رفتن به محتوای اصلی
امنیت دریانوردیتنگه هرمز· 8 دقیقه مطالعه· در اخبار و سیاست

سئول در سایه تنش‌های منطقه‌ای ماموریت گشت دریایی خود را تا نزدیکی تنگه هرمز گسترش می‌دهد

سئول قصد دارد یک فروند هواپیمای گشت دریایی و تیم‌های مین‌روبی را به آب‌های جنوب عمان اعزام کند. وزارت دفاع کره جنوبی تاکید دارد که علی‌رغم فشارهای واشینگتن برای پشتیبانی از کارزار نظامی علیه ایران، این ماموریت توسعه‌یافته ماهیتی کاملا غیررزمی دارد.

به قلم زهرا کیانی

این خبر را به اشتراک بگذارید

گوش‌ دهید

وزارت دفاع کره جنوبی روز پنجشنبه از برنامه‌ریزی برای گسترش محسوس دامنه عملیاتی یگان دریایی ضدراهزنی خود در خاورمیانه خبر داد. بر اساس ماموریت پیشنهادی جدید، یگان «چئونگهه» از منطقه سنتی گشت‌زنی خود در خلیج عدن خارج شده و به آب‌های واقع در جنوب عمان منتقل می‌شود؛ جابه‌جایی راهبردی که شناورها و تجهیزات نظامی کره جنوبی را به تنگه پرمناقشه هرمز نزدیک‌تر می‌کند.[1][2]

این بازآرایی عملیاتی پس از ماه‌ها فشارهای فزاینده ایالات متحده صورت می‌گیرد. دونالد ترامپ مکررا از سئول خواسته بود در چارچوب درگیری نظامی واشینگتن با ایران، پشتیبانی نظامی ارائه دهد. با این حال، مقام‌های کره جنوبی از پذیرش نقش رزمی مستقیم سر باز زده و استقرار دریایی جدید را اقدامی مستقل برای محافظت از کشتی‌های تجاری و حفظ منافع اقتصادی ملی خود تصویر کرده‌اند.[2][3]

یکی از مقام‌های وزارت دفاع کره جنوبی روز پنجشنبه اعلام کرد: «تقویت ماموریت یگان چئونگهه با هدف محافظت از شهروندان و صیانت از منافع اقتصادی کشور انجام می‌گیرد.» این مقام تاکید کرد که تقویت این نیروها صرفا با اهداف غیررزمی انجام می‌شود و یگان کره جنوبی همچنان ذیل ساختار فرماندهی ملی خود عمل خواهد کرد، نه در قالب ادغام در ساختارهای نظامی ائتلاف.[2][3]

بر اساس ماموریت بازنگری‌شده، شعاع عملیاتی مجاز این یگان دریایی تقریبا دو برابر شده و به حدود ۱۹۳۰ کیلومتر می‌رسد. محدوده گشت‌زنی جدید تا آب‌های بین‌المللی نزدیک بندر الدقم عمان امتداد خواهد یافت. این موقعیت، نیروهای کره جنوبی را در فاصله حدود ۶۵۰ کیلومتری ورودی تنگه هرمز—یکی از مهم‌ترین آبراه‌های راهبردی جهان—مستقر می‌سازد.[2][3]

ارتقای توانمندی‌های دریایی

برای پشتیبانی از این ماموریت جغرافیایی گسترده، وزارت دفاع قصد دارد یک فروند هواپیمای گشت دریایی پی-۸ای پوسایدون را به منطقه اعزام کند. این یگان همچنین به یک تیم تخصصی خنثی‌سازی مهمات منفجره و تجهیزات پیشرفته مین‌روبی بدون سرنشین مجهز خواهد شد؛ تمهیداتی که توانایی شناسایی و دفع خطرات دریایی این ناوگروه را به شکل چشمگیری ارتقا می‌دهد.[1][2]

استقرار شناورهای سطحی و زیرسطحی بدون سرنشین به یگان این امکان را می‌دهد که کاوش‌های زیرآبی و عملیات مین‌روبی را از راه دور انجام دهد. این ربات‌های هدایت‌پذیر طوری طراحی شده‌اند که بدون به خطر انداختن جان غواصان، اهداف را موقعیت‌یابی کرده و مواد منفجره را به آن‌ها متصل کنند. این تجهیزات جدید یگان را برای عملیات احتمالی پس از پایان درگیری‌ها به‌منظور بازگرداندن آزادی دریانوردی در منطقه آماده می‌سازد.[1][2]

ماموریت پیشنهادی شعاع عملیاتی یگان چئونگهه را به آب‌های مجاور بندر الدقم در عمان گسترش می‌دهد.

