رفتن به محتوای اصلی
ریزش سهام فناوریکوسپی· 8 دقیقه مطالعه· در مالی

سقوط ۸.۵ درصدی شاخص کوسپی معاملات کره جنوبی را متوقف کرد؛ سرایت موج فروش تراشه به توکیو

شاخص کوسپی کره جنوبی پس از ریزش سنگین ۸.۵ درصدی، با فعال‌سازی فیوز معاملاتی (سیرکیت بریکر) روبه‌رو شد و معاملات سهام متوقف گردید؛ هم‌زمان شاخص نیکی ۲۲۵ ژاپن نیز ۵.۱ درصد افت کرد. این ریزش سنگین در بازار تراشه‌سازان آسیا، در پی افت ۵.۵ درصدی نزدک و نگرانی از مقررات سخت‌گیرانه‌تر آمریکا بر زیرساخت‌های هوش مصنوعی رقم خورد.

به قلم مهلا پارسا

این خبر را به اشتراک بگذارید

گوش‌ دهید

شاخص معیار کوسپی کره جنوبی صبح جمعه با افت ۸.۵ درصدی مواجه شد و برای نخستین بار در ماه‌های اخیر، فعال‌سازی سازوکار توقف اضطراری (فیوز معاملاتی یا سیرکیت بریکر) را به همراه داشت که کلیه دادوستدها را به مدت ۲۰ دقیقه معلق کرد.

این افت سنگین، شاخص را به ۴,۹۲۳ واحد تنزل داد و آن را به زیر مرز روانی ۵,۰۰۰ واحد کشاند؛ افتی که دستاوردهای چند ماه بازار را ظرف چند ساعت محو کرد. هم‌زمان در آن سوی تنگه کره، شاخص نیکی ۲۲۵ ژاپن نیز ریزش مشابهی را به نمایش گذاشت و در معاملات اولیه ۵.۱ درصد سقوط کرد و به ۵۶,۹۳۰ واحد رسید.[3][4]

موج فروش در بازارهای آسیایی مستقیماً در واکنش به معاملات شبانه وال‌استریت شکل گرفت؛ جایی که شاخص کامپوزیت نزدک ۵.۵ درصد ریزش کرد. سرمایه‌گذاران پس از پیروزی حزب دموکرات در انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره آمریکا، به شکل گسترده‌ای از سهام نیمه‌هادی و هوش مصنوعی خارج شدند. بازیگران بازار روی این سناریو حساب باز کرده‌اند که تغییر توازن سیاسی در واشنگتن، نظارت‌های شدیدتر زیست‌محیطی و ضدتراست بر ساخت مراکز داده و مصرف انرژی غول‌های فناوری را به دنبال خواهد داشت.[3][4]

تولیدکنندگان حافظه، که ستون اصلی رونق زیرساختی هوش مصنوعی جهان به شمار می‌روند، بیشترین آسیب را در سئول و توکیو متحمل شدند. سهام سامسونگ الکترونیکس نزدیک به ۱۰ درصد سقوط کرد و رقیب هم‌وطن آن، اس‌کی هاینیکس، افت بیش از ۱۱ درصدی را ثبت نمود. در بازار توکیو نیز سهام غول تجهیزات‌سازی توکیو الکترون حدود ۹ درصد افت کرد و سهام کیوکسیا، سازنده حافظه، با ریزش ۱۳ درصدی روبه‌رو شد.[4]

بورس اوراق بهادار کره جنوبی پس از آنکه شاخص کوسپی افت بیش از ۸ درصدی را برای مدت بیش از یک دقیقه تاب نیاورد، فیوز معاملاتی سطح ۱ را فعال کرد. این سازوکار اضطراری تمامی معاملات نقد و مشتقه را به تعویق می‌اندازد تا از سرایت فروش‌های هیجانی و تبدیل آن به بحران فراگیر نقدینگی جلوگیری کند. این مداخله پس از افت بیش از ۵ درصدی کوسپی در جلسه معاملاتی پنج‌شنبه، نشان‌دهنده شدت بحران در جریان بازار بود.[2][4]

