عبور کرونا از مرز هشدار در ایران همزمان با جایگزینی واکسن‌های اروپایی آنفلوآنزا با نمونه‌های روسی و چینی

وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ایران در آستانه فصل پاییز تصمیم گرفته است تا واکسیناسیون گروه‌های پرخطر را با واکسن‌های آنفلوآنزای وارداتی از چین و روسیه آغاز کند. این تصمیم در حالی اتخاذ می‌شود که نهادهای متولی هنوز موفق به قطعی کردن واردات برندهای رایج اروپایی نشده‌اند و همزمان، چرخه شیوع ویروس کرونا در کشور شتاب تازه‌ای گرفته است.[4]

آمار ابتلا به بیماری‌های تنفسی در سراسر کشور روند صعودی نگران‌کننده‌ای به خود گرفته است. بر اساس گزارش رسمی مرکز مدیریت بیماری‌های واگیر وزارت بهداشت، درصد آزمایش‌های مثبت کووید-۱۹ با عبور از آستانه هشدار بالا، اکنون به ۱۱.۷ درصد رسیده است. این جهش آماری نشان‌دهنده آغاز زودهنگام پیک بیماری‌های تنفسی پیش از سرد شدن کامل هوا است.[2]

مشاهدات میدانی از بیمارستان‌ها و مراکز درمانی نیز این تغییر روند را تایید می‌کند. پزشکان از افزایش چشمگیر مراجعه بیمارانی خبر می‌دهند که با علائمی نظیر سرفه‌های مکرر، بدن‌درد شدید، بی‌حالی، تهوع و مشکلات گوارشی به بخش‌های اورژانس مراجعه می‌کنند. این ترکیب علائم، تفکیک بالینی کرونا از آنفلوآنزا را در مراحل اولیه بدون انجام تست‌های تخصصی دشوار کرده است.[2]

در جبهه پیشگیری از آنفلوآنزا، چالش‌های تامین واکسن همچنان پابرجاست و امیدها برای دسترسی زودهنگام به برندهای غربی کمرنگ شده است. حسین کرمانپور، رئیس مرکز روابط عمومی وزارت بهداشت، با اشاره به سفارش‌های ثبت‌شده در بهمن سال ۱۴۰۴، به صراحت اعلام کرد: «تقریباً تلاش شرکت‌های واردکنندهٔ واکسن‌های اروپایی Influvac و Vaxigrip تاکنون به نتیجه قطعی نرسیده است.»[3]

همزمان با این ابهامات در مسیر واردات، توقف تولید داخلی واکسن آنفلوآنزا نیز بر پیچیدگی شرایط لجستیکی افزوده است. این توقف تولید، بار تامین نیاز شبکه بهداشتی کشور را به طور کامل بر دوش واردات قرار داده و آسیب‌پذیری سیستم در برابر تاخیرهای بین‌المللی را نمایان کرده است.[1]

برای جبران این خلاء، وزارت بهداشت به تامین‌کنندگان شرقی روی آورده است. محمدرضا ظفرقندی، وزیر بهداشت، در حاشیه مراسم پنجاه و یکمین سالگرد تاسیس اورژانس پیش‌بیمارستانی تایید کرد که واکسن‌های مورد نیاز امسال از ۲ کشور چین و روسیه تامین شده و از اواخر شهریورماه به تدریج وارد نظام شبکه بهداشتی کشور خواهند شد.[4]

در این برنامه واکسیناسیون جایگزین، سالمندان، بیماران دارای نقص ایمنی و سایر گروه‌های پرخطر در اولویت تزریق قرار دارند. متخصصان بهداشت عمومی و اپیدمیولوژیست‌ها تاکید می‌کنند که در شرایط فعلی و با توجه به گردش همزمان ویروس‌های کرونا و آنفلوآنزا، این گروه‌های آسیب‌پذیر نباید زمان طلایی واکسیناسیون را از دست بدهند.[4]

شبکه بهداشت کشور اکنون در حال آماده‌سازی برای مدیریت همزمان دو بحران بالقوه است: مهار موج جدید کووید-۱۹ که از مرز هشدار عبور کرده و اجرای سریع کمپین واکسیناسیون آنفلوآنزا با محموله‌های جدید شرقی. موفقیت این برنامه در هفته‌های پیش رو، تعیین‌کننده میزان تاب‌آوری بیمارستان‌ها در ماه‌های سرد سال ۱۴۰۵ خواهد بود.[1][2][4]