ورود این تجهیزات جدید مستلزم افزایش متناسب نیروی انسانی است. پیشنهاد دولت سقف کارکنان یگان چئونگهه را از ۳۲۰ نفر به ۳۹۵ نظامی افزایش می‌دهد. از میان ۷۵ نیروی تازه‌نفس، ۴۵ نفر برای هدایت و نگهداری هواپیمای گشت پی-۸ای اختصاص می‌یابند و ۳۰ نفر باقی‌مانده تیم خنثی‌سازی مهمات را تشکیل خواهند داد.[1][2]

این نیروهای کمکی به دارایی محوری این ناوگروه، یعنی ناوشکن ۴۴۰۰ تنی «چونگموگونگ یی سون‌سین»، ملحق خواهند شد. چهل و نهمین گروهان اعزامی این یگان در ۲ اکتبر از شهر بندری بوسان در جنوب شرقی کشور حرکت کرد تا جایگزین خدمه پیشین شود. این ناوشکن در حال حاضر یک فروند بالگرد عملیات دریایی را حمل کرده و تا سه فروند قایق بادی سخت‌تنه را برای عملیات بازرسی و توقیف به کار می‌گیرد.[2][3]

یگان چئونگهه از مارس ۲۰۰۹ حضوری مستمر در خلیج عدن داشته است. ماموریت اصلی این یگان در ۱۷ سال گذشته محافظت از کشتی‌های تجاری در برابر دزدی دریایی در سواحل سومالی بوده است. ماموریت جدید به شکل رسمی بازگرداندن آزادی دریانوردی در طول خطوط کشتیرانی بین‌المللی را نیز به وظایف محوری آن اضافه می‌کند.[1][2]

مانور در میانه تنش نظامی واشینگتن و تهران

این گسترش حضور در شرایطی روی می‌دهد که درگیری نظامی ایالات متحده و ایران که اوایل سال جاری میلادی آغاز شد، همچنان ادامه دارد. این تنش‌ها کشتیرانی تجاری از تنگه هرمز را که در شرایط عادی گذرگاه حدود یک‌پنجم مصرف روزانه نفت جهان است، به شدت مختل کرده است. واشینگتن برای کمک به تامین امنیت این آبراه فشار سنگینی بر متحدان خود وارد آورده است.[2][3]

اقتصاد کره جنوبی در برابر هرگونه اختلال در عرضه انرژی خاورمیانه به شدت آسیب‌پذیر است. بر اساس گزارش وزارت صنعت این کشور، کره جنوبی در سال ۲۰۲۵ نزدیک به ۷۰ درصد از نفت خام وارداتی خود را از خاورمیانه تامین کرد. بخش عمده این محموله‌های انرژی پیش از گذر از اقیانوس هند برای رسیدن به آسیای شرقی، ناگزیر باید از تنگه هرمز عبور کنند.[2][3]

با وجود این وابستگی اقتصادی، سئول پاسخ نظامی خود را با دقت تمام تنظیم کرده تا مانع از تحریک تهران شود. لی جه میونگ، رئیس‌جمهور کره جنوبی، در سپتامبر تاکید کرد که تجهیزات نظامی را به شیوه‌ای مستقر نخواهد کرد که کشور را به کام جنگ بکشاند. وزارت دفاع مرزهای عملیاتی سخت‌گیرانه‌ای برای ماموریت جدید یگان چئونگهه تعیین کرده تا این بی‌طرفی را حفظ کند.[1][2]

کره جنوبی در سال ۲۰۲۵ میلادی ۷۰ درصد از نفت خام وارداتی خود را از خاورمیانه تامین کرد.

هواپیمای گشت دریایی پی-۸ای تحت محدودیت‌های صریحی عمل خواهد کرد که با هدف جلوگیری از بروز حوادث دیپلماتیک تدوین شده‌اند. مقامات دفاعی تایید کردند که این هواپیما در طول پروازهای خود از هرگونه هدف‌گیری یا رصد خاک ایران منع شده است. همچنین ورود این هواپیماهای شناسایی به آب‌های سرزمینی ایران یا پرواز در حریم درونی تنگه هرمز ممنوع است.[1][2]

یکی از مقامات وزارت دفاع به خبرنگاران گفت: «عملیات فقط در آب‌های آزاد جنوب عمان متوقف خواهد ماند.» سئول امیدوار است با نگه داشتن ناوشکن و هواپیمای گشت‌زنی در فاصله چندصد کیلومتری از کانون درگیری، مطالبات واشینگتن برای تقسیم هزینه‌های امنیتی را پاسخ دهد، بدون آنکه خطوط قرمز ایران را زیر پا بگذارد. هرگونه استقرار آتی مستقیما درون تنگه نیازمند مجوزی جداگانه خواهد بود.[1][2]

جهش دزدی دریایی در منطقه

در حالی که تنش‌های ژئوپلیتیکی در صدر اخبار قرار دارد، مقام‌های کره جنوبی به افزایش ملموس جرایم سنتی دریایی به عنوان توجیهی برای این گسترش اشاره می‌کنند. وزارت دفاع خاطرنشان کرد که حوادث گزارش‌شده دزدی دریایی در سواحل سومالی جهشی چشمگیر داشته و منطقه تاکنون در سال جاری ۳۶ حمله دزدان دریایی را ثبت کرده است، در حالی که این رقم در کل سال ۲۰۲۵ تنها ۱۱ مورد بود.[2]

تحلیل‌گران نظامی این جهش در دزدی دریایی را ناشی از ایجاد خلاء در امنیت دریایی بین‌المللی می‌دانند. ناوگان‌های چندملیتی که پیش‌تر در شاخ آفریقا گشت‌زنی می‌کردند، برای مقابله با تهدیدهای دولتی به سمت شمال، یعنی دریای سرخ و تنگه هرمز، منتقل شده‌اند. این جابه‌جایی، کشتی‌های تجاری در خلیج عدن را بیش از پیش در معرض باندهای دزدان دریایی قرار داده است.[2]

کره جنوبی با گسترش شعاع عملیاتی یگان چئونگهه به دنبال پل زدن میان این دو حوزه امنیتی است. ناوشکن این کشور قادر خواهد بود شناورهای تجاری را در آب‌های پرخطر دریای عرب اسکورت کند، در حالی که هواپیمای پی-۸ای پوشش شناسایی گسترده‌ای ارائه می‌دهد. ترکیب این قابلیت‌ها واکنشی انعطاف‌پذیر در برابر هر دو پدیده دزدی دریایی و تهدیدات دولتی فراهم می‌آورد.[1][2]

بان کیل-جو، استاد آکادمی دیپلماتیک ملی کره، معتقد است تعدیل یک ماموریت موجود، راهکاری دیپلماتیک و واقع‌بینانه در اختیار سئول می‌گذارد: «بهره‌گیری از ظرفیت استقرار فعلی یگان چئونگهه می‌تواند این بحران را حل کند.» وی استدلال می‌کند که این تدبیر بدون ایجاد بار سیاسی سنگین ناشی از اعزام یک نیروی کاملا جدید به خارج، به اتحاد آمریکا و کره جنوبی پاسخ مثبت می‌دهد.[1]

وزارت دفاع سئول در نظر دارد برای پایش گسترده محدوده دریایی، یک فروند هواپیمای پی-۸ای پوسایدون مستقر کند.

موانع سیاسی در داخل سئول

پیشنهاد وزارت دفاع پیش از اعزام تجهیزات جدید باید چند مانع قانونی و رویه‌ای را پشت سر بگذارد. ماموریت بازنگری‌شده صبح پنجشنبه در جلسه معاونان وزرا به تصویب رسید. دولت در نظر دارد این لایحه را پس از تایید احتمالی کابینه و رئیس‌جمهور لی در هفته آینده، برای اخذ مجوز نهایی به مجلس ملی ارائه کند.[1][2]

طبق قوانین کره جنوبی، هرگونه استقرار نظامی خارجی—یا گسترش دامنه ماموریت‌های موجود—نیازمند موافقت صریح پارلمان است. مجوز کنونی یگان چئونگهه در پایان سال ۲۰۲۶ منقضی می‌شود. لایحه جدید درصدد است ضمن گنجاندن این حیطه جغرافیایی و عملیاتی توسعه‌یافته، ماموریت یگان را تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۷ تمدید کند.[1][2]

این پیشنهاد با انتقاد و موشکافی نمایندگان احزاب مخالف روبه‌رو شده که نگران پیامدهای پیش‌بینی‌نشده گسترش تدریجی ماموریت هستند. کیم جون-هیونگ، نماینده حزب «بازسازی کره»، روز چهارشنبه هشدار داد که این استقرار ممکن است نیروهای کره جنوبی را به باتلاق درگیری در خاورمیانه بکشاند؛ چرا که تهران تفکیک قائل‌شدن میان ماموریت رزمی و غیررزمی را از سوی سئول نخواهد پذیرفت.[1]

کیم تاکید کرد: «حتی اگر ادعا کنیم که این ماموریت غیررزمی است، طرف مقابل ممکن است ما را نیرویی ببیند که وارد جنگ شده است.» این قانون‌گذار هشدار داد که وقوع هرگونه برخورد تصادفی در دریا می‌تواند به مداخله نظامی جبران‌ناپذیری تبدیل شود و منافع دیپلماتیک و اقتصادی گسترده‌تر کره جنوبی در منطقه را به خطر اندازد.[1]

حزب حاکم «دموکراتیک کره» با رد این نگرانی‌ها، بر محدودیت‌های جغرافیایی لحاظ‌شده در این استقرار تاکید کرده است. مقامات این حزب اشاره می‌کنند که محدوده عملیاتی جدید اساسا به داخل تنگه هرمز نمی‌رسد و حفظ فاصله حائل ۶۵۰ کیلومتری، امنیت لازم برای پرهیز از برخوردهای اتفاقی با نیروهای دریایی ایران را تامین می‌کند.[1]

طرح افزایش نیروها و گسترش ماموریت نیازمند موافقت صریح مجلس ملی کره جنوبی است.

مناقشات پارلمانی آینده توانایی رئیس‌جمهور لی را در ایجاد توازن میان فشارهای متضاد داخلی و بین‌المللی می‌آزماید. دولت باید افکار عمومی بدبین را متقاعد کند که ضرورت اقتصادی تامین خطوط انتقال نفت بر خطرات نظامی آن می‌چربد. هم‌زمان، سئول ناگزیر است به واشینگتن نشان دهد که متحدی قابل اتکاست و توانایی اعمال قدرت فراتر از شبه‌جزیره کره را دارد.[1][2]

هفته‌های آینده با بررسی این لایحه در مجلس ملی، شکل نهایی این استقرار را مشخص خواهد کرد. در صورت تصویب، نیروهای کمکی روند هماهنگی با ناوشکن چونگموگونگ یی سون‌سین را در دریای عرب آغاز خواهند کرد؛ ماموریتی گسترش‌یافته که آزمونی سرنوشت‌ساز برای توانایی سئول در مانور میان امواج متلاطم امنیتی خاورمیانه خواهد بود.[1][2]

نکات کلیدی

  • کره جنوبی شعاع عملیاتی یگان دریایی چئونگهه را به آب‌های جنوب عمان، در فاصله تقریبی ۶۵۰ کیلومتری تنگه هرمز، گسترش می‌دهد.
  • این ناوگروه ۷۵ نیروی جدید، یک فروند هواپیمای گشت دریایی پی-۸ای و تجهیزات پیشرفته رباتیک مین‌روبی دریافت خواهد کرد.
  • مقام‌های وزارت دفاع تاکید دارند که ماموریت ماهیتی کاملا غیررزمی دارد و برای پرهیز از درگیری در جنگ آمریکا و ایران، پرواز این هواپیماها برای پایش خاک ایران ممنوع شده است.
  • لایحه استقرار برای تمدید ماموریت یگان تا دسامبر ۲۰۲۷ نیازمند تایید مجلس ملی است، آن هم در شرایطی که نگرانی‌های داخلی از درگیری‌های تصادفی شدت یافته است.

