رفتن به محتوای اصلی
· 5 دقیقه مطالعه· در حمل‌ونقل

اختلال در ده‌ها پرواز اروپایی؛ موج جدید هشدارهای دروغین بمب‌گذاری به ۲۷ مورد رسید

موج تازه‌ای از تهدیدهای ساختگی بمب‌گذاری در روزهای ۱۴ و ۱۵ آبان، دست‌کم ۲۷ پرواز مسافربری در آسمان اروپا را با اختلال، تغییر مسیر و فرود اضطراری مواجه کرد. با وجود اسکورت برخی هواپیماها توسط جنگنده‌های نظامی، در هیچ‌یک از بازرسی‌ها مواد منفجره‌ای کشف نشده است.

به قلم وحید بختیاری

این خبر را به اشتراک بگذارید

گوش‌ دهید

موج بی‌سابقه‌ای از هشدارهای ساختگی بمب‌گذاری در روزهای پنجشنبه ۱۴ و جمعه ۱۵ آبان ۱۴۰۵، شبکه هوانوردی غیرنظامی اروپا را در وضعیت اضطراری قرار داد. این کارزار هماهنگ، دست‌کم ۲۷ پرواز مسافربری را در کشورهای مختلف قاره سبز با اختلالات جدی، تغییر مسیر و فرودهای پیش‌بینی‌نشده مواجه کرد.[1][2]

این اختلالات که دومین و سومین موج از تهدیدهای مشابه در یک هفته اخیر به شمار می‌روند، باعث سرگردانی هزاران مسافر در فرودگاه‌های مقصد و مبدأ شدند. مقام‌های هوانوردی اروپا تایید کرده‌اند که تمامی این هشدارها پس از بررسی‌های دقیق امنیتی، دروغین ارزیابی شده‌اند.[4][5]

در یکی از شاخص‌ترین حوادث روز پنجشنبه، یک فروند هواپیمای ایرباس ای۳۲۰ متعلق به شرکت هواپیمایی «ایرلینگوس» که از دوبلین، پایتخت ایرلند، به مقصد رم در ایتالیا در حال پرواز بود، هدف این تهدیدها قرار گرفت. این پرواز بلافاصله پس از دریافت هشدار، مسیر خود را تغییر داد.[1][2]

خلبانان این پرواز مسافربری مجبور شدند با اعلام وضعیت اضطراری، هواپیما را در فرودگاهی در منطقه نرماندی واقع در شمال فرانسه به زمین بنشانند. نیروهای امنیتی و پلیس فرانسه بلافاصله پس از فرود، مسافران را تخلیه کرده و به بازرسی دقیق کابین و بخش بار پرداختند.[1][2]

گسترش دامنه تهدیدها

علاوه بر ایرلینگوس، شرکت‌های هواپیمایی نام‌آشنای دیگری نظیر «رایان‌ایر»، «ویز ایر»، «فین‌ایر» و شرکت هواپیمایی لهستان (لات) نیز پیام‌های تهدیدآمیز مشابهی دریافت کردند. این گستردگی نشان‌دهنده هدف‌گیری سیستماتیک خطوط هوایی ارزان‌قیمت و پرتردد در سراسر حریم هوایی اروپا است.[3]

پروازهای مختل‌شده در مسیرهای منتهی به پایتخت‌ها و شهرهای مهمی چون رم، ورشو، صوفیه، بروکسل، وین، بخارست و پراگ در حال حرکت بودند. مدیریت ترافیک هوایی در این مناطق برای ساعات متمادی با چالش‌های لجستیکی و ترافیک سنگین ناشی از تغییر مسیرهای ناگهانی روبه‌رو شد.[3]

شدت و هم‌زمانی این تهدیدها به حدی بود که نیروی هوایی چندین کشور اروپایی برای تامین امنیت آسمان خود وارد عمل شدند. در چندین مورد، جنگنده‌های نظامی ناتو برای اسکورت هواپیماهای مسافربری مشکوک به پرواز درآمدند تا آن‌ها را تا زمان فرود ایمن همراهی کنند.[1][6]

بر اساس گزارش منابع امنیتی، با وجود اسکورت نظامی و فرودهای اضطراری، در هیچ‌یک از بازرسی‌های انجام‌شده توسط تیم‌های خنثی‌سازی بمب، ماده منفجره یا وسیله مشکوکی کشف نشده است. این موضوع فرضیه جنگ روانی و ایجاد وحشت عمومی را در قاره اروپا تقویت می‌کند.[1][6]

روند صعودی پروازهای مختل‌شده در اروپا طی روزهای اخیر.

