سامانه Drive Pilot مرسدس بنز چیست و چرا نخستین فناوری سطح ۳ تجاری لقب گرفت؟

برای نخستین بار در تاریخ خودروسازی، اگر خودروی شما در ترافیک سنگین بزرگراه‌های کالیفرنیا تصادف کند، شما مقصر نیستید؛ بلکه شرکت سازنده هزینه آن را می‌پردازد. این تغییر بنیادین، وعده اصلی سامانه Drive Pilot مرسدس بنز است که خط قرمز مسئولیت قانونی را رد کرده است.[1][2]

این سیستم که در مدل‌های کلاس S و EQS با هزینه اشتراک سالانه ۲۵۰۰ دلار عرضه می‌شود، به راننده اجازه می‌دهد به صورت قانونی چشم از جاده بردارد. شما می‌توانید در ترافیک فیلم تماشا کنید، پیام‌هایتان را بخوانید یا در اینترنت جستجو کنید.[1]

تفاوت این سامانه با سیستم‌های رایج در بازار، پذیرش بی‌قید و شرط مسئولیت در زمان فعال بودن سیستم است. مرسدس بنز با این کار، نخستین گواهینامه سطح ۳ خودمختاری (SAE Level 3) را در جهان و ایالات متحده دریافت کرد.[1][2]

عبور از مرز مسئولیت؛ تفاوت سطح ۲ و ۳

مرز بین سطح ۲ و سطح ۳ در فناوری خودران، مهم‌ترین خط در صنعت خودروسازی است. در سیستم‌های سطح ۲ مانند اتوپایلوت تسلا، راننده باید همیشه آماده واکنش باشد و در صورت بروز حادثه، تمام مسئولیت قانونی بر عهده شخص اوست.[1]

اما در سطح ۳، خودرو کنترل کامل دینامیک رانندگی را در شرایط مشخصی بر عهده می‌گیرد. شرکت مرسدس بنز رسماً اعلام کرده است که وقتی Drive Pilot فعال است، این شرکت به عنوان «راننده قانونی» شناخته می‌شود و مسئولیت هرگونه خطایی را می‌پذیرد.[1][2]

این پذیرش مسئولیت نیازمند یک رویکرد به شدت محافظه‌کارانه است. مهندسان مرسدس بنز سیستم را در یک چارچوب عملیاتی بسیار محدود و دقیق طراحی کرده‌اند تا مطمئن شوند خودرو هرگز در شرایطی که قادر به مدیریت آن نیست، قرار نمی‌گیرد.[1]

معماری حسگرها؛ چرا لایدار غیرقابل مذاکره است؟

برای رسیدن به سطح ۳، مرسدس بنز به این نتیجه رسید که دوربین‌ها و رادارهای معمولی کافی نیستند. این شرکت بیش از ۳۵ حسگر مختلف را در خودروهای مجهز به Drive Pilot تعبیه کرده است تا یک نقشه سه‌بعدی بی‌نقص از محیط اطراف بسازد.[1][2]

در قلب این معماری، فناوری لایدار (LiDAR) قرار دارد که با پرتاب پرتوهای لیزر، فاصله دقیق اشیاء را در هر شرایط نوری اندازه‌گیری می‌کند. مرسدس بنز تأکید دارد که برای خودمختاری سطح ۳ و بالاتر، استفاده از لایدار یک الزام قطعی است و نمی‌توان آن را حذف کرد.[1][2]

علاوه بر لایدار، این سیستم از دوربین‌های استریو، رادارهای دوربرد و حسگرهای اولتراسونیک بهره می‌برد. یک دوربین ویژه در شیشه عقب خودرو نصب شده است تا نزدیک شدن خودروهای امدادی مانند آمبولانس یا پلیس را از پشت سر تشخیص دهد.[1]

میکروفون‌های خارجی نیز برای شنیدن صدای آژیر به سیستم اضافه شده‌اند. جالب‌تر از همه، حسگرهای رطوبت در محفظه چرخ‌ها هستند که خیس بودن سطح جاده را تشخیص داده و در صورت لزوم، سیستم را غیرفعال می‌کنند تا از خطرات لغزندگی جلوگیری شود.[2]

افزونگی (Redundancy) در سیستم‌های حیاتی، شرط دیگر این معماری است. خودرو دارای سیستم‌های ترمز و فرمان دوگانه است تا اگر یکی از آن‌ها دچار نقص فنی شد، سیستم جایگزین بتواند خودرو را به طور ایمن متوقف کند.[1]

دامنه طراحی عملیاتی و محدودیت‌های سخت‌گیرانه

سامانه Drive Pilot در هر جاده‌ای کار نمی‌کند. این سیستم تنها در بزرگراه‌های نقشه‌برداری شده با وضوح بالا (HD Maps) و در شرایط ترافیک سنگین قابل فعال‌سازی است. در ایالات متحده، این سیستم فعلاً فقط در ایالت‌های کالیفرنیا و نوادا مجوز تردد دارد.[1][3]

