شیدر را به فرمت استاندارد SPIR-V برای رابط گرافیکی Vulkan کامپایل کنند. این یعنی کارت گرافیک کامپیوتر شما اکنون زبان بصری انحصاری سونی را بدون نیاز به لایه‌های ترجمه کند و زمان‌بر، به صورت مستقیم می‌فهمد و پردازش می‌کند.[1][4]

تفاوت AnyPS5 با شبیه‌سازهای سنتی در رویکرد جسورانه و ساختارشکنی آن نهفته است. رسانه تامز هاردور در گزارش خود می‌نویسد که نقطه شروع دقیق‌تر برای توصیف این پروژه، پورت بومی از طریق تبدیل باینری و پیاده‌سازی مجدد رابط‌های برنامه‌نویسی است، نه یک شبیه‌ساز سنتی. این ابزار به جای ایجاد یک محیط مجازی سنگین، کدهای بازی را مستقیما به زبان سیستم‌عامل مقصد ترجمه می‌کند.[2][5]

عبور از سد شبیه‌سازی

معماری سخت‌افزاری پلی‌استیشن ۵ که بر پایه پردازنده‌های x86-64 Zen 2 شرکت AMD بنا شده، این میان‌بر هوشمندانه را ممکن کرده است. از آنجا که این معماری شباهت بسیار زیادی به کامپیوترهای مدرن دارد، AnyPS5 به طور کامل از شبیه‌سازی پردازنده مرکزی عبور می‌کند. این حذف واسطه‌ها، بار پردازشی را به شدت کاهش می‌دهد و راه را برای اجرای روان بازی‌ها هموار می‌سازد.[1][3]

در این روش، فایل‌های اجرایی استاندارد پلی‌استیشن ۵ که فرمتی مشابه لینوکس دارند، به فایل‌های اجرایی بومی ویندوز یا لینوکس تبدیل می‌شوند. این فرآیند که به عنوان لینک‌دهی مجدد شناخته می‌شود، دقیقا مشابه مکانیزمی است که نرم‌افزار Proton شرکت ولو برای اجرای بازی‌های ویندوز روی کنسول استیم‌دک استفاده می‌کند و کمترین افت عملکرد را به همراه دارد.[2][5]

با این حال، ترجمه شیدرها تنها نیمی از این نبرد پیچیده نرم‌افزاری است. برای اجرای یک بازی تجاری بزرگ و سه‌بعدی، سیستم میزبان باید کتابخانه‌های نرم‌افزاری انحصاری سونی را نیز در اختیار داشته باشد تا بازی بتواند با سخت‌افزار ارتباط برقرار کند. در حال حاضر، آمارها نشان می‌دهد که ۸۴.۶۹ درصد از این کتابخانه‌های سیستمی با موفقیت بهینه‌سازی و ترجمه شده‌اند.[2][4]

چالش کتابخانه‌های سیستمی

از مجموع ۳۰۴۴ تابع شناخته‌شده در کتابخانه‌های سیستمی پلی‌استیشن ۵، تاکنون ۲۵۷۸ مورد توسط تیم توسعه‌دهنده پیاده‌سازی شده است. این توابع وظایف حیاتی و پایه‌ای مانند مدیریت حافظه، همگام‌سازی رشته‌های پردازشی، خروجی صدای فضایی و مدیریت فایل‌ها را بر عهده دارند. تا زمانی که این قطعات پازل تکمیل نشوند، بازی‌های سنگین قادر به اجرای پایدار نخواهند بود.[3][4]

یکی از چالش‌های اصلی در این مسیر، شبیه‌سازی دقیق رفتار شبکه و توابع مرتبط با اینترنت است. به عنوان مثال، کتابخانه شبکه libSceHttp در حال حاضر پوشش ۹۵ درصدی را نشان می‌دهد، اما مستندات فنی پروژه تایید می‌کنند که هنوز هیچ درخواست واقعی به شبکه ارسال نمی‌شود. این نشان می‌دهد که بین شناسایی کد و اجرای بی‌نقص عملکرد تفاوت فنی ظریفی وجود دارد.[2][5]

با وجود این چالش‌ها، سرعت پیشرفت پروژه جامعه کاربری را شگفت‌زده کرده است. تنها چند هفته پیش از این دستاورد، میزان پوشش شیدرهای گرافیکی روی عدد ۵۰ درصد قرار داشت و در اوایل اکتبر به ۹۶ درصد رسید. رسیدن به پوشش ۱۰۰ درصدی در چنین زمان کوتاهی، نشان‌دهنده بلوغ ابزارهای مهندسی معکوس و مشارکت فعال توسعه‌دهندگان متن‌باز در این پروژه است.[4][5]

چشم‌انداز اجرای بازی‌های بزرگ

در حال حاضر، تنها بازی تایید شده‌ای که به صورت کامل و با نرخ ثابت ۶۰ فریم بر ثانیه از طریق AnyPS5 روی کامپیوتر اجرا می‌شود، عنوان دوبعدی Dreaming Sarah است. اگرچه این یک بازی مستقل و ساده محسوب می‌شود، اما اجرای بومی آن روی سخت‌افزارهای اقتصادی مانند پردازنده Core i5-7500 و کارت گرافیک GTX 1050 Ti، پتانسیل عظیم این معماری را ثابت می‌کند.[3][5]

جامعه کاربری پی‌سی اکنون بی‌صبرانه منتظر اجرای عناوین بزرگتری مانند Bloodborne یا Spider-Man 2 هستند. با تکمیل ۱۵ درصد باقی‌مانده از کتابخانه‌های سیستمی، تمرکز تیم توسعه از ترجمه کدهای پایه به رفع باگ‌های گرافیکی و افزایش سازگاری عناوین خاص تغییر خواهد کرد. این تغییر فاز، گام نهایی برای تبدیل کامپیوترهای شخصی به میزبان بازی‌های انحصاری سونی است.[2][3]

از منظر سخت‌افزاری، پردازنده گرافیکی پلی‌استیشن ۵ دارای ۲۳۰۴ واحد شیدر و ۱۶ گیگابایت حافظه GDDR6 با پهنای باند ۲۵۶ بیتی است. کامپیوترهای گیمینگ امروزی به راحتی از این مشخصات عبور می‌کنند، بنابراین اگر AnyPS5 بتواند کدهای نرم‌افزاری را بدون سربار اضافی ترجمه کند، سخت‌افزار پی‌سی هیچ گلوگاهی برای اجرای بازی‌ها با کیفیت 4K ایجاد نخواهد کرد.[1][4]

در نهایت، موفقیت AnyPS5 نشان‌دهنده تغییر مسیر توسعه‌دهندگان از شبیه‌سازی‌های پرهزینه به سمت پورت‌های بومی غیررسمی است. اگر این روند با همین سرعت خیره‌کننده ادامه یابد، دور از ذهن نیست که گیمرهای کامپیوترهای شخصی بتوانند عناوین انحصاری پلی‌استیشن ۵ را با کیفیتی بی‌نظیر، بسیار زودتر از انتشار پورت‌های رسمی و با تاخیر سونی تجربه کنند.[2][4]