پلیس صربستان مهاجم مسلح در نزدیکی سفارت اسرائیل در بلگراد را از پای درآورد

یک مأمور پلیس صربستان روز ۲۸ اکتبر فرد مسلحی را که به سفارت اسرائیل در بلگراد نزدیک شده بود، هدف گلوله قرار داد و از پای درآورد. مهاجم که مقام‌های امنیتی او را یک نوجوان معرفی کرده‌اند، به سمت این مقر دیپلماتیک رفت و پیش از متوقف شدن، نگهبان مستقر در محل را با چاقو زخمی کرد.[1][2][4]

این مأمور پلیس که از ناحیه گردن دچار جراحت شدیدی شده بود، توانست سلاح سازمانی خود را بیرون بکشد و در دفاع از خود شلیک کند. تیم‌های فوریت‌های پزشکی بلافاصله او را به بیمارستان منتقل کردند؛ وی تحت عمل جراحی فوری قرار گرفت و وضعیت او پایدار گزارش شده است.[2][3]

ایویتسا داچیچ، وزیر کشور صربستان، ساعاتی پس از درگیری در یک نشست خبری جزئیات واقعه را تشریح کرد. او اعلام کرد مهاجم در جریان حمله بارها شعار «الله اکبر» سر داده و همین امر موجب شده تا نهادهای امنیتی این رویداد را یک اقدام افراط‌گرایانه هدفمند تلقی کنند.[1][5]

داچیچ در جمع خبرنگاران در بلگراد گفت: «این یک اقدام تروریستی است که حاکمیت صربستان و نهادهای انتظامی آن را هدف گرفته است.» وی افزود که این مأمور کاملاً طبق شیوه‌نامه‌های امنیتی عمل کرده تا جان خود و امنیت حریم سفارت را حفظ کند.[2][4]

فعال‌سازی تدابیر ویژه امنیتی

وزارت امور خارجه اسرائیل با صدور بیانیه‌ای تأیید کرد که در جریان این درگیری به هیچ‌یک از کارکنان سفارت آسیبی نرسیده است. ساختمان سفارت در زمان وقوع حمله تعطیل بود و هنگام نزدیک شدن مهاجم به ورودی، محوطه دیپلماتیک عملاً خالی از پرسنل بود.[3][4]

مقام‌های اسرائیلی واکنش سریع نیروهای امنیتی صربستان مستقر در محل را ستودند. هماهنگی میان پلیس محلی و تیم‌های امنیتی سفارت مانع از نفوذ مهاجم به لایه حفاظتی داخلی این نمایندگی دیپلماتیک شد.[3]

دولت صربستان در پی این حمله سطح هشدار امنیتی در کشور را افزایش داد و واحدهای ویژه مجهز را در نقاط مختلف بلگراد مستقر کرد. در حال حاضر گشت‌های تقویتی حفاظت از سفارتخانه‌های خارجی، ساختمان‌های دولتی و پایانه‌های اصلی حمل‌ونقل پایتخت را بر عهده دارند.[2]

بازرسان یگان اصلی ضدتروریسم صربستان خیابان‌های منتهی به سفارت در محله ددینیه (Dedinje) را مسدود کردند. تیم‌های بررسی صحنه جرم شامگاه چهارشنبه شواهد موجود، از جمله سلاح سرد به‌کاررفته و فیلم‌های دوربین‌های مداربسته را گردآوری کردند.[1][2]

بررسی شبکه‌های افراط‌گرایی

مقامات امنیتی اکنون در تلاش‌اند تا مشخص کنند آیا این نوجوان به‌تنهایی دست به حمله زده یا بخشی از یک هسته شبه‌نظامی فعال در منطقه بالکان بوده است. پلیس در ساعات پس از حادثه چند حکم بازرسی برای اماکن مرتبط با مهاجم اجرا کرد.[2][5]

هویت کامل مهاجم به دلیل کمتر بودن سن او از سن قانونی فاش نشده است، اما مقام‌های پلیس اعلام کرده‌اند که او پیشینه برخورد با نهادهای انتظامی محلی را داشته است. نهادهای اطلاعاتی در حال بررسی ردپای دیجیتال او هستند تا فرایند جذب او به تفکرات افراطی را ردیابی کنند.[4]