آنچه نمی‌دانیم

  • آیا مجلس ملی کره جنوبی پیش از تایید تمدید ماموریت، محدودیت‌های عملیاتی بیشتری را مطالبه خواهد کرد یا خیر.
  • نیروهای دریایی ایران چه واکنشی به افزایش حضور هواپیماهای شناسایی متحد آمریکا در دریای عرب نشان خواهند داد.
  • هواپیمای گشت دریایی پی-۸ای و تیم‌های خنثی‌سازی مهمات دقیقا در چه تاریخی وارد منطقه عملیاتی خواهند شد.

روند رویداد

  1. مارس ۲۰۰۹

    کره جنوبی یگان چئونگهه را برای محافظت از کشتی‌های تجاری در برابر دزدان دریایی سومالی به خلیج عدن اعزام کرد.

  2. فوریه ۲۰۲۶

    درگیری نظامی میان ایالات متحده و ایران رخ داد و کشتیرانی تجاری از تنگه هرمز را دچار اختلال کرد.

  3. سپتامبر ۲۰۲۶

    رئیس‌جمهور لی جه میونگ اعلام کرد کره جنوبی تجهیزات نظامی را به شکلی مستقر نمی‌کند که کشور به جنگ خاورمیانه کشانده شود.

  4. ۲ اکتبر ۲۰۲۶

    چهل و نهمین یگان چئونگهه با ناوشکن چونگموگونگ یی سون‌سین بندر بوسان را ترک کرد.

  5. ۵ نوامبر ۲۰۲۶

    وزارت دفاع از برنامه‌ریزی برای گسترش منطقه عملیاتی یگان به آب‌های جنوب عمان و اعزام تجهیزات و نیروهای کمکی خبر داد.

وزارت دفاع کره جنوبی 45%قانون‌گذاران مخالف دولت 30%دولت آمریکا 25%
وزارت دفاع کره جنوبی
گسترش این ماموریت را اقدامی ضروری و غیررزمی برای حفاظت از شهروندان و حفظ آزادی دریانوردی برمی‌شمارد.
قانون‌گذاران مخالف دولت
هشدار می‌دهند که استقرار توانمندی‌های نظامی در نزدیکی منطقه درگیری، خطر رویارویی تصادفی و ورود ناخواسته به جنگ را افزایش می‌دهد.
دولت آمریکا
مشارکت دریایی متحدان را تقسیم مسئولیتی ضروری برای تامین امنیت تنگه هرمز ارزیابی می‌کند.

دیدگاه‌هایی که این گزارش پوشش نداده

  • دولت ایران
  • شرکت‌های کشتیرانی تجاری

منابع

پوشش منابع

3 منبع

3 دیدگاه شناسایی‌شده

وزارت دفاع کره جنوبی 45%قانون‌گذاران مخالف دولت 30%دولت آمریکا 25%
  1. [1]The Korea Timesقانون‌گذاران مخالف دولت

    Seoul to send anti-piracy unit closer to Hormuz, adding mine-clearing team

    مطالعه در The Korea Times →
  2. [2]The Korea Heraldوزارت دفاع کره جنوبی

    S. Korea to expand anti-piracy mission closer to Hormuz, send more naval assets

    مطالعه در The Korea Herald →
  3. [3]Al Jazeeraدولت آمریکا

    South Korea plans to expand anti-piracy operations closer to Hormuz Strait

    مطالعه در Al Jazeera →
گوش‌ دهید

نظرات

همیشه در جریان باشید

هر زاویه. هر روز.

اخبار اخبار و سیاست با پوشش کامل منابع و تحلیل دیدگاه‌ها، هر روز و رایگان.