سازمان ملل اولین استاندارد ایمنی جهانی برای سیستم‌های رانندگی کاملاً خودران را تصویب کرد؛ راه برای استقرار گسترده هموار شد

بیشتر مردم تصور می‌کنند که بزرگترین مانع برای خرید یک خودروی کاملاً خودران، خودِ فناوری است؛ به این معنا که نرم‌افزار هنوز برای هرج و مرج ترافیک صبحگاهی آماده نیست. اما واقعیت این است که پیچیدگی‌های قانونی و نظارتی، گلوگاه اصلی بوده‌اند.

تا به امروز، خودرویی که برای رانندگی خودکار در یک حوزه قضایی تأیید شده بود، نمی‌توانست بدون گذراندن یک فرآیند صدور گواهینامه کاملاً متفاوت و پراکنده، به طور قانونی در حوزه قضایی دیگری همین کار را انجام دهد. این وضعیت با تصویب اولین استاندارد ایمنی جهانی برای سیستم‌های رانندگی خودکار (ADS) سطح ۴ توسط کمیسیون اقتصادی سازمان ملل برای اروپا (UNECE) تغییر می‌کند.[1][2]

برای خریدار عادی، اپراتور ناوگان، یا حتی یک شهرداری محلی که به دنبال سرمایه‌گذاری در حمل و نقل خودران است، این بدان معناست که جدول زمانی برای استقرار گسترده به طور چشمگیری تسریع شده است. مجمع جهانی هماهنگ‌سازی مقررات وسایل نقلیه (WP.29) وابسته به UNECE، به اجرای یک چارچوب نظارتی یکپارچه رأی داد که از نظر قانونی، سیستم‌های رانندگی کاملاً خودران را در سراسر مرزهای بین‌المللی فعال می‌کند.[1][4]

این صرفاً یک دستورالعمل مشورتی نیست. چارچوب جدید، الزامات ایمنی بین‌المللی یکنواخت و یک روش مشترک برای تأیید وسایل نقلیه مجهز به سیستم‌های رانندگی خودکار (ADS) را تعیین می‌کند. با جلوگیری از رویکردهای ملی پراکنده، این مقررات وضوح لازم را برای تولیدکنندگان فراهم می‌کند، که مستقیماً به اعتماد مصرف‌کنندگان و مسیری برای گسترش ایمن نوآوری در بازارها منجر می‌شود.[1][2][5]

برای درک نحوه عملکرد این استاندارد، باید به سازوکار قوانین جدید نگاه کنیم. این چارچوب تولیدکنندگان را ملزم می‌کند که سیستم‌های مدیریت ایمنی (SMS) حسابرسی‌شده را اجرا کنند که کل چرخه عمر یک سیستم رانندگی خودکار را پوشش می‌دهد. این بدان معناست که یک خودروساز نمی‌تواند صرفاً در روز اول یک آزمون را پشت سر بگذارد و کار را رها کند؛ آن‌ها باید نظارت و گزارش‌دهی مستمر عملکرد را تضمین کنند تا عملکرد واقعی وسایل نقلیه خودکار مدت‌ها پس از خروج از نمایندگی ارزیابی شود.[2][5]

علاوه بر این، این مقررات حکم می‌کند که محیط‌های آزمایشی، از جمله ابزارهای آزمایش مجازی و زنجیره‌های ابزار شبیه‌سازی، باید معیارهای اعتبار سختگیرانه‌ای را رعایت کنند. شرکت‌ها باید یک «پرونده ایمنی» ساختاریافته با ادعاها، استدلال‌ها و شواهد پشتیبان ارائه دهند که نشان دهد سیستم آن‌ها خطر غیرمنطقی برای عموم ایجاد نمی‌کند.[1][7]

یک مؤلفه حیاتی برای مالکان آینده، الزام به داشتن سیستم ذخیره‌سازی داده برای رانندگی خودکار (DSSAD) است. هر خودروی واجد شرایط باید معادل این «جعبه سیاه» را برای ثبت رویدادهای مرتبط با ایمنی حمل کند. اگر حادثه‌ای رخ دهد، بازرسان و بیمه‌گران به داده‌های استانداردشده دسترسی خواهند داشت تا مشخص کنند که کنترل در دست انسان بوده یا ماشین، که گامی حیاتی برای حل و فصل نگرانی‌های مربوط به مسئولیت است که مدت‌ها خریداران را دلسرد کرده بود.[5][7]

