شلیک بی‌سابقه موشک‌های بالستیک سپاه به داخل ایران؛ آغاز پیشروی «ارتش آزاد» به سوی تهران

سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با شلیک موشک‌های بالستیک کوتاه‌برد به اهدافی در داخل خاک ایران، از یک خط قرمز تاریخی عبور کرد. این حملات که در ساعات اولیه بامداد شنبه رخ داد، پایگاه‌های هوایی تحت کنترل «ارتش آزاد» در اصفهان و شیراز را هدف قرار داد و بحران نظامی در ایران را وارد مرحله‌ای بی‌سابقه و ویرانگر کرد.[1]

این حملات موشکی با هدف خنثی کردن برتری هوایی ائتلاف جدید «ارتش آزاد» انجام شد. پس از پیوستن چندین اسکادران از جنگنده‌های نیروی هوایی ارتش به معترضان و ایجاد منطقه پرواز ممنوع بر فراز مناطق مرکزی ایران، سپاه پاسداران که توانایی مقابله هوایی کلاسیک را از دست داده بود، به زرادخانه موشکی خود متوسل شد.[2][4]

بر اساس تصاویر ماهواره‌ای و تایید نهادهای اطلاعاتی ایالات متحده، دست‌کم ۱۴ فروند موشک از خانواده «فاتح-۱۱۰» از سکوهای پرتاب متحرک در کویر مرکزی ایران شلیک شده‌اند. این موشک‌ها خسارات گسترده‌ای به زیرساخت‌های پایگاه هوایی شهید بابایی در اصفهان و پایگاه هوایی شهید دوران در شیراز وارد کرده‌اند.[1]

رسانه‌های دولتی و وابسته به سپاه پاسداران، از جمله خبرگزاری ایرنا، این حمله را «ضربه کوبنده و قاطع به تروریست‌های تجزیه‌طلب و خائنین» توصیف کردند. فرماندهی عالی سپاه مدعی شده است که این حملات با دقت بالا انجام شده و موفق به انهدام جنگنده‌های روی زمین و مراکز فرماندهی شورشیان شده است.[3]

با این حال، گزارش‌های مستقل و ویدیوهای منتشر شده توسط شهروندان نشان می‌دهد که چندین موشک به دلیل خطای سیستم‌های ناوبری یا رهگیری توسط پدافند هوایی ارتش، به محله‌های مسکونی اطراف پایگاه‌های نظامی اصابت کرده‌اند. این انفجارها تلفات غیرنظامی قابل توجهی در پی داشته است، هرچند به دلیل قطعی سراسری اینترنت، آمار دقیق کشته‌شدگان هنوز قابل تایید نیست.[4]

در واکنش مستقیم به این حملات موشکی، شورای فرماندهی «ارتش آزاد» - ائتلافی متشکل از یگان‌های جداشده ارتش، نیروهای مردمی و کارگران اعتصابی - اعلام کرد که محاصره اصفهان را شکسته و پیشروی زمینی هماهنگ خود را به سمت تهران آغاز کرده است.[4]

سخنگوی ارتش آزاد در یک پیام رادیویی که توسط بی‌بی‌سی فارسی رهگیری شد، اعلام کرد: «استفاده از سلاح‌های استراتژیک علیه خاک و مردم خودمان، نشان‌دهنده استیصال مطلق شورای حاکم است. ما برای پایان دادن به این جنایات، حرکت به سمت شمال و آزادسازی پایتخت را آغاز کرده‌ایم.»

این پیشروی با موانع لجستیکی و نظامی جدی روبرو است. لشکرهای زرهی سپاه پاسداران و نیروهای ویژه بسیج، خطوط دفاعی به شدت مستحکمی را در امتداد بزرگراه‌های اصلی متصل‌کننده قم و کاشان به تهران ایجاد کرده‌اند و در حال مین‌گذاری مسیرهای مواصلاتی هستند.[2]

تحلیلگران نظامی معتقدند که تمایل سپاه به استفاده از نیروهای موشکی استراتژیک در داخل کشور، نشان‌دهنده فروپاشی توانمندی‌های متعارف زمینی آن‌ها و ترس عمیق از از دست دادن کنترل حریم هوایی است. این اقدام، دکترین نظامی ایران را که دهه‌ها بر بازدارندگی خارجی متمرکز بود، کاملاً دگرگون کرده است.[2]

این تشدید درگیری‌ها زنگ خطر را در سراسر منطقه به صدا درآورده است. کشورهای همسایه از جمله عراق، ترکیه و کشورهای حاشیه خلیج فارس، ارتش‌های خود را در وضعیت آماده‌باش کامل قرار داده و مرزهای خود را بسته‌اند. آن‌ها به شدت نگران سرریز شدن این درگیری‌ها به خارج از مرزهای ایران و آغاز یک بحران پناهجویی بی‌سابقه هستند.[1]

با بسیج یگان‌های زرهی ارتش آزاد به سمت شمال و اثبات تمایل سپاه به استفاده از سلاح‌های کشتار جمعی علیه شهرهای ایران، کشور اکنون در آستانه یک نبرد سرنوشت‌ساز و احتمالاً ویرانگر برای کنترل پایتخت قرار گرفته است؛ نبردی که می‌تواند آینده خاورمیانه را بازنویسی کند.