ریشه‌یابی یک کارزار هماهنگ

روند این اختلالات از روز سه‌شنبه ۱۲ آبان آغاز شد و در روز پنجشنبه به اوج خود رسید. تنها تا ظهر روز پنجشنبه، دست‌کم ۱۲ تا ۱۸ پرواز هدف هشدارهای بمب‌گذاری قرار گرفتند که نشان از تشدید تصاعدی این کارزار سایبری و روانی دارد.[4][5][6]

مقام‌های هوانوردی در اروپا اعلام کرده‌اند که تمامی هواپیماهای تهدیدشده بدون هیچ‌گونه حادثه ناگواری به زمین نشسته‌اند. با این حال، اجرای تدابیر امنیتی سخت‌گیرانه و تخلیه اضطراری مسافران، هزینه‌های عملیاتی هنگفتی را به شرکت‌های هواپیمایی و فرودگاه‌های میزبان تحمیل کرده است.[5]

هنوز هیچ گروه یا کشوری مسئولیت ارسال این پیام‌های تهدیدآمیز را بر عهده نگرفته است. نهادهای اطلاعاتی و پلیس بین‌الملل تحقیقات گسترده‌ای را برای ردیابی منشأ تماس‌ها و ایمیل‌های ارسال‌شده آغاز کرده‌اند تا عاملان این اخلال بی‌سابقه را در سریع‌ترین زمان ممکن شناسایی کنند.[5][6]

برخی تحلیلگران امنیتی، این موج از تهدیدهای ساختگی را با تنش‌های ژئوپلیتیک جاری در سطح بین‌المللی مرتبط می‌دانند. با این وجود، نهادهای رسمی اروپایی تاکنون از تایید هرگونه ارتباط مستقیم میان این حوادث و بازیگران دولتی یا گروه‌های خاص خودداری کرده‌اند.[4][5]

پیامدهای اقتصادی و امنیتی

تغییر مسیر یک هواپیمای مسافربری و فرود اضطراری آن، علاوه بر مصرف سوخت مازاد و برهم خوردن زمان‌بندی پروازها، نیازمند استقرار تیم‌های امدادی، آتش‌نشانی و پلیس در فرودگاه مقصد است. این زنجیره از اقدامات، خسارات مالی قابل‌توجهی را به همراه دارد.[1][3]

مسافران پروازهای مختل‌شده، ساعت‌ها در فرودگاه‌های جایگزین سرگردان ماندند و بسیاری از آن‌ها پروازهای بعدی خود را از دست دادند. ایجاد رعب و وحشت در میان مسافران و کاهش اعتماد عمومی به امنیت سفرهای هوایی، از دیگر پیامدهای مخرب این کارزار دروغین محسوب می‌شود.[2][4]

تصویرسازی: سرگردانی مسافران در فرودگاه‌های اروپا در پی تغییر مسیر و تاخیر پروازها.

کارشناسان هوانوردی هشدار می‌دهند که تکرار چنین حوادثی می‌تواند به عادی‌سازی وضعیت اضطراری منجر شود. اگر سیستم‌های امنیتی به دلیل کثرت هشدارهای دروغین دچار فرسایش شوند، احتمال نادیده گرفتن یک تهدید واقعی در آینده افزایش می‌یابد که خطری جدی برای جان مسافران است.[5][6]

آژانس ایمنی هوانوردی اتحادیه اروپا در حال بررسی پروتکل‌های جدیدی برای اعتبارسنجی سریع تهدیدهای دریافتی است. هدف از این بازنگری، کاهش زمان واکنش و جلوگیری از تغییر مسیرهای غیرضروری در مواجهه با پیام‌های سایبری و تماس‌های ناشناس است.[3][4]

چشم‌انداز امنیت پروازها

شرکت هواپیمایی «ویز ایر» که یکی از بزرگترین خطوط هوایی ارزان‌قیمت در شرق و مرکز اروپا محسوب می‌شود، تایید کرد که چندین پرواز این شرکت در روز پنجشنبه با تاخیرهای طولانی و بازرسی‌های امنیتی مضاعف روبه‌رو شده‌اند. مدیریت بحران در این شرکت‌ها به بالاترین سطح خود رسیده است.[3]

سخنگوی پلیس فرانسه در بیانیه‌ای اعلام کرد: «نیروهای واکنش سریع ما در کمترین زمان ممکن وارد عمل شدند و با تخلیه ایمن مسافران، تمام بخش‌های هواپیما را مورد بازرسی دقیق قرار دادند که خوشبختانه هیچ تهدید واقعی یافت نشد.»[2]

در نهایت، این بحران نشان داد که زیرساخت‌های هوانوردی غیرنظامی تا چه حد در برابر حملات نامتقارن و جنگ‌های روانی آسیب‌پذیر هستند. کشورهای اروپایی اکنون نیازمند تقویت همکاری‌های اطلاعاتی و ارتقای سیستم‌های دفاع سایبری خود برای مقابله با این نسل جدید از تهدیدها می‌باشند.[1][5]

در نهایت، این بحران نشان داد که زیرساخت‌های هوانوردی غیرنظامی تا چه حد در برابر حملات نامتقارن و جنگ‌های روانی آسیب‌پذیر هستند.

