سرمایه‌گذاری ۵.۸ میلیون دلاری اداره هوانوردی فدرال و هارت ایراسپیس برای توسعه پیشرانه هیبریدی ES-36

اداره هوانوردی فدرال آمریکا (FAA) با اعطای یک کمک‌هزینه ۲.۹ میلیون دلاری از طریق فاز چهارم برنامه CLEEN، مسیر توسعه هواپیماهای مسافربری هیبریدی را هموارتر کرد. شرکت هارت ایراسپیس (Heart Aerospace) نیز با تامین مبلغی مشابه، بودجه ۵.۸ میلیون دلاری پروژه جدید خود را تکمیل کرده است. این سرمایه‌گذاری مشترک، نقطه عطفی در تجاری‌سازی هوانوردی سبز محسوب می‌شود.[1][2]

این پروژه که با نام «هایپر» (HYPER) شناخته می‌شود، یک برنامه تحقیق و توسعه ۲۴ ماهه برای آزمایش توربوژنراتورهای مگاواتی هواپیمای ۳۶ نفره ES-36 است. هدف اصلی این پروژه، بررسی نحوه عملکرد هماهنگ توربوژنراتورها، باتری‌ها و موتورهای الکتریکی در شرایط مختلف پروازی است. این سیستم پیشرانه قرار است محدودیت‌های فعلی باتری‌ها در هوانوردی الکتریکی را برطرف کند.[1][3]

هواپیمای ES-36 با استفاده از معماری هیبریدی سری طراحی شده است؛ به این معنا که دو موتور الکتریکی ۱.۶۵ مگاواتی نیروی محرکه ملخ‌ها را تامین می‌کنند. در همین حال، یک توربوژنراتور کلاس مگاوات در هر یک از محفظه‌های موتور قرار گرفته که با سوزاندن سوخت جت یا سوخت پایدار هوانوردی (SAF)، در طول پرواز برق تولید می‌کند.[1][2]

این طراحی نوآورانه به هواپیما اجازه می‌دهد تا برد پروازی خود را فراتر از ظرفیت باتری‌ها گسترش دهد. برد تمام‌الکتریکی این هواپیما ۱۲۵ مایل (حدود ۲۰۰ کیلومتر) است که برای مسیرهای کوتاه و بدون آلایندگی ایده‌آل به نظر می‌رسد. اما در حالت هیبریدی و با استفاده از توربوژنراتورها، این مسافت به ۷۴۵ مایل (حدود ۱۲۰۰ کیلومتر) افزایش می‌یابد.[1][2]

آزمایش‌های زمینی این سیستم پیشرانه به‌زودی آغاز خواهد شد تا داده‌های اولیه برای ارزیابی عملکرد یکپارچه سیستم جمع‌آوری شود. پس از موفقیت در فاز زمینی، هارت ایراسپیس قصد دارد در سال ۲۰۲۸ پروازهای نمایشی خود را با استفاده از نسخه پیش‌تولید هواپیمای ES-36 انجام دهد. این پروازها داده‌های حیاتی در مورد مصرف انرژی، میزان سوخت و آلایندگی صوتی ارائه خواهند داد.[1][3]

بن استیبلر (Ben Stabler)، مدیر ارشد فناوری هارت ایراسپیس، اهمیت این همکاری را فراتر از مسائل مالی می‌داند. او می‌گوید: «مشارکت مداوم اداره هوانوردی فدرال با هارت ایراسپیس، توسعه این عنصر کلیدی از پیشرانه ساختارشکن هیبریدی-الکتریکی ES-36 را به میزان قابل‌توجهی تسریع خواهد کرد.» این حمایت دولتی نشان‌دهنده عزم جدی برای تغییر پارادایم در صنعت هوانوردی است.[2][3]

داده‌های به‌دست‌آمده از پروژه هایپر تنها مختص به شرکت هارت ایراسپیس نخواهد بود. کول رندل (Cole Randle)، مدیر امور شرکتی این مجموعه، تاکید کرد که این پروژه دانشی را تولید می‌کند که به کل صنعت هوانوردی برای ساخت، آزمایش و دریافت گواهینامه هواپیماهای هیبریدی-الکتریکی کمک خواهد کرد. این اطلاعات برای تدوین استانداردهای آینده بسیار ارزشمند است.[1][3]