نهادهای نظارتی مالی در سئول بلافاصله تشکیل جلسه اضطراری دادند تا پیامدهای این شوک را بررسی و بسته‌های احتمالی ثبات‌بخش را ارزیابی کنند. افت ناگهانی ارزش سهام در قطب‌های فناوری آسیا بار دیگر ثابت کرد که زنجیره جهانی تأمین نیمه‌هادی پیوندی ناگسستنی با سیگنال‌های قانون‌گذاری آمریکا دارد و روایت سودآوری هوش مصنوعی پس از دو سال با آزمون استرس شدیدی روبه‌رو شده است.[2][4]

شاخص‌های معیار آسیا در معاملات ابتدایی صبح جمعه با ریزش‌های کم‌سابقه‌ای مواجه شدند.

جرقه وال‌استریت

فشار فروش حاکم بر بازار آسیا مستقیماً از نیویورک سرچشمه می‌گیرد؛ جایی که شاخص نزدک بدترین عملکرد تک‌جلسه‌ای خود را از آوریل ۲۰۲۵ ثبت کرد. سهام لیدرهای سخت‌افزاری از جمله انویدیا در آن جلسه به شدت تضعیف شد. معامله‌گرانی که در ابتدا نگاه مثبتی به ترکیب پساانتخاباتی داشتند، پس از ارزیابی احتمالات رگولاتوری، به سرعت موقعیت‌های صعودی خود را بستند.[4]

کارگزاری آنلاین مانکس (Monex) گزارش داد که پیروزی دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای، فوراً به نگرانی‌ها درباره تشدید نظارت‌ها بر صنایع مرتبط با هوش مصنوعی دامن زد. به طور مشخص، بازار نگران است قوانین جدید در حوزه بهره‌وری انرژی و ضدتراست، پروژه‌های احداث مراکز داده عظیم را که لازمه آموزش مدل‌های نسل بعدی هستند، با تأخیر جدی روبه‌رو کند؛ پروژه‌هایی که صدها میلیارد دلار بودجه سرمایه‌ای (CapEx) برای آن‌ها پیش‌بینی شده بود.[4]

کارگزاری مانکس در تحلیل خود اعلام کرد: «در پی پیروزی دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای، نگرانی از مقررات سخت‌گیرانه‌تر پیرامون فناوری‌های هوش مصنوعی موجی از خروج نقدینگی را در کل بازار و به‌ویژه در بخش فناوری ایجاد کرد.» این گزارش افزوده که نگرانی ملموس بازار، کاهش سرعت پروژه‌های ساخت مراکز داده به دلیل تشدید رگولاتوری است.[4]

چنانچه غول‌های فناوری آمریکایی مقیاس سرمایه‌گذاری در مراکز داده را تعدیل کنند یا اجرای طرح‌ها را به تعویق بیندازند، ترکش این تصمیمات بلافاصله به سازندگان سخت‌افزار در آسیا اصابت می‌کند. شرکت‌های کره‌ای و ژاپنی تأمین‌کننده اصلی تراشه‌های حافظه با پهنای باند بالا و تجهیزات نوری پیشرفته هستند. ریزش صبح جمعه در حقیقت نوعی تجدید ارزیابی شتاب‌زده بر اساس افت احتمالی حجم سفارش‌های آتی بود.[4]

سرعت بالای این اصلاح قیمت، حساسیت معاملات مبتنی بر موج هوش مصنوعی را که طی دو سال گذشته بر وال‌استریت و آسیا حاکم بود برملا کرد. ارزش‌گذاری سهام شرکت‌های نیمه‌هادی پیش‌تر بر مبنای رشد نمایی و بی‌وقفه تقاضا محاسبه شده بود و هرگونه اختلال سیاسی که شیب این رشد را ملایم کند، ریزش‌های شارپ و تند و تیزی را به سهامداران تحمیل می‌کند.[1][4]

فیوز معاملاتی و سرایت بحران

مکانیسم سیرکیت بریکر در بازار سئول مداخله‌ای نادر است که تنها در زمان فروریختن آرامش روانی بازار پیاده‌سازی می‌شود. مقام‌های بورس با توقف ۲۰ دقیقه‌ای کوسپی قصد داشتند به معامله‌گران نهادی فرصت بازبینی اخبار واشنگتن را بدهند تا از فعال‌شدن کورکورانه حد ضررها جلوگیری شود. کوسپی از فوریه ۲۰۲۶ تاکنون هرگز به زیر سطح روانی ۵,۰۰۰ واحد نزول نکرده بود.[2][4]

تولیدکنندگان تراشه‌های حافظه و تأمین‌کنندگان تجهیزات، سنگین‌ترین افت‌های قیمتی را ثبت کردند.