منطقه بالکان از گذشته با چالش رادیکالیزه شدن افراد در انزوا روبه‌رو بوده، هرچند حملات هماهنگ و گسترده در آن کم‌شمار بوده است. تحلیلگران امنیتی اشاره می‌کنند که تبلیغات افراطی معمولاً از شکاف‌های منطقه‌ای بهره‌برداری می‌کند تا حملات تک‌نفره علیه اهداف بین‌المللی برجسته را رقم بزند.[2]

رویداد بلگراد با وضعیت هشدار امنیتی پیرامون اماکن دیپلماتیک اسرائیل در نقاط مختلف جهان از اکتبر ۲۰۲۳ به این سو همخوانی دارد. سفارتخانه‌های این کشور در سراسر اروپا لایه‌های حفاظتی خود را تقویت کرده و خواستار حضور بیشتر پلیس کشورهای میزبان شده‌اند.[3]

تداوم هماهنگی‌های دیپلماتیک

الکساندر ووچیچ، رئیس‌جمهور صربستان، شامگاه چهارشنبه جلسه اضطراری شورای امنیت ملی را تشکیل داد. این شورا یافته‌های اولیه اطلاعاتی را بررسی کرد و دستور گسترش تدابیر نظارتی را برای شناسایی هرگونه همدست احتمالی صادر نمود.[2]

سفیر اسرائیل در صربستان از فداکاری مأمور مجروح قدردانی کرد. کانال‌های دیپلماتیک میان اورشلیم و بلگراد همچنان برقرار است و دو کشور در حال تبادل اطلاعات پیرامون تهدیدهای فرامرزی هستند.[3]

مقام‌های اتحادیه اروپا نیز از طریق یوروپل (Europol) برای پشتیبانی تحلیلی از تحقیقات صربستان اعلام آمادگی کرده‌اند. تبادل اطلاعات فرامرزی اهمیت زیادی دارد، زیرا بازرسان درصددند هرگونه تماس احتمالی مهاجم با گروه‌های افراطی خارجی را شناسایی کنند.[2]

مهار سریع مهاجم نشان‌دهنده اثربخشی استقرار نیروهای ثابت حفاظتی در اماکن دیپلماتیک حساس است. قوانین صربستان یگان‌های زبده پلیس را ملزم می‌کند در اطراف سفارتخانه‌های پرخطر حضور مشهود داشته باشند تا بتوانند با چنین تهدیدهایی در لحظه مقابله کنند.[1]

رصد بازخوردهای اجتماعی

رهبران محلی در بلگراد این اقدام خشونت‌آمیز را محکوم کرده و تأکید کردند که این رفتارها بازتاب‌دهنده جامعه نیست. چهره‌های مذهبی نیز با صدور بیانیه‌هایی مردم را به آرامش فراخوانده و نسبت به سوءاستفاده از این واقعه برای ایجاد تنش‌های فرقه‌ای هشدار دادند.[2]

هم‌زمان با ادامه تحقیقات، وزارت کشور صربستان خط ارتباطی ویژه‌ای برای گزارش فعالیت‌های مشکوک از سوی شهروندان راه‌اندازی کرده است. دولت در نظر دارد تا پایان تعطیلات آخر هفته و ارزیابی مجدد سطح تهدید، آرایش امنیتی کنونی را حفظ کند.[1]

انتظار می‌رود مأمور مجروح پس از جراحی بهبود کامل پیدا کند. عملکرد قاطع او از سوی مقام‌های دولتی عاملی تعیین‌کننده دانسته شد که از یک آسیب امنیتی گسترده‌تر به این مجتمع دیپلماتیک جلوگیری کرد.[3][4]

روزهای آینده روشن خواهد کرد که آیا این تهاجم اقدامی انفرادی بوده یا نشانه‌ای از تغییر شرایط امنیتی در بالکان است. نهادهای امنیتی صربستان اکنون با چالش دوگانه حفاظت از اماکن دیپلماتیک بین‌المللی و خشکاندن بسترهای رادیکالیزه‌شدن افراد مواجه هستند.[2]