حمله بزرگ نیروهای دولت یمن در حالی که عربستان به دنبال توافق صلح محرمانه با حوثیها است
دولت به رسمیت شناخته شده بینالمللی (تحت حمایت عربستان) یک حمله بزرگ را علیه مواضع حوثیها در یمن آغاز کرده است، حتی در شرایطی که گزارشها حاکی از آن است که ریاض به طور محرمانه در حال مذاکره برای یک توافق صلح است تا زیرساختهای انرژی خود را حفظ کند. این واقعیت دوگانه، نشاندهنده واگرایی استراتژیک فزایندهای است میان نیروهای یمنی که به دنبال دستاوردهای سرزمینی هستند و رهبری عربستان که به شدت خواهان خروج از این درگیری است.
به قلم آریا کاویانی
این خبر را به اشتراک بگذارید
- دولت به رسمیت شناخته شده بینالمللی (IRG)
- طرفدار استفاده از برتری نظامی فعلی برای تضعیف دائمی کنترل حوثیها و بازگرداندن حاکمیت ملی.
- رهبری عربستان
- اولویتبندی امنیت مرزی و حفاظت از زیرساختهای انرژی برای تضمین موفقیت اصلاحات اقتصادی چشمانداز ۲۰۳۰.
- جنبش حوثی
- استفاده از حملات پهپادی نامتقارن و محاصره دریایی برای اجبار به امتیازات اقتصادی و کسب به رسمیت شناخته شدن بینالمللی.
- تحلیلگران بیطرف
- تمرکز بر خطرات ساختاری تشدید تنش و پیامدهای ژئوپلیتیکی گستردهتر برای کشتیرانی در دریای سرخ.
چرا مهم است
از سرگیری تمامعیار جنگ یمن، ثبات بازارهای جهانی انرژی را تهدید میکند و میتواند کشتیرانی در دریای سرخ و تنگه بابالمندب را مختل سازد. اگر عربستان سعودی بتواند به یک صلح جداگانه دست یابد، ائتلاف ضدحوثی ممکن است برای همیشه متلاشی شود و گروه تحت حمایت ایران (حوثیها) به قدرت نظامی غالب در جناح جنوبی شبهجزیره عربستان تبدیل شود.
مردم تصور میکنند که درگیریهای دوباره در یمن صرفاً ناشی از فروپاشی آتشبس ۲۰۲۲ است که توسط تجاوز حوثیها به وجود آمده. اما واقعیت ساختاری متفاوت است: دولت به رسمیت شناخته شده بینالمللی (IRG) تحت حمایت عربستان، یک حمله بزرگ را آغاز کرده است زیرا سرانجام نیروهای خود را یکپارچه کرده، در حالی که ریاض همزمان به دنبال یک توافق صلح محرمانه است زیرا توان مالی تحمل جنگی که زیرساختهای نفتیاش را تهدید کند، ندارد. این واقعیت دوگانه، یک واگرایی استراتژیک عمیق میان نیروهای یمنی که به دنبال دستاوردهای سرزمینی هستند و رهبری عربستان که به شدت خواهان خروج از این درگیری است، ایجاد کرده است.[1]
در میدان نبرد، تشدید درگیریها جدی است. دولت به رسمیت شناخته شده بینالمللی (IRG) اعلام کرد که نیروهایش بیش از ۱۰۰ عملیات نظامی علیه گروه مسلح حوثیها را تنها در یک دوره ۲۴ ساعته انجام دادهاند و درگیریها در مأرب، تعز و الحدیده شعلهور شده است. این حمله، شدیدترین درگیریها از زمان آتشبس ۲۰۲۲ را رقم میزند که توسط IRG آغاز شده است؛ دولتی که اخیراً رقبای جداییطلب خود در جنوب را شکست داده و یک کمیته عالی نظامی واحد برای پیشبرد برتری خود تشکیل داده است.[1][2]
حوثیها با یک کارزار نامتقارن گسترده پاسخ دادهاند که هدف آن وارد کردن حداکثر آسیب اقتصادی است. این گروه ادعا میکند که طی ماه گذشته، ۳۱ عملیات نظامی را به طور خاص علیه عربستان سعودی انجام داده است. این حملات تأسیسات نفتی آرامکو در نجران، جیزان و ینبع را هدف قرار دادهاند و نشاندهنده توانایی فزایندهای برای دور زدن پدافند هوایی عربستان با استفاده از پهپادهای پیشرفته و موشکهای بالستیک است.[2][3]
حوزه دریایی به نقطه فشار اصلی تبدیل شده است. نیروهای حوثی بین اواخر ژوئیه و اواسط آگوست، هشت نفتکش سعودی را هدف قرار دادند و عملاً یک محاصره دریایی بر صادرات دریای سرخ این پادشاهی اعمال کردند. مقامات دولت یمن هشدار میدهند که حوثیها فعالانه در حال برنامهریزی برای تصرف زمینهایی در امتداد تنگه بابالمندب هستند تا کنترل خود را بر این آبراه حیاتی کشتیرانی تثبیت کنند، که این امر اهرم فشار بیسابقهای بر تجارت جهانی به آنها خواهد داد.[3][5]
نیروهای حوثی بین اواخر ژوئیه و اواسط آگوست، هشت نفتکش سعودی را هدف قرار دادند و عملاً یک محاصره دریایی بر صادرات دریای سرخ این پادشاهی اعمال کردند.