با ازسرگیری معاملات، فشار فروش همچنان باقی ماند؛ امری که نشان می‌دهد خروج پول از سهام تراشه نه یک واقعه احساسی زودگذر، بلکه حاصل تغییری ساختاری در افق انتظارات است. این شوک منفی از مرزهای سئول و توکیو فراتر رفت؛ به‌طوری‌که شاخص استریتس تایمز سنگاپور بیش از ۲ درصد ریخت و سهام تأمین‌کننده بومی نیمه‌هادی، ای‌ئی‌ام هولدینگز (AEM Holdings)، ۱۳ درصد سقوط کرد.[4]

ساختار بازار سهام توکیو نیز تاب مقاومت در برابر این موج را نداشت و سقوط ۵.۱ درصدی نیکی ۲۲۵ میلیاردها دلار از ارزش بازاری شرکت‌ها را دود کرد. بخش قابل‌توجهی از وزن نیکی به سهام بازیگران کلیدی زنجیره نیمه‌هادی وابسته است و ریزش ابتدای صبح جمعه نشان داد که ریسک سیستماتیک توکیو در قبال واشنگتن، دست‌کمی از سئول ندارد.[3][4]

ریزش دوگانه توکیو و سئول چالشی دشوار پیش روی بانک‌های مرکزی منطقه می‌گذارد؛ نهادهایی که هم‌زمان در تلاش برای مدیریت ثبات ارزی و نرخ‌های بهره هستند. بانک مرکزی ژاپن و بانک مرکزی کره هر دو در میانه بازتنظیم سیاست‌های پولی خود بودند و تداوم فاز خرسی در بازار سهام می‌تواند مسیر تغییر نرخ‌های بهره کوتاه‌مدت آنان را تغییر دهد.[1][3]

ریسک‌های رگولاتوری

ریشه اصلی این فرار سرمایه، چشم‌انداز ورود بخش هوش مصنوعی ایالات متحده به زیر تیغ رگولاتوری است. نمایندگان دموکرات پیش‌تر هشدارهایی پیرامون مصرف سرسام‌آور برق و آب در مراکز داده غول‌پیکر صادر کرده بودند. الزام به انطباق با معیارهای زیست‌محیطی زمان‌بندی و هزینه بهره‌برداری از فارم‌های پردازشی جدید را به‌طور محسوس افزایش خواهد داد.[4]

علاوه بر الزامات سبز، تغییر اکثریت کنگره می‌تواند مواضع ضدانحصار تهاجمی‌تری را در برابر غول‌های اکوسیستم فناوری برانگیزد. در صورتی که مایکروسافت، آلفابت و متا برای تخصیص نامحدود سرمایه خود با محدودیت‌های ساختاری و قضایی روبه‌رو شوند، تمایل آنان برای پیش‌خرید تراشه‌های پردازشی خارجی کاهش می‌یابد؛ فرضیه‌ای که معامله‌گران آسیا اکنون در حال پیش‌خور کردن بدترین سناریوی آن هستند.[4]

تحلیل‌گران بازار یادآوری می‌کنند که افزایش هزینه‌های زیرساختی در مراکز داده، اهرم اصلی رشد نرخ فروش تراشه‌های حافظه در ماه‌های اخیر بوده است. شرکت اس‌کی هاینیکس کره جنوبی، که سهامش ۱۱ درصد سقوط کرد، بزرگ‌ترین منتفع تأمین حافظه با پهنای باند بالا (HBM) برای پردازنده‌های گرافیکی به شمار می‌رود. مسدود شدن این مجرا در آمریکا فوراً پیش‌بینی درآمدهای مالی سال آینده این شرکت را زیر سؤال می‌برد.[4]

موج ریزش بازارهای آسیا مستقیماً از جلسه شبانه وال‌استریت به این منطقه سرایت کرد.

