تصاویر ماهواره‌ای از بازسازی سریع سایت هسته‌ای پارچین و ساخت‌وساز در کوه کلنگ خبر می‌دهند

تصمیم‌گیرندگان در تهران روند بازسازی زیرساخت‌های آسیب‌دیده خود را با سرعتی قابل‌توجه تسریع کرده‌اند. بر اساس تحلیل‌های جدید از تصاویر ماهواره‌ای که در اواسط سپتامبر ۲۰۲۶ ثبت شده است، جمهوری اسلامی در حال بازسازی گسترده تاسیسات «طالقان ۲» در مجتمع نظامی پارچین است؛ سایتی که در حملات پیشین به شدت آسیب دیده بود.[1][2]

این ارزیابی بر پایه تصاویر ثبت‌شده توسط شرکت «ونتور تکنولوژی» (Vantor Technologies) در تاریخ ۱۳ سپتامبر به دست آمده است. مؤسسه علوم و امنیت بین‌المللی مستقر در واشینگتن، با بررسی این تصاویر اعلام کرد که یک چادر بزرگ و ضخیم روی ساختار زیرزمینی تخریب‌شده کشیده شده است تا عملیات عمرانی از دید ماهواره‌ها و شناسایی هوایی پنهان بماند.[1][4]

در گزارش این مؤسسه به صراحت آمده است: «فعالیت‌های قابل‌توجهی در سراسر سایت ساخت‌وساز دیده می‌شود. ماشین‌آلات راه‌سازی از جمله کمپرسی‌ها، بولدوزرها، پمپ‌های بتن، میکسرها و جرثقیل‌ها فعالانه در حال بازسازی این تاسیسات هستند.» این حجم از تجهیزات نشان‌دهنده یک پروژه مهندسی سنگین و اولویت‌دار برای سیستم دفاعی ایران است.[1]

علاوه بر پاکسازی آوارها، تصاویر نشان می‌دهند که مهندسان در حال ریختن لایه‌های جدید بتن در اطراف این تاسیسات هستند. یک دیواره تقویتی بتنی در یک سمت سایت اضافه شده و ساختار مشابهی در سمت دیگر به پایان رسیده است. این اقدامات مهندسی به وضوح برای افزایش مقاومت سایت در برابر موج انفجار ناشی از حملات هوایی احتمالی در آینده طراحی شده‌اند.[1][4]

مجتمع طالقان ۲ که در فاصله ۳۰ کیلومتری جنوب‌شرقی تهران واقع شده است، پیش از این دو بار هدف بمب‌های سنگرشکن قرار گرفته بود. اولین حمله در اکتبر ۲۰۲۴ رخ داد و پس از بازسازی اولیه، نیروی هوایی اسرائیل مجدداً در مارس ۲۰۲۶ این سایت را بمباران کرد که منجر به ایجاد سه حفره نفوذی بزرگ در سقف این پناهگاه زیرزمینی شد.[1][4]

اهمیت استراتژیک طالقان ۲ فراتر از درگیری‌های اخیر است. نهادهای اطلاعاتی غربی این مکان را به «پروژه آماد» در اوایل دهه ۲۰۰۰ میلادی مرتبط می‌دانند؛ برنامه‌ای که گفته می‌شود شامل آزمایش‌های محفظه انفجار قوی و تجهیزات اشعه ایکس فلاش برای بررسی فشرده‌سازی مواد منفجره مرتبط با کلاهک‌های هسته‌ای بوده است.[2][4]

در همین حال، تمرکز سیستم دفاعی ایران تنها به پارچین محدود نمی‌شود. تحلیل‌های موازی نشان می‌دهد که فعالیت‌های عمرانی در سایت زیرزمینی «کوه کلنگ گزلا» (معروف به Pickaxe Mountain) واقع در ۲ کیلومتری جنوب نطنز و ۲۲۵ کیلومتری جنوب تهران نیز به شدت افزایش یافته است.[2]

این سایت که در اعماق کوه‌های زاگرس حفر شده است، یکی از مستحکم‌ترین زیرساخت‌های زیرزمینی ایران به شمار می‌رود. تصاویر ماه‌های اخیر نشان‌دهنده ترافیک سنگین خودروهای راه‌سازی، آسفالت کردن جاده‌های داخلی، تخلیه خاک‌های حفاری‌شده و مقاوم‌سازی ورودی تونل‌ها در این منطقه کوهستانی است.[2]

سرعت و گستردگی این بازسازی‌ها، پرسش‌های مهمی را در میان ناظران بین‌المللی ایجاد کرده است. مؤسسه علوم و امنیت بین‌المللی در گزارش خود تاکید می‌کند که اصرار تهران بر بازسازی مکرر تاسیساتی با چنین سابقه حساسی، نشان‌دهنده تعهد مستمر به حفظ قابلیت‌هایی است که در این مکان‌ها مستقر بوده‌اند.[1][4]

از منظر سیستمی، این تحولات نشان می‌دهد که استراتژی فشار نظامی و تخریب فیزیکی، تنها به عنوان یک وقفه موقت در زنجیره توسعه زیرساخت‌های ایران عمل می‌کند. تصمیم‌گیرندگان در تهران با انتقال تجهیزات به اعماق بیشتر و تقویت لایه‌های بتنی، در حال تطبیق شبکه زیرساختی خود برای بقا در یک محیط امنیتی به شدت پرتنش هستند.[2]