برای اداره هوانوردی فدرال، این سرمایه‌گذاری راهی برای ایجاد یک مسیر ارزیابی و صدور گواهینامه (Part 25) برای پیشرانه‌های هیبریدی است. از آنجا که تاکنون هیچ هواپیمای مسافربری با این ابعاد و معماری گواهینامه پرواز دریافت نکرده است، داده‌های پروژه هایپر به FAA کمک می‌کند تا مقررات ایمنی و استانداردهای لازم را برای کل صنعت تدوین کند.[1][3]

این سرمایه‌گذاری جدید، ادامه حمایت‌های پیشین اداره هوانوردی فدرال از برنامه‌های هارت ایراسپیس است. در ماه اوت ۲۰۲۴، این نهاد مبلغ ۴.۱ میلیون دلار از طریق برنامه FAST برای توسعه سیستم مدیریت یکپارچه قدرت (THEMIS) به این شرکت اختصاص داده بود. سیستم THEMIS وظیفه هماهنگی پیچیده بین موتورها، توربوژنراتورها و باتری‌ها را بر عهده دارد.[1][3]

هارت ایراسپیس در سپتامبر ۲۰۲۶ طراحی جدید ES-36 را به عنوان جایگزینی برای مدل قبلی ۳۰ نفره خود (ES-30) رونمایی کرد. در طراحی جدید، شرکت به معماری هیبریدی سری بازگشته و توربوژنراتورها را به محفظه موتورها منتقل کرده است. این تغییرات با هدف ساده‌سازی پیکربندی آئرودینامیکی و کاهش چشمگیر نیازهای تعمیر و نگهداری اعمال شده‌اند.[1][2]

بازار هوانوردی واکنش بسیار مثبتی به این پیشرفت‌ها نشان داده است. شرکت هارت ایراسپیس که در لس‌آنجلس مستقر است، تاکنون بیش از ۹ میلیارد دلار تعهد خرید از خطوط هوایی معتبری مانند یونایتد ایرلاینز و ایر کانادا دریافت کرده است. این حجم از تقاضا نشان‌دهنده نیاز مبرم خطوط هوایی به نوسازی ناوگان منطقه‌ای با هواپیماهای کم‌مصرف‌تر است.[1][3]

شرکت هواپیمایی منطقه‌ای JSX نیز به‌تازگی یک قرارداد خرید با پشتوانه سپرده برای ۵۰ فروند از هواپیمای ES-36 امضا کرده و حق خرید ۵۰ فروند دیگر را نیز برای خود محفوظ نگه داشته است. این سفارش بزرگ، جایگاه هارت ایراسپیس را به عنوان یکی از پیشگامان اصلی در بازار هواپیماهای منطقه‌ای نسل آینده تثبیت می‌کند.[1][2]

استفاده از سوخت پایدار هوانوردی (SAF) در توربوژنراتورهای این هواپیما، نقش مهمی در کاهش ردپای کربنی آن ایفا می‌کند. با ترکیب نیروی باتری در مسیرهای کوتاه و استفاده از SAF در مسیرهای طولانی‌تر، هواپیمای ES-36 می‌تواند آلایندگی ناوگان منطقه‌ای را به حداقل برساند. این رویکرد دوگانه، راهکاری عملی برای دوران گذار انرژی در صنعت هوانوردی است.[1][3]

هارت ایراسپیس هدف‌گذاری کرده است که هواپیمای ES-36 را تا سال ۲۰۳۱ وارد خدمت تجاری کند. با توجه به اینکه این هواپیما هزینه‌های عملیاتی را حداقل ۴۰ درصد نسبت به هواپیماهای منطقه‌ای سنتی کاهش می‌دهد، موفقیت پروژه هایپر می‌تواند اقتصاد پروازهای کوتاه‌برد را در دهه آینده به طور کامل متحول کند.[1][2]