فشار دیپلماتیک چین و پاکستان بر ایران برای مهار حملات حوثی‌ها به عربستان

در چرخشی قابل‌توجه در بحران خاورمیانه، فشارهای دیپلماتیک بر تهران برای کنترل دامنه درگیری‌ها به شکل بی‌سابقه‌ای افزایش یافته است. خبرگزاری رویترز روز پنجشنبه ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۶ به نقل از سه منبع مطلع ایرانی گزارش داد که دولت چین در پیامی خصوصی از جمهوری اسلامی خواسته است تا از نفوذ خود برای مهار حملات حوثی‌های یمن استفاده کند.[2][3][6]

این درخواست پکن مستقیماً پس از آن مطرح شد که مقامات عربستان سعودی، در پی پیشروی‌های سریع نظامی حوثی‌ها در هفته گذشته و هدف قرار گرفتن زیرساخت‌های انرژی، از چین درخواست مداخله کردند. پکن که بزرگترین خریدار نفت خام منطقه و شریک تجاری عمده تهران و ریاض محسوب می‌شود، اکنون وزن دیپلماتیک خود را برای جلوگیری از گسترش جنگ به کار گرفته است.[2][3]

همزمان با تحرکات پنهان پکن، دولت پاکستان رویکردی کاملاً علنی و هشدارآمیز در قبال این بحران اتخاذ کرده است. خواجه آصف، وزیر دفاع پاکستان، در مصاحبه‌ای با شبکه الجزیره به صراحت اعلام کرد که اسلام‌آباد پیام هشدارآمیز ریاض را به تهران منتقل کرده است.[5]

وزیر دفاع پاکستان با اشاره به تعهدات امنیتی کشورش گفت: «با توجه به حملات اخیر حوثی‌ها، زمان اجرای توافق‌نامه مکه با عربستان سعودی و ترکیه فرا رسیده است.» این اظهارات نشان‌دهنده آمادگی اسلام‌آباد برای ورود فعال‌تر به ترتیبات امنیتی منطقه در صورت تداوم حملات به خاک عربستان است.[5]

در همین راستا، ژنرال عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان نیز در پیامی از مقامات تهران خواست تا حوثی‌ها را متقاعد کنند که تاسیسات انرژی و اقتصادی عربستان سعودی را از دایره اهداف نظامی خود خارج سازند. اسلام‌آباد همزمان در تلاش است تا مذاکرات متوقف‌شده میان تهران و واشنگتن را نیز احیا کند.[4]

ورود همزمان چین و پاکستان به این پرونده، فشار مضاعفی را بر دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی وارد کرده است. چین به عنوان خریدار اصلی نفت ایران، اهرم‌های اقتصادی قدرتمندی در اختیار دارد که نادیده گرفتن درخواست‌های آن برای تهران هزینه‌ساز خواهد بود.[2][6]

با این حال، میزان نفوذ عملی تهران بر تصمیم‌گیری‌های میدانی حوثی‌ها همواره محل بحث بوده است. در حالی که کشورهای غربی و عربی، ایران را تامین‌کننده اصلی تسلیحات و منابع مالی این گروه می‌دانند، مقامات جمهوری اسلامی همواره تاکید کرده‌اند که گروه‌های موسوم به «محور مقاومت» به صورت مستقل عمل می‌کنند.[1][3]

تحولات اواسط سپتامبر ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که بحران یمن دیگر یک درگیری محدود منطقه‌ای نیست. با کشیده شدن پای قدرت‌های آسیایی نظیر چین و پاکستان به معادله مهار حوثی‌ها، مرحله جدیدی از صف‌بندی‌های دیپلماتیک شکل گرفته است که می‌تواند مسیر آینده درگیری‌ها در تنگه باب‌المندب و دریای سرخ را تعیین کند.[2][4][5]