واکنش روز جمعه بازار نشان داد دوره توسعه بدون نظارت و معاف از ضوابط برای پروژه‌های هوش مصنوعی احتمالاً خاتمه یافته است. طی ۲۴ ماه گذشته، محدودیت‌های این حوزه صرفاً به توان فیزیکی تأمین برق و ظرفیت کارخانه‌های تراشه‌سازی بازمی‌گشت؛ اما اکنون متغیرهای سیاسی نیز وارد مدل‌های مالی شده‌اند و صرف ریسک سهام فناوری را بالا برده‌اند.[1][4]

پاسخ نهادهای حمایتی

با پیشروی روز معاملاتی، چشم فعالان بازار به تحرکات صندوق‌های حاکمیتی و حمایتی دوخته شد. در کره جنوبی، صندوق ملی بازنشستگی و دیگر صندوق‌های وابسته سابقه ورود نقدینگی در شوک‌های مقطعی را دارند؛ با این حال، تزریق منابع حمایتی به بازاری که از یک متغیر کلان بین‌المللی و ریسک ژئوپلیتیک ضربه خورده، با ریسک‌های مالی جدی برای این صندوق‌ها همراه است.[2]

ابعاد عمیق خروج سرمایه به‌گونه‌ای است که دفاع یک‌جانبه توسط نهادهای محلی را ناممکن می‌سازد؛ چراکه ریشه افت قیمت‌ها ضعف در شاخص‌های داخلی اقتصاد ژاپن یا کره جنوبی نیست، بلکه بازتنظیم چشم‌انداز بزرگ‌ترین مقصد صادراتی آن‌هاست. تا زمانی که وال‌استریت به کف پایداری نرسد، بورس‌های آسیا پتانسیل افت‌های بیشتر را خواهند داشت.[3][4]

مدیران ارشد غول‌های تراشه‌ساز آسیب‌دیده هنوز پیش‌بینی‌های جدیدی از درآمد و هزینه‌کرد سرمایه‌ای خود منتشر نکرده‌اند. طرح‌های توسعه شرکت‌هایی نظیر سامسونگ و توکیو الکترون بر اساس مفروضات پیش از انتخابات تنظیم شده بود. هرگونه کاهش در برآورد بودجه‌های CapEx در روزهای آینده می‌تواند موج دومی از اصلاح ارزش را در امتداد این زنجیره تولید به راه بیندازد.[4]

مدیران ارشد غول‌های تراشه‌ساز آسیب‌دیده هنوز پیش‌بینی‌های جدیدی از درآمد و هزینه‌کرد سرمایه‌ای خود منتشر نکرده‌اند.

جلسات معاملاتی هفته آینده مشخص خواهد کرد که آیا فعال‌سازی فیوز معاملاتی روز جمعه یک واکنش هیجانی و محلی بوده یا سرآغاز یک بازار خرسی ادامه‌دار برای سهام فناوری آسیاست. فعالان سرمایه‌گذاری برای کشف مسیر بعدی، طرح‌ها و پیش‌نویس‌های قانون‌گذاران آمریکایی درباره زیرساخت‌های هوش مصنوعی را زیر ذره‌بین قرار خواهند داد؛ بدون شفافیت سیاستی، دامنه نوسان بالا در سئول و توکیو ادامه‌دار خواهد بود.[1][4]

نکات کلیدی

  • شاخص کوسپی کره جنوبی با افت ۸.۵ درصدی، شاهد فعال‌سازی فیوز معاملاتی سطح ۱ و توقف ۲۰ دقیقه‌ای دادوستدها شد.
  • شاخص نیکی ۲۲۵ ژاپن با افت ۵.۱ درصدی به سطح ۵۶,۹۳۰ واحد تنزل کرد و ارزش گسترده‌ای از شرکت‌های فناوری محو شد.
  • ریزش آسیا پس از افت ۵.۵ درصدی شاخص نزدک آمریکا در پی اعلام نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای این کشور رقم خورد.
  • معامله‌گران نگرانند تغییر توازن قوا در آمریکا به تشدید نظارت‌های زیست‌محیطی و ضدانحصار بر مراکز داده هوش مصنوعی منجر شود.

