اولین داروی بیولوژیک «توزوراکیماب» حملات بیماری انسداد مزمن ریه (COPD) را در تمام سطوح ائوزینوفیل کاهش می‌دهد

سال‌هاست که دستورالعمل‌های بالینی معتبر بر اساس یک مرزبندی دقیق بیولوژیک عمل می‌کنند: اگر سطح گلبول‌های سفید خون موسوم به «ائوزینوفیل» در یک بیمار مبتلا به انسداد مزمن ریه (COPD) بالا نباشد، داروهای بیولوژیک کمکی به او نخواهند کرد. این باور رایج که در حال حاضر میلیون‌ها بیمار را از دریافت درمان‌های پیشرفته محروم کرده است، این هفته مستقیماً به چالش کشیده شد. نتایج دو کارآزمایی بالینی فاز ۳ که در نشریه پزشکی نیوانگلند (New England Journal of Medicine) منتشر شده، نشان می‌دهد که یک آنتی‌بادی مونوکلونال جدید به نام «توزوراکیماب» (tozorakimab) می‌تواند حملات شدید ریوی را فارغ از میزان ائوزینوفیل بیمار، به‌طور چشمگیری کاهش دهد.[4][6]

داده‌های ارائه‌شده در کنگره انجمن تنفسی اروپا در بارسلونا نشان داد که داروی توزوراکیماب در میان افراد سیگاری سابق، میزان حملات متوسط و شدید COPD را در کارآزمایی OBERON به میزان ۲۹ درصد و در کارآزمایی TITANIA تا ۳۴ درصد کاهش داده است. در جمعیت کلی شامل افراد سیگاری فعلی و سابق، این حملات به ترتیب ۳۰ و ۲۹ درصد کاهش یافت. نکