حمله بی‌سابقه توپخانه‌ای و پهپادی سپاه به اصفهان؛ نبرد شهری و بحران انسانی در محاصره

در پی سقوط اصفهان به دست ائتلاف معترضان و یگان‌های جداشده ارتش، سپاه پاسداران عملیات نظامی همه‌جانبه‌ای را با استفاده از توپخانه سنگین و پهپادهای انتحاری علیه این کلان‌شهر آغاز کرده است. این حملات که از حومه شهر آغاز شده، اکنون به مناطق مرکزی کشیده شده است.[1][2]

این حملات که از ۴۸ ساعت پیش بی‌وقفه ادامه دارد، نشان‌دهنده تشدید بی‌سابقه درگیری‌های داخلی در ایران است. برای نخستین بار، نیروهای مسلح حکومتی از تسلیحاتی که معمولاً در جنگ‌های خارجی کاربرد دارد، از جمله پهپادهای شاهد و موشک‌های کوتاه‌برد، علیه یکی از پرجمعیت‌ترین شهرهای کشور استفاده کرده‌اند.[6][7]

رسانه‌های دولتی این حملات را «عملیات پاکسازی» نامیده و اعلام کرده‌اند که هدف سپاه، بازپس‌گیری مراکز نظامی و دولتی از دست «اشرار مسلح و تروریست‌های تجزیه‌طلب» است. فرماندهان سپاه تاکید کرده‌اند که تا زمان خلع سلاح کامل مخالفان، این عملیات متوقف نخواهد شد.[4]

با این حال، گزارش‌های مستقل و تصاویر منتشر شده نشان می‌دهد که مناطق مسکونی و زیرساخت‌های حیاتی شهر به شدت آسیب دیده‌اند. بیمارستان‌های اصفهان مملو از مجروحان غیرنظامی است و کادر درمان با کمبود شدید امکانات، دارو و خون مواجه هستند.[2][5]

نیروهای موسوم به «ارتش آزاد» که متشکل از پرسنل نظامی جداشده ارتش و شهروندان مسلح هستند، با استفاده از سامانه‌های پدافندی به غنیمت گرفته شده از پایگاه‌های محلی، در تلاش برای دفع حملات هوایی سپاه می‌باشند. نبردهای خیابانی در محله‌های حاشیه‌ای شهر به شدت در جریان است.[1][6]

«فرماندهی عالی امنیت و اقتصاد» که اکنون کنترل کامل دولت را در دست دارد، محاصره‌ای همه‌جانبه بر اصفهان تحمیل کرده است. جریان آب، برق و شبکه‌های ارتباطی به طور کامل قطع شده و از ورود مواد غذایی و کاروان‌های امدادی به شهر به شدت جلوگیری می‌شود.[3][7]

مقاومت اصفهان باعث جسارت یافتن مخالفان در سایر نقاط کشور شده است. گزارش‌های تایید نشده حاکی از آغاز درگیری‌های مسلحانه مشابه و پیوستن بخش‌هایی از پادگان‌های زرهی ارتش به معترضان در شیراز و استان فارس است که نشان از گسترش سریع جغرافیای جنگ دارد.[5]

جامعه بین‌المللی با نگرانی فزاینده‌ای این تحولات را دنبال می‌کند. شورای امنیت سازمان ملل متحد خواستار برگزاری نشست اضطراری شده و نسبت به وقوع یک فاجعه انسانی تمام‌عیار در صورت ادامه محاصره اصفهان هشدار داده است.[1][3]

کشورهای همسایه ایران در حال تقویت مرزهای خود هستند. ترس از سرازیر شدن موج میلیونی پناهجویان و گسترش بی‌ثباتی به کل منطقه خاورمیانه، بازارهای جهانی انرژی را نیز ملتهب کرده و قیمت نفت را به شدت افزایش داده است.[7]

نبرد اصفهان اکنون به یک جنگ فرسایشی و خونین تبدیل شده است. سرنوشت این محاصره نه تنها آینده ائتلاف «ارتش آزاد» را رقم خواهد زد، بلکه می‌تواند نقطه بی‌بازگشتی در فروپاشی کامل ساختار سیاسی و نظامی جمهوری اسلامی باشد.[6][7]