لوکا مودریچ با شکست کرواسی از پرتغال، با صحنه جام جهانی وداع کرد

وقتی سوت پایان در کاتن بول دالاس به صدا درآمد، واکنش فوری نه جشن پرتغالی‌ها، بلکه احترام جهانی بود. لوکا مودریچ، معمار ۳۹ ساله نسل طلایی کرواسی، در مرکز زمین ایستاده بود در حالی که بازیکنان هر دو تیم برای در آغوش گرفتن او نزدیک می‌شدند. پیروزی ۲ بر ۱ پرتغال جایگاه آن‌ها را در مرحله یک‌چهارم نهایی جام جهانی تضمین کرد، اما روایت اصلی شب کاملاً به وداع یکی از بزرگترین هافبک‌های تاریخ این ورزش اختصاص داشت. ده‌ها هزار هوادار، که لباس‌های قرمز و سبز پرتغال و شطرنجی‌های معروف کرواسی را بر تن داشتند، برای یک تشویق ایستاده طولانی به پا خاستند.[1][4]

خود بازی یک نبرد تاکتیکی و پرتنش بود که حتی در غروب دوران حرفه‌ای مودریچ، کلاس ماندگار او را به نمایش گذاشت. پرتغال با گل زودهنگام برونو فرناندز پیش افتاد، اما کرواسی برای مدت‌های طولانی، با رهبری کاپیتانش، ریتم بازی را دیکته می‌کرد. دید و دامنه پاس‌های مودریچ بارها دفاع پرتغال را از هم گسست و به مخاطبان جهانی یادآوری کرد که چرا او نزدیک به دو دهه در اوج این ورزش باقی مانده است. در نهایت، گل رافائل لئائو در نیمه دوم تفاوت را رقم زد، اما نه قبل از یک پایان دراماتیک که تقریباً عمر بین‌المللی مودریچ را طولانی‌تر می‌کرد.[2][8]

در دقایق پایانی وقت‌های اضافه، به نظر می‌رسید کرواسی راه نجاتی پیدا کرده است. یک حرکت تیمی گسترده به یک گل تساوی دراماتیک منجر شد که نیمکت کرواسی را به وجد آورد. با این حال، بازبینی طولانی مدت کمک داور ویدئویی (VAR) مداخله کرد و به دلیل آفساید میلی‌متری در جریان ساخت گل، آن را مردود اعلام کرد. در حالی که این تصمیم بلافاصله باعث ناامیدی و بحث در میان کارشناسان و هواداران شد، جنجال به سرعت به حاشیه رفت زیرا واقعیت آخرین بازی مودریچ در جام جهانی خود را نشان داد.[3][5]

واکنش مودریچ به دخالت دلخراش VAR و سوت پایان پس از آن، نماد دوران حرفه‌ای او بود: باوقار، آرام و محترم. او به جای درگیری با داوران، هم‌تیمی‌های جوان‌تر خود را جمع کرد و کلمات دلداری به آن‌ها گفت و سپس شروع به یک دور افتخار آهسته در زمین کرد. او در گفتگو با خبرنگاران پس از بازی، غرور زیادی نسبت به تلاش تیمش و قدردانی عمیق از این سفر ابراز کرد. او اظهار داشت: «فوتبال می‌تواند بی‌رحم باشد، اما بیش از آنچه که می‌توانستم آرزو کنم به من داده است»، و اذعان کرد که زمان آن رسیده است که مشعل را به نسل بعدی بسپارد.[3][6]

احترام به مودریچ عمیقاً در اردوی پرتغال نیز وجود داشت. کریستیانو رونالدو، هم‌تیمی سابق و قدیمی او در رئال مادرید، جزو اولین کسانی بود که به او دلداری داد و یک آغوش طولانی را به اشتراک گذاشت که در سراسر جهان پخش شد. روبرتو مارتینز، سرمربی پرتغال، بخش قابل توجهی از کنفرانس مطبوعاتی پس از بازی خود را به تمجید از کاپیتان کرواسی اختصاص داد و او را «یک مرجع مطلق برای هر کسی که عاشق این بازی است» خواند و اشاره کرد که آماده‌سازی یک برنامه تاکتیکی برای متوقف کردن مودریچ ۳۹ ساله به همان اندازه دشوار است که ده سال پیش بود.[4][7]