این وضعیت عربستان سعودی را در یک دوراهی استراتژیک عمیق گرفتار کرده است. در حالی که وزارت دفاع این پادشاهی علناً از ائتلاف دفاع دریایی چندملیتی حمایت میکند و برای حملات احتمالی زمینی و دریایی آماده میشود، نشتهای دیپلماتیک نشاندهنده اولویت کاملاً متفاوتی است. گزارش شده است که ریاض پیامهای محرمانهای را برای مذاکرهکنندگان یمنی ارسال کرده و به دنبال بازگشت فوری به توافق ۲۰۲۲ است تا اهداف اقتصادی چشمانداز ۲۰۳۰ خود را از پیامدهای جنگ طولانیمدت حفظ کند.[4]
حوثیها که کاملاً از آسیبپذیریهای اقتصادی عربستان سعودی آگاه هستند، این پیشنهادات را بدون تضمینهای مشخص رد کردهاند و خواستار پایان محاصره و میلیاردها دلار غرامت شدهاند. در همین حال، آنها همچنان زیرساختهای حیاتی در خشکی را هدف قرار میدهند، از جمله پیشبرد برنامههایی برای تصرف خطوط لوله استراتژیک نفت و گاز که مأرب را به شبوه متصل میکند، که این امر پایه اقتصادی IRG را بیش از پیش فلج خواهد کرد.[6]
درگیری منطقهای گستردهتر بین ایالات متحده و ایران، پسزمینه اجتنابناپذیر این تشدید تنش است. حوثیها از تسلیحات پیشرفتهای که توسط تهران تأمین میشود استفاده میکنند و ظرفیت بازدارندگی را نشان میدهند که هرگونه حمله زمینی را پیچیده میکند. حوثیها با گره زدن جاهطلبیهای سرزمینی محلی خود به بنبست ژئوپلیتیکی گستردهتر، تضمین کردهاند که هرگونه اشتباه محاسباتی محلی میتواند باعث آغاز یک جنگ منطقهای شود.[1][5]
این وضعیت دو مسیر استراتژیک متمایز را برای ریاض و IRG ارائه میدهد که هر کدام بدهبستانهای ساختاری شدیدی به همراه دارند. IRG طرفدار استفاده از برتری نظامی برای بازپسگیری الحدیده و تضعیف دائمی قابلیتهای حوثیها است، در حالی که عربستان سعودی به شدت تمایل دارد هزینه سیاسی یک امتیاز دیپلماتیک را بپذیرد تا مرزها و آینده اقتصادی خود را تضمین کند.[1][4]
نکات کلیدی
- دولت به رسمیت شناخته شده بینالمللی (IRG) تحت حمایت عربستان، یک حمله بزرگ را علیه نیروهای حوثی آغاز کرده و بیش از ۱۰۰ عملیات نظامی را در ۲۴ ساعت انجام داده است.
- همزمان، گزارش شده است که عربستان سعودی پیامهای محرمانهای را برای مذاکرهکنندگان یمنی ارسال کرده و به دنبال بازگشت به آتشبس ۲۰۲۲ است.
- نیروهای حوثی کارزار نامتقارن خود را تشدید کرده و ادعا میکنند که در ماه گذشته ۳۱ عملیات علیه اهداف سعودی انجام داده و هشت نفتکش را هدف قرار دادهاند.
- این واقعیت دوگانه نشاندهنده یک واگرایی استراتژیک است: IRG به دنبال دستاوردهای سرزمینی است، در حالی که ریاض حفاظت از زیرساختهای انرژی و اهداف اقتصادی چشمانداز ۲۰۳۰ خود را در اولویت قرار داده است.