آنچه نمی‌دانیم

  • مشخص نیست آیا نهادهای سرمایه‌گذاری دولتی مانند صندوق ملی بازنشستگی کره جنوبی سرمایه‌ای برای تثبیت بازار سهام تزریق خواهند کرد یا خیر.
  • سیاست‌های دقیق زیست‌محیطی و ضدانحصاری که در اولویت اکثریت جدید کنگره قرار می‌گیرد هنوز تدوین نشده‌اند.
  • تولیدکنندگان عمده نیمه‌هادی در آسیا هنوز پیش‌بینی‌های جدیدی از درآمد و سودآوری خود را در پی این ریزش اعلام نکرده‌اند.
  • دسترسی به منابع خبری متکثر محدود است و گزارش‌ها عمدتاً متکی بر مخابره‌های اولیه خبرگزاری‌ها و رسانه‌های مالی منطقه‌ای هستند.

روند رویداد

  1. آوریل ۲۰۲۵

    ثبت سنگین‌ترین ریزش تک‌جلسه‌ای کامپوزیت نزدک پیش از موج اخیر افت سهام فناوری.

  2. فوریه ۲۰۲۶

    عبور شاخص کوسپی کره جنوبی از سطح ۵,۰۰۰ واحد و تثبیت در بالای این مرز روانی.

  3. ۵ نوامبر ۲۰۲۶

    ریزش ۵.۵ درصدی کامپوزیت نزدک آمریکا در معاملات شبانه در واکنش به نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای.

  4. ۶ نوامبر ۲۰۲۶

    سقوط ۸.۵ درصدی کوسپی در ساعات اولیه معاملات و فعال‌سازی فیوز سطح ۱؛ هم‌زمان با افت ۵.۱ درصدی نیکی ۲۲۵.

سرمایه‌گذاران نهادی 40%سازندگان سخت‌افزار آسیا 40%رگولاتورهای بازار مالی 20%
سرمایه‌گذاران نهادی
با اولویت‌بخشی به حفظ سرمایه، در مواجهه با ابهامات رگولاتوری موقعیت‌های خود در سهام هوش مصنوعی را نقد می‌کنند.
سازندگان سخت‌افزار آسیا
به دلیل احتمال توقف یا تأخیر در ساخت مراکز داده آمریکا، با تهدید مستقیم علیه پیش‌بینی درآمدهای آتی روبه‌رو هستند.
رگولاتورهای بازار مالی
بر مهار بحران نقدینگی سیستماتیک و متوقف ساختن چرخه‌های فروش خودکار ناشی از الگوریتم‌ها تمرکز دارند.

دیدگاه‌هایی که این گزارش پوشش نداده

  • قانون‌گذاران حزب دموکرات آمریکا
  • نهادها و فعالان حامی محیط‌زیست

منابع

پوشش منابع

4 منبع

3 دیدگاه شناسایی‌شده

سرمایه‌گذاران نهادی 40%سازندگان سخت‌افزار آسیا 40%رگولاتورهای بازار مالی 20%
  1. [1]Business Standardسازندگان سخت‌افزار آسیا

    Asian markets crash as AI rout rocks US markets, Kospi plunges 8%

    مطالعه در Business Standard →
  2. [2]KED Globalرگولاتورهای بازار مالی

    Kospi plunges over 8% as circuit breaker halts trading amid global tech sell-off

    مطالعه در KED Global →
  3. [3]Free Malaysia Todayسرمایه‌گذاران نهادی

    Shares plunge in Tokyo and Seoul after US tech rout

    مطالعه در Free Malaysia Today →
  4. [4]Channel NewsAsiaسرمایه‌گذاران نهادی

    Shares plunge in Tokyo and Seoul after US tech rout

    مطالعه در Channel NewsAsia →
گوش‌ دهید

نظرات

همیشه در جریان باشید

هر زاویه. هر روز.

اخبار مالی با پوشش کامل منابع و تحلیل دیدگاه‌ها، هر روز و رایگان.