با پایان یافتن روز جمعه ۱۵ آبان، اگرچه از حجم هشدارهای بمب‌گذاری کاسته شد، اما فرودگاه‌های اروپایی همچنان در وضعیت آماده‌باش سطح بالا قرار دارند. مسافران در روزهای آینده باید انتظار بازرسی‌های دقیق‌تر و تاخیرهای احتمالی در گیت‌های امنیتی را داشته باشند.[1][4]

نکات کلیدی

  • دست‌کم ۲۷ پرواز مسافربری در اروپا به دلیل دریافت هشدارهای دروغین بمب‌گذاری مجبور به تغییر مسیر یا فرود اضطراری شدند.
  • هواپیماهای شرکت‌هایی نظیر ایرلینگوس، رایان‌ایر، ویز ایر و فین‌ایر در میان اهداف این کارزار تهدیدآمیز قرار داشتند.
  • نیروهای نظامی در چندین کشور اروپایی برای اسکورت هواپیماهای تهدیدشده، جنگنده‌های خود را به پرواز درآوردند.
  • با وجود بازرسی‌های دقیق امنیتی، هیچ‌گونه مواد منفجره‌ای در پروازهای مختل‌شده کشف نشده است.

آنچه نمی‌دانیم

  • چه فرد، گروه یا کشوری پشت این کارزار هماهنگ هشدارهای دروغین قرار دارد.
  • آیا این تهدیدها با تنش‌های ژئوپلیتیک جاری مرتبط هستند یا صرفاً یک اقدام خرابکارانه مستقل بوده‌اند.
  • رقم دقیق خسارات مالی وارد شده به شرکت‌های هواپیمایی و فرودگاه‌ها چقدر است.

روند رویداد

  1. ۱۲ آبان ۱۴۰۵

    نخستین موج از هشدارهای بمب‌گذاری باعث اختلال در چندین پرواز اروپایی شد.

  2. صبح ۱۴ آبان ۱۴۰۵

    دست‌کم ۱۲ تا ۱۸ پرواز مسافربری پیام‌های تهدیدآمیز دریافت کرده و پروتکل‌های اضطراری را فعال کردند.

  3. عصر ۱۴ آبان ۱۴۰۵

    پرواز ایرلینگوس در نرماندی فرود اضطراری کرد و جنگنده‌های نظامی برای اسکورت سایر هواپیماها به پرواز درآمدند.

  4. ۱۵ آبان ۱۴۰۵

    مجموع پروازهای مختل‌شده به ۲۷ مورد رسید و مقام‌های امنیتی دروغین بودن تمامی تهدیدها را تایید کردند.

مقام‌های هوانوردی و امنیتی 40%شرکت‌های هواپیمایی 35%تحلیلگران امنیت سایبری 25%
مقام‌های هوانوردی و امنیتی
بر حفظ ایمنی مسافران به عنوان اولویت اصلی تاکید دارند و اجرای پروتکل‌های اضطراری را با وجود هزینه‌های بالا، ضروری می‌دانند.
شرکت‌های هواپیمایی
نگران هزینه‌های عملیاتی و اختلال در زمان‌بندی پروازها هستند و خواستار راهکاری برای اعتبارسنجی سریع‌تر تهدیدها می‌باشند.
تحلیلگران امنیت سایبری
این کارزار را نوعی جنگ روانی و آزمایشی برای سنجش میزان آسیب‌پذیری زیرساخت‌های حیاتی اروپا ارزیابی می‌کنند.

دیدگاه‌هایی که این گزارش پوشش نداده

  • مسافران سرگردان در فرودگاه‌ها
  • گروه‌های هکری یا عوامل پشت پرده تهدیدها

منابع

پوشش منابع

6 منبع

3 دیدگاه شناسایی‌شده

مقام‌های هوانوردی و امنیتی 40%شرکت‌های هواپیمایی 35%تحلیلگران امنیت سایبری 25%
  1. [1]Akhbar-Roozتحلیلگران امنیت سایبری

    تهدیدهای بمب‌گذاری، دست‌کم ۲۷ پرواز را در اروپا مختل کرد

    مطالعه در Akhbar-Rooz →
  2. [2]Kayhan Londonشرکت‌های هواپیمایی

    تهدید به شایعه بمب‌گذاری، ۲۷ پرواز اروپایی را منحرف کرد

    مطالعه در Kayhan London →
  3. [3]Iran Internationalشرکت‌های هواپیمایی

    تهدید بمب‌گذاری علیه دست‌کم ۱۴ پرواز اروپایی، جنگنده‌ها را به پرواز درآورد

    مطالعه در Iran International →
  4. [4]BBC Persianمقام‌های هوانوردی و امنیتی

    تهدید به بمب‌گذاری پروازهای اروپایی، دوباره باعث فرود اضطراری و تغییر مسیر پروازها شد

    مطالعه در BBC Persian →
  5. [5]RFI Persianمقام‌های هوانوردی و امنیتی

    تهدید به بمب‌گذاری و نشست‌های اضطراری ۱۲هواپیما در فرودگاه‌های اروپا

    مطالعه در RFI Persian →
  6. [6]Independent Persianتحلیلگران امنیت سایبری

    هشدار بمب‌گذاری در ۱۸ پرواز اروپایی؛ فرودهای اضطراری و اسکورت با جنگنده

    مطالعه در Independent Persian →
گوش‌ دهید

نظرات

همیشه در جریان باشید

هر زاویه. هر روز.

اخبار حمل‌ونقل با پوشش کامل منابع و تحلیل دیدگاه‌ها، هر روز و رایگان.