مودریچ در حالی صحنه جام جهانی را ترک می‌کند که اساساً تاریخچه فوتبال کشورش را بازنویسی کرده است. قبل از دوران او، کرواسی به عنوان یک اسب سیاه خطرناک دیده می‌شد؛ اما تحت رهبری او، آن‌ها به یک قدرت بزرگ همیشگی تبدیل شدند. اوج دستاورد او، صعود معجزه‌آسای به فینال جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه است، جایی که عملکردش توپ طلای بهترین بازیکن تورنمنت را برای او به ارمغان آورد و دوگانگی ده ساله مسی-رونالدو بر سر توپ طلا را شکست. او این موفقیت را با کسب مدال برنز خیره‌کننده در قطر در سال ۲۰۲۲ دنبال کرد و میراث خود را به عنوان بازیکنی برای بازی‌های بزرگ تثبیت کرد.[2][5]

برای کشوری با جمعیت کمتر از چهار میلیون نفر، تأثیر مودریچ فراتر از ورزش است. او یک چهره فرهنگی وحدت‌بخش در کرواسی، نماد انعطاف‌پذیری و برتری فنی است. رسانه‌های کرواسی، در حالی که برای پایان جنجالی بازی سوگواری می‌کردند، صفحات اول خود را به تجلیل از ۱۹۵ بازی ملی او و شادی بی‌سابقه‌ای که برای کشور به ارمغان آورد، اختصاص دادند. مفسران اشاره کردند که میراث واقعی او، باوری است که او در جوانان کروات ایجاد کرد—اینکه یک ملت کوچک می‌تواند به طور مداوم با غول‌های سنتی فوتبال جهانی رقابت کند.[3][8]

در اسپانیا، جایی که مودریچ بخش عمده‌ای از دوران باشگاهی خود را با رئال مادرید گذرانده است، واکنش به همان اندازه محترمانه بود. روزنامه‌های ورزشی اسپانیا بر توانایی منحصر به فرد او در کنترل ریتم یک مسابقه بدون اتکا به برتری فیزیکی تأکید کردند. تحلیلگران اشاره کردند که طول عمر مودریچ گواهی بر هوش فوق‌العاده فوتبالی و تکنیک بی‌عیب و نقص اوست، ویژگی‌هایی که به او اجازه داد تا بازی خود را با کاهش طبیعی سرعت فیزیکی‌اش تطبیق دهد. خداحافظی او از صحنه بین‌المللی به عنوان بسته شدن یک دوران تاکتیکی متمایز تلقی می‌شود.[6][7]

تمرکز برای کرواسی اکنون به یک دوره انتقال دشوار معطوف شده است. برای بیش از یک دهه، هویت تاکتیکی تیم ملی کاملاً حول محور حضور ریتمیک مودریچ در خط میانی ساخته شده بود. زلاتکو دالیچ، سرمربی تیم، با وظیفه عظیمی برای بازسازی تیم بدون قلب تپنده‌اش روبرو است. استعدادهای نوظهوری مانند لوورو مایر و مارتین باتورینا اکنون باید انتظار سنگین پر کردن خلأیی را تحمل کنند که اکثر تحلیلگران آن را اساساً غیرقابل جایگزینی می‌دانند.[1][3]

در نهایت، جنجال VAR که به بازی پایان داد، تنها یک پاورقی در داستان گسترده‌تر دوران حرفه‌ای لوکا مودریچ در جام جهانی خواهد بود. او نه تنها به عنوان بزرگترین بازیکن تاریخ کرواسی، بلکه به عنوان یکی از تحسین‌شده‌ترین چهره‌های جهانی در تاریخ این ورزش، از عرصه بین‌المللی خارج می‌شود. در دورانی که اغلب با آمار و برندسازی فردی تعریف می‌شود، میراث مودریچ، هنر ناب فوتبالی، رهبری با الگو بودن، و عشقی پایدار به بازی است که با هواداران در سراسر جهان طنین‌انداز شد.[2][5][7]