دستور محمدرضا عارف به اعضای دولت: توقف اظهارنظر درباره بنزین تا زمان تصمیمگیری نهایی
محمدرضا عارف، معاون اول رئیسجمهور، با صدور دستوری از تمامی اعضای دولت خواست تا پیش از نهایی شدن تصمیمات درباره بنزین، از هرگونه اظهارنظر عمومی خودداری کنند. بر اساس این ابلاغیه، تنها سخنگوی دولت و مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی مجاز به اعلام مواضع رسمی در این زمینه هستند.
به قلم مریم علوی
این خبر را به اشتراک بگذارید
محمدرضا عارف، معاون اول رئیسجمهوری ایران، در اقدامی برای کنترل فضای رسانهای، به تمامی اعضای دولت دستور داد تا از اظهارنظر درباره وضعیت بنزین خودداری کنند. این دستور در جلسه تعیین سیاستهای کلان گندم برای سال ۱۴۰۶ صادر شد و هدف آن ایجاد انضباط در اطلاعرسانی عنوان شده است.[1]
بر اساس این ابلاغیه جدید، مواضع رسمی دولت در خصوص بنزین و فرآوردههای نفتی تنها باید از طریق دو کانال مشخص اعلام شود. فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، و محمدصادق عظیمیفر، مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی، تنها مقاماتی هستند که اجازه اطلاعرسانی در این حوزه را دارند.[2]
این تصمیم در پی انتشار اخبار ضد و نقیض درباره احتمال تغییر قیمت یا سهمیهبندی بنزین در هفتههای اخیر اتخاذ شده است. اظهارنظرهای پراکنده برخی مقامات دولتی و نمایندگان مجلس، به شایعات دامن زده و موجب بروز نگرانیهایی در سطح جامعه شده بود که دولت اکنون قصد مهار آن را دارد.[1][2]
محمدصادق عظیمیفر، مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی، در واکنش به این تحولات تاکید کرد که دولت هنوز هیچ تصمیم جدیدی درباره بنزین نگرفته است. وی اطمینان داد که در صورت اتخاذ هرگونه تصمیمی، ابعاد مختلف آن پیش از اجرا سنجیده شده و با مردم در میان گذاشته خواهد شد.[3]
عظیمیفر همچنین افزود که سیاستهای جدید متناسب با بازخوردهای دریافتی از جامعه عملیاتی میشوند. این اظهارات نشاندهنده تلاش دولت برای کاهش حساسیتهای عمومی نسبت به یکی از کلیدیترین کالاهای مصرفی در ایران است که سابقه ایجاد التهابات اجتماعی گستردهای را در کارنامه خود دارد.[3][8]
واکنشها به محدودیتهای سوختگیری
همزمان با دستور معاون اول رئیسجمهور، بحثها درباره محدودیتهای اعمالشده در جایگاههای سوخت بالا گرفته است. گزارشها حاکی از آن است که سهمیهبندی بنزین سختگیرانهتر شده و صفهای طولانی در برخی جایگاههای سوخت سراسر کشور شکل گرفته است.[8]
سید محسن موسویزاده، نماینده اهواز در مجلس شورای اسلامی، با انتقاد از طرح جمعآوری کارتهای آزاد جایگاههای سوخت، این اقدام را غیرقابل قبول خواند. وی تاکید کرد که کارت آزاد جایگاهها یک امکان ضروری برای مواقع نیاز مردم است و نباید بدون پیشبینی جایگزین مناسب حذف شود.[5]
یکی دیگر از سخنگویان کمیسیون قضایی و حقوقی مجلس نیز با انتقاد از محدودسازی کارتهای سوخت آزاد، اظهار داشت که مشکلات مدیریتی حوزه سوخت نباید به مصرفکننده منتقل شود. وی افزود که اجرای هر سیاستی باید بهگونهای باشد که مردم برای تامین سوخت با معطلی و محدودیت روبهرو نشوند.[4]
در همین حال، سید نظامالدین موسوی، سخنگوی دیوان محاسبات کشور، به آمارهای مربوط به قاچاق سوخت اشاره کرد. وی اعلام کرد که کمتر از ۵ درصد قاچاق سوخت کشور مربوط به بنزین است و تمرکز اصلی برای مقابله با قاچاق باید بر روی گازوئیل قرار گیرد.[6]
موسوی تاکید کرد که اگرچه کنترل مصرف بنزین ضروری به نظر میرسد، اما با توجه به سهم اندک آن در قاچاق و همچنین آمار تولید و مصرف، نباید فشار اصلی بر مصرفکنندگان بنزین وارد شود. این آمارها نشان میدهد که ریشه بحران سوخت فراتر از مصرف داخلی بنزین است.[6]
سایه سنگین بحران انرژی در زمستان
دستور توقف اظهارنظر درباره بنزین در حالی صادر شده است که ایران با هشدارها درباره زمستان سخت و بحران تامین سوخت روبهرو است. وزارت نیرو پیشتر درباره تشدید کمبود گاز و دشواری تامین سوخت نیروگاهها در ماههای سرد سال هشدارهای جدی داده بود.[7]
کارشناسان معتقدند که کمبود گاز در زمستان میتواند فشار تورمی را تشدید کند. برآوردهایی وجود دارد که نشان میدهد کسری گاز در روزهای اوج مصرف ممکن است به حدود ۴۳۰ میلیون مترمکعب در روز برسد که جبران آن بدون تحمیل هزینه به صنایع و نیروگاهها غیرممکن خواهد بود.[7]
در کنار بحران گاز، تداوم مازوتسوزی در برخی نیروگاهها و نگرانیها از کمبود بنزین، وضعیت انرژی کشور را در شرایط پیچیدهای قرار داده است. دولت تلاش میکند با مدیریت تقاضا و کنترل اخبار، از بروز بحرانهای ترکیبی در حوزه انرژی جلوگیری کند.[7]
رسانههای خارج از ایران نیز به این موضوع پرداختهاند. برخی گزارشها اشاره میکنند که هفت سال پس از اعتراضات خونین آبان ۱۳۹۸ که در پی افزایش ناگهانی قیمت بنزین رخ داد، حکومت همچنان از دست زدن به قیمت یارانهای بنزین واهمه دارد و به جای آن به سهمیهبندی روی آورده است.[8]
این ترس از تبعات اجتماعی، باعث شده تا دولت در اجرای هرگونه سیاست اصلاحی در حوزه انرژی با احتیاط شدید گام بردارد. دستور محمدرضا عارف برای متمرکز کردن اطلاعرسانی، بخشی از همین رویکرد محتاطانه برای جلوگیری از شوکهای روانی به جامعه ارزیابی میشود.[1][2][8]
پیامدهای تمرکز رسانهای دولت
متمرکز کردن اطلاعرسانی درباره بنزین میتواند به کاهش شایعات روزمره کمک کند، اما همزمان شفافیت در تصمیمگیریها را نیز کاهش میدهد. منتقدان بر این باورند که سکوت مقامات دولتی ممکن است به جای آرامش، به افزایش بیاعتمادی عمومی منجر شود.[2][4]
از سوی دیگر، نمایندگان مجلس که خود را صدای مردم میدانند، همچنان به انتقاد از وضعیت موجود ادامه میدهند. تقابل میان سکوت تحمیلی بر دولت و انتقادات صریح نمایندگان مجلس، نشاندهنده چالشهای ساختاری در مدیریت بحران انرژی در ایران است.[4][5]
نکات کلیدی
- محمدرضا عارف به تمامی اعضای دولت دستور داد از اظهارنظر درباره بنزین خودداری کنند.
- اطلاعرسانی رسمی تنها بر عهده سخنگوی دولت و مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی خواهد بود.
- نمایندگان مجلس به شدت از طرح جمعآوری کارتهای آزاد جایگاههای سوخت انتقاد کردهاند.
- دیوان محاسبات اعلام کرده است که کمتر از ۵ درصد قاچاق سوخت کشور مربوط به بنزین است.
آنچه نمیدانیم
- دولت دقیقا چه زمانی تصمیم نهایی خود را درباره قیمت یا سهمیه بنزین اعلام خواهد کرد.
- آیا محدودیتهای فعلی در جایگاههای سوخت موقتی است یا به عنوان یک سیاست دائمی ادامه خواهد یافت.
روند رویداد
Nov 2019
اعتراضات گسترده در ایران در پی افزایش ناگهانی قیمت بنزین رخ داد.
Nov 2026
محمدرضا عارف دستور توقف اظهارنظر مقامات دولتی درباره بنزین را صادر کرد.
- دولت و مقامات اجرایی
- دولت معتقد است که تمرکز اطلاعرسانی برای جلوگیری از التهاب در جامعه و مدیریت صحیح بحران انرژی ضروری است.
- نمایندگان مجلس
- نمایندگان مجلس بر این باورند که محدودیتهای سوختی نباید به مصرفکنندگان فشار بیاورد و کارتهای آزاد باید در دسترس باشند.
- رسانههای مستقل و تحلیلگران
- تحلیلگران هشدار میدهند که سکوت دولت ناشی از ترس از تبعات اجتماعی است و بحران انرژی در زمستان میتواند پیامدهای تورمی داشته باشد.
دیدگاههایی که این گزارش پوشش نداده
- Citizens waiting in fuel lines
- Gas station owners
منابع
[1]Shafaqna Persianنمایندگان مجلسعارف خطاب به مسئولان: درباره تصمیمات نهایینشده بنزینی اظهارنظر نکنید
مطالعه در Shafaqna Persian →
[2]VOA Farsi Iranدولت و مقامات اجراییدولت دوباره اظهارنظر درباره بنزین را ممنوع کرد؛ تغییرات بنزینی ادامه دارد
مطالعه در VOA Farsi Iran →
[3]Shafaqna Persianنمایندگان مجلسمعاون وزیر نفت: دولت تصمیم جدیدی درباره بنزین نگرفته است
مطالعه در Shafaqna Persian →
[4]Shafaqna Persianنمایندگان مجلسنماینده مجلس: مشکلات مدیریتی حوزه سوخت نباید به مصرفکننده منتقل شود
مطالعه در Shafaqna Persian →
[5]Shafaqna Persianنمایندگان مجلسنماینده مجلس: حذف کارتهای آزاد جایگاههای سوخت قابل قبول نیست
مطالعه در Shafaqna Persian →
[6]Shafaqna Persianنمایندگان مجلسسخنگوی دیوان محاسبات: کمتر از ۵ درصد قاچاق سوخت کشور مربوط به بنزین است
مطالعه در Shafaqna Persian →
[7]Radio Fardaرسانههای مستقل و تحلیلگرانهشدار درباره زمستان سخت تأمین سوخت در ایران؛ ادامه مازوتسوزی و نگرانی از کمبود بنزین
مطالعه در Radio Farda →
[8]Iran Internationalرسانههای مستقل و تحلیلگران۷ سال پس از «آبان خونین»؛ سهمیهبندی بنزین و ترس حکومت از افزایش قیمت
مطالعه در Iran International →
بیشتر در اخبار و سیاست
مشاهده همه →حقوق زندانیان
بازداشت و اعمال فشار بر اعضای خانواده سپیده قلیان در دزفول
7 منبع
قوانین امنیتی
موافقت مجلس با یکفوریت طرح حذف شرط اجتهاد برای وزیر اطلاعات
5 منبع
بودجه ۱۴۰۶
هشدار سازمان برنامه و بودجه: احتمال تدوین بودجه ۱۴۰۶ با فرض درآمدهای نفتی صفر
3 منبع
تنشهای دیپلماتیک
احضار سفیر ایران در کویت؛ تنشهای دیپلماتیک در پی صدور احکام اعدام و اتهام جاسوسی
4 منبع
نظرات
هر زاویه. هر روز.
اخبار اخبار و سیاست با پوشش کامل منابع و تحلیل دیدگاهها، هر روز و رایگان.