محدودیت سرعت یکی از مهم‌ترین پارامترهای این سیستم است. در آمریکا، Drive Pilot تنها تا سرعت ۴۰ مایل بر ساعت (حدود ۶۴ کیلومتر بر ساعت) کار می‌کند. این یعنی سیستم منحصراً برای رهایی از خستگی ترافیک‌های سپر به سپر طراحی شده است.[1][3]

در آلمان، جایی که سیستم در بیش از ۱۳ هزار کیلومتر از بزرگراه‌ها فعال است، مرسدس بنز در سپتامبر ۲۰۲۴ حداکثر سرعت مجاز را به ۵۹ مایل بر ساعت (۹۵ کیلومتر بر ساعت) افزایش داد. این شرکت قصد دارد تا پایان دهه، این سرعت را به ۸۰ مایل بر ساعت برساند.[2][3]

شرایط محیطی نیز به شدت کنترل می‌شوند. سیستم تنها در طول روز، در هوای صاف و بدون بارندگی کار می‌کند. حضور یک خودروی پیشرو برای دنبال کردن الزامی است و سیستم در مناطق کارگاهی یا جاده‌های در حال تعمیر فعال نمی‌شود.[1][3]

قانون ۱۰ ثانیه و بازگشت ایمن کنترل

یکی از چالش‌های اصلی سطح ۳، نحوه بازگرداندن کنترل به راننده انسان است. اگر ترافیک روان شود و سرعت از حد مجاز فراتر رود، یا اگر شرایط جوی تغییر کند، سیستم با هشدارهای صوتی و بصری از راننده می‌خواهد کنترل را در دست بگیرد.[1][2]

راننده دقیقاً ۱۰ ثانیه فرصت دارد تا فرمان را در دست بگیرد یا پدال‌ها را لمس کند. دوربینی که در بالای نمایشگر راننده نصب شده، دائماً وضعیت چشم‌ها و سر راننده را پایش می‌کند تا مطمئن شود او به خواب نرفته است.[1][2]

اگر راننده پس از ۱۰ ثانیه واکنشی نشان ندهد، مثلاً به دلیل یک حمله قلبی، خودرو به طور خودکار ترمز کرده و با روشن کردن فلاشرها در همان لاین متوقف می‌شود. سپس درهای خودرو باز شده و سیستم تماس اضطراری فعال می‌گردد.[1][2]

آینده قانون‌گذاری و چالش‌های پیش رو

تایید این سیستم در آلمان در سال ۲۰۲۱ و سپس در آمریکا، یک الگوی حقوقی جدید برای صنعت بیمه و قانون‌گذاران ایجاد کرد. با این حال، نبود یک قانون فدرال یکپارچه در آمریکا باعث شده تا مرسدس بنز مجبور شود مجوزها را ایالت به ایالت دریافت کند.[1][2]

برای نشان دادن وضعیت خودران به سایر رانندگان و پلیس، مرسدس بنز در حال معرفی چراغ‌های نشانگر فیروزه‌ای رنگ در بدنه خودرو است. ایالت‌های کالیفرنیا و نوادا پیش‌تر معافیت‌های قانونی لازم را برای استفاده از این چراغ‌های رنگی صادر کرده‌اند.[3]

با وجود این پیشرفت‌ها، مرسدس بنز اخیراً اعلام کرده است که در برخی مدل‌های جدید بازار آمریکا، به جای توسعه بیشتر سطح ۳، روی سیستم‌های پیشرفته سطح ۲ تمرکز خواهد کرد تا بتواند قابلیت‌های رانندگی را در سرعت‌های بالاتر و بدون محدودیت‌های جغرافیایی ارائه دهد.[1]

سامانه Drive Pilot نشان داد که عبور از مرز خودمختاری کامل از نظر فنی و حقوقی امکان‌پذیر است. این سیستم، حتی با وجود محدودیت‌های سخت‌گیرانه‌اش، نخستین گام واقعی به سوی آینده‌ای است که در آن ماشین‌ها مسئولیت اشتباهات خود را بر عهده می‌گیرند.[1][4]

منتقدان می‌گویند محدودیت‌های جغرافیایی و وابستگی شدید به شرایط جوی، کاربرد روزمره Drive Pilot را کاهش می‌دهد. اما مهندسان مرسدس معتقدند که برای جلب اعتماد عمومی به خودروهای خودران، برداشتن گام‌های کوچک اما کاملاً ایمن، تنها راه منطقی است.[4]

در نهایت، این فناوری به عنوان یک نقطه عطف در تاریخ مهندسی خودرو ثبت خواهد شد. زمانی که مرسدس بنز در دسامبر ۲۰۲۱ تاییدیه مقررات بین‌المللی را دریافت کرد، استانداردی را بنا نهاد که اکنون سایر خودروسازان برای رسیدن به آن رقابت می‌کنند.[2][4]