این مقررات به صراحت ایجاب می‌کند که عملکرد رانندگی خودکار باید با عملکرد یک راننده انسانی شایسته برابری کرده یا از آن فراتر رود. از آنجایی که یک سیستم رانندگی خودکار سطح ۴ تمام وظایف رانندگی تاکتیکی و عملیاتی (فرمان، شتاب‌گیری، کاهش سرعت و علامت‌دهی) را انجام می‌دهد، تولیدکنندگان باید طراحی قوی و انطباق با قوانین ترافیکی محلی را از طریق ترکیبی از شبیه‌سازی، آزمایش در مسیر و آزمایش‌های دنیای واقعی اثبات کنند.[1][2][5]

این برای تصمیم بعدی خریدار واقعی چه معنایی دارد؟ به این معنی است که تغییر به سمت برابری ویژگی‌ها در حال تسریع است. خودروسازان اکنون می‌توانند یک معماری اصلی خودران را طراحی کنند که با یک استاندارد جهانی مطابقت داشته باشد، به جای ساخت سیستم‌های سفارشی برای اروپا، آسیا و آمریکای شمالی. این رویکرد صرفه‌جویی در مقیاس، هزینه ویژگی‌های خودران را کاهش می‌دهد و آن‌ها را بسیار سریع‌تر از پیش‌بینی‌های قبلی، از گزینه‌های سطح لوکس به دسترسی عمومی منتقل می‌کند.[4][7]

این همسویی جهانی بی‌سابقه است. بیش از نیمی از ۶۲ کشور عضو توافقنامه ۱۹۵۸ UNECE از این اقدام حمایت کردند و به رسمیت شناختن متقابل وسایل نقلیه خودران تولید شده تحت این قوانین را ممکن ساختند. نکته مهم این است که بازارهای اصلی خودرو از جمله ایالات متحده، چین، اتحادیه اروپا، ژاپن، کانادا و بریتانیا این مقررات را تأیید کرده یا رأی داده‌اند که آن را در توافقنامه‌های موازی خود بگنجانند.[1][2][7]

برای بازار ایالات متحده، اگرچه این کشور بر اساس به رسمیت شناختن متقابل تأییدیه‌های نوع، طرف توافقنامه ۱۹۵۸ نیست، اما طرف توافقنامه ۱۹۹۸ است. وزارت حمل و نقل ایالات متحده و اداره ملی ایمنی ترافیک بزرگراه‌ها (NHTSA) به طور فعال در فرآیند تدوین مشارکت داشته‌اند، که نشان می‌دهد مقررات داخلی احتمالاً با این خط پایه جهانی جدید هماهنگ خواهند شد.[4][6]

در کنار مقررات جدید ADS، مجمع WP.29 همچنین اصلاحاتی را در حدود ۹۰ مقررات موجود وسایل نقلیه سازمان ملل تصویب کرد. این به‌روزرسانی‌ها تضمین می‌کنند که قوانین قدیمی همچنان برای وسایل نقلیه مجهز به سیستم‌های خودکار قابل اجرا هستند، از جمله طرح‌های آینده که ممکن است فاقد کنترل‌های سنتی راننده مانند فرمان و پدال باشند.[1][2]

انتظار می‌رود این مقررات ظرف تقریباً یک ماه اجرایی شوند و فاز پیاده‌سازی گسترده‌تر تا سال ۲۰۲۷ هدف‌گذاری شده است. برای مصرف‌کنندگانی که در حاشیه منتظر مانده‌اند، پیام واضح است: دوران استقرار ربات‌تاکسی‌های پراکنده و آزمایشی به پایان می‌رسد و دوران مالکیت خودران استانداردشده و دارای گواهینامه جهانی آغاز می‌شود.[2][4][7]