کتاب «یهودی بودن پس از ویرانی غزه» اثر پیتر بینارت، برنده جایزه ادبیات غیرداستانی پن شد

مراسم جوایز ادبی «پن آمریکا» در سال ۲۰۲۶ یک نقطه عطف سازمانی مهم بود و جایزه ادبیات غیرداستانی «پن/جان کنت گالبرایت» به پیتر بینارت برای کتابش با عنوان «یهودی بودن پس از ویرانی غزه: یک بازنگری» اهدا شد. این جایزه ۱۰,۰۰۰ دلاری به آثار برجسته غیرداستانی عمومی تعلق می‌گیرد که دارای ارزش ادبی قابل توجهی بوده و مسائل مهم معاصر را روشن می‌سازند.[1][5]

انتخاب کتاب بینارت در لحظه‌ای صورت می‌گیرد که جهان ادبی و فرهنگی به شدت دچار قطب‌بندی است. بینارت، که استاد دانشکده روزنامه‌نگاری نیومارک در دانشگاه سیتی نیویورک و سردبیر ارشد مجله «جوییش کارنتس» (Jewish Currents) است، به یکی از برجسته‌ترین منتقدان یهودی مترقی سیاست‌های اسرائیل تبدیل شده است.[2][3]

داوران «پن آمریکا» در بیانیه خود، این اثر را به عنوان «مشارکتی شجاعانه و حیاتی در زندگی فکری معاصر آمریکا» ستودند. آن‌ها خاطرنشان کردند که این کتاب «مدلی برای نوشتن یک داستان جدید ارائه می‌دهد، زمانی که روایت‌های موروثی دیگر کارایی ندارند»، و از خویشتن‌داری سبکی و تمایل آن برای پرداختن به مسائل اخلاقی پیچیده از طریق تأمل شخصی، الهیات و تاریخ تقدیر کردند.[1]

«یهودی بودن پس از ویرانی غزه» بر انتقادی عمیق از رابطه جامعه یهودی آمریکا با اسرائیل و واکنش آن به ویرانی‌های غزه متمرکز است. بینارت استدلال می‌کند که یک روایت واحد بر زندگی جمعی یهودیان حاکم است: روایتی از آزار و اذیت تاریخی و قربانی بودن.[2][4]

بر اساس تز اصلی کتاب، این روایت موروثی از آسیب‌پذیری دائمی، در نهایت جامعه را نسبت به رنج فلسطینیان کور می‌کند. بینارت معتقد است که متون، تاریخ و زبان یهودی برای توجیه تلفات گسترده و بحران انسانی در غزه به کار گرفته شده‌اند و این امر مستلزم یک بازسازی اخلاقی بنیادین است.[2][4]

بینارت در یادداشت آغازین کتاب می‌نویسد: «وقتی وارد کنیسه می‌شوم، دیگر مطمئن نیستم چه کسی دستش را دراز خواهد کرد و چه کسی رو برخواهد گرداند.» او این سؤال را مطرح می‌کند که چگونه کسی که خود را «وفادار به یهودیت» می‌داند، توسط کسانی که معتقدند وفاداری مستلزم طرد اوست، منزوی می‌شود.[4]

برای پیشروی، بینارت یک روایت جایگزین را تصور می‌کند که از تلاش‌های ملت‌های دیگر برای بازسازی اخلاقی و قرائتی متفاوت از سنت یهودی بهره می‌برد. او از چارچوبی دفاع می‌کند که در آن یهودیان اسرائیلی حق برابری داشته باشند، نه برتری، و استدلال می‌کند که امنیت یهودیان و فلسطینیان نه متضاد، بلکه عمیقاً در هم تنیده است.[2]

این موضع فکری، اوج یک تحول عمومی طولانی برای بینارت است. او که زمانی سردبیر مجله چپ میانه «نیو ریپابلیک» و حامی سرسخت راه‌حل دو دولتی بود، در سال ۲۰۲۰ علناً حمایت خود را از دولت یهودی پایان داد.[3]

امروزه، او از جایگزینی اسرائیل با یک دولت واحد، برابر و اسرائیلی-فلسطینی حمایت می‌کند. این موضع، همراه با توصیف او از جنگ غزه به عنوان نسل‌کشی، او را به چهره‌ای بسیار بحث‌برانگیز در نهادهای اصلی یهودی تبدیل کرده است.[3][4]

به رسمیت شناختن کار بینارت توسط «پن آمریکا» دارای زیرمتن سازمانی سنگینی است. «پن آمریکا» که در سال ۱۹۲۲ تأسیس شد، یک گروه مدافع نویسندگان و آزادی بیان با قدمت یک قرن است که از حقوق نویسندگان دفاع کرده و با سانسور مخالفت می‌کند.[2]

با این حال، این سازمان اخیراً بر سر نحوه مدیریت مناقشه غزه با یک بحران وجودی روبرو شد. در سال ۲۰۲۴، ائتلافی موسوم به «نویسندگان علیه جنگ در غزه» تحریم گسترده‌ای را علیه «پن آمریکا» رهبری کرد و این گروه را متهم کرد که در حمایت کافی از نویسندگان فلسطینی و محکوم کردن جنگ کوتاهی کرده است.[2][4]

تحریم سال ۲۰۲۴ منجر به لغو بی‌سابقه مراسم اهدای جوایز و چندین جایزه در آن سال شد و جهان ادبی را به آشوب کشید. این تحریم رسماً در تاریخ ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵ لغو شد و راه را برای برگزاری جوایز ۲۰۲۶ هموار کرد.[4]

«پن آمریکا» با اهدای جایزه اصلی غیرداستانی خود به یک منتقد سرسخت اسرائیل، در حال عبور از یک چشم‌انداز ظریف پس از تحریم است. این تصمیم به جامعه ادبی مترقی نشان می‌دهد که این سازمان مایل است صداهایی را که وضعیت ژئوپلیتیک موجود را به چالش می‌کشند، ارتقا دهد.[2][3]

با این حال، تجربیات خود بینارت بر چالش‌های دقیق آزادی بیانی که «پن آمریکا» برای مدیریت آن‌ها وجود دارد، تأکید می‌کند. او از چندین سوی طیف سیاسی با کمپین‌های شدید طرد و لغو مواجه شده است.[3]

سال گذشته، حضور او برای تبلیغ کتابش در اسرائیل، با درخواست‌های شدید برای لغو از سوی صدای راست‌گرا مواجه شد، که استدلال می‌کردند مواضع او به یهودستیزی نزدیک شده است.[3]

همزمان، او با فشار شدید متحدان چپ‌گرای خود روبرو شد که از او می‌خواستند متعهد به تحریم کامل اسرائیل شود و سخنرانی‌های خود در تل‌آویو را لغو کند.[3]

بینارت در نهایت از منتقدان چپ‌گرای خود به دلیل سخنرانی در تل‌آویو عذرخواهی کرد، که نشان‌دهنده آزمون‌های شدید «خلوص» است که برای روشنفکران عمومی درگیر با این مناقشه اعمال می‌شود.[3]

جایزه «پن/گالبرایت» آخرین نمونه از به رسمیت شناختن آثاری است که به شدت منتقد واکنش غرب به جنگ غزه هستند، روندی که در جوایز ملی کتاب نیز مشاهده شده است. در حالی که جهان ادبی همچنان در حال پردازش آسیب‌های نسلی این مناقشه است، جایزه بینارت گواهی بر نقش ماندگار، هرچند ناراحت‌کننده، ادبیات در وادار کردن به بازنگری در روایت‌های موروثی است.[1]