بررسی عمیق دیدگاهها
گزینه الف: مسیر تشدید نظامی
استراتژی ترجیحی IRG برای تعهد به یک حمله زمینی تمامعیار برای بازپسگیری الحدیده و تضعیف کنترل حوثیها.
**مزایا:** زیرساخت نظامی حوثیها را به طور دائمی تضعیف میکند، خط ساحلی دریای سرخ را امن میسازد و IRG را به عنوان قدرت حاکم بلامنازع در یمن باز میگرداند. **معایب:** حملات تلافیجویانه گسترده حوثیها به زیرساختهای انرژی عربستان را تحریک میکند، خطر شورش طولانیمدت شهری در الحدیده را در پی دارد و یک بحران انسانی شدید را تضمین میکند. **شواهد:** یکپارچگی اخیر IRG در برابر STC اولین جبهه متحد ضدحوثی در سالهای اخیر را فراهم میکند، در حالی که نیروهای حوثی قبلاً توانایی حمله به تأسیسات آرامکو در نجران و جیزان را نشان دادهاند. **مناسب است زمانی که:** IRG بتواند قبل از افزایش فشار بینالمللی و توانایی پدافند هوایی عربستان برای رهگیری قابل اعتماد پهپادهای نامتقارن، دستاوردهای سرزمینی سریعی کسب کند. **مناسب نیست زمانی که:** عربستان سعودی ثبات اقتصادی چشمانداز ۲۰۳۰ خود را در اولویت قرار دهد و نتواند شوک ناشی از اختلال در صادرات نفت را تحمل کند.
گزینه ب: مسیر امتیاز دیپلماتیک
استراتژی محرمانه عربستان سعودی برای رسمی کردن یک آتشبس دائمی که امتیازات اقتصادی به حوثیها میدهد.
**مزایا:** مرز جنوبی عربستان سعودی را امن میکند، از زیرساختهای حیاتی آرامکو در برابر حملات پهپادی محافظت میکند و به ریاض اجازه میدهد تا بر تنوع اقتصادی داخلی و سرمایهگذاری خارجی تمرکز کند. **معایب:** حوثیها را به عنوان یک دولت دائمی در درون دولت مشروعیت میبخشد، نیروهای تازه متحد شده IRG را بیگانه میکند و تنگه بابالمندب را در برابر محاصرههای آتی آسیبپذیر میسازد. **شواهد:** نشتهای دیپلماتیک تأیید میکنند که ریاض قبلاً پیامهای محرمانهای را برای بازگشت به آتشبس ۲۰۲۲ ارسال کرده است، حتی در شرایطی که حوثیها خواستار میلیاردها دلار غرامت و پایان محاصره هستند. **مناسب است زمانی که:** ریاض مایل به پذیرش هزینه سیاسی پیروزی بالفعل حوثیها در ازای امنیت مطلق مسیرهای صادرات انرژی خود باشد. **مناسب نیست زمانی که:** IRG از توقف حمله فعلی خود امتناع ورزد، یا زمانی که حوثیها از آتشبس برای ذخیره تسلیحات پیشرفته ایرانی برای کارزار آینده استفاده کنند.
منابع
[1]Al Jazeeraدولت به رسمیت شناخته شده بینالمللی (IRG)Fighting intensifies across Yemen as Houthis clash with internationally recognised government forces across many fronts
مطالعه در Al Jazeera →
[2]ACLEDتحلیلگران بیطرفRisk of a full-scale war increases with each new attack in the most serious escalation in violence between the Houthis, Saudi Arabia, and the IRG since 2022
مطالعه در ACLED →
[3]Middle East Monitorجنبش حوثیYemen's Houthis claim to have staged 31 operations against Saudi targets in past month
مطالعه در Middle East Monitor →
[4]The Guardianرهبری عربستانSaudi Arabia is preparing for a major military offensive against the Houthis by sea and possibly by land in central Yemen
مطالعه در The Guardian →
[5]CBS Newsدولت به رسمیت شناخته شده بینالمللی (IRG)Yemen warns Iran-backed Houthi rebels planning to seize Bab el-Mandab coast
مطالعه در CBS News →
[6]Sheba Intelligenceدولت به رسمیت شناخته شده بینالمللی (IRG)Yemen's Houthis Seek to Seize Oil and Gas Pipelines Located Between Marib and Shabwah
مطالعه در Sheba Intelligence →
نظرات
هر زاویه. هر روز.
دریافت جهان اخبار همراه با پوشش کامل منابع و تحلیل دیدگاهها، مستقیم در صندوق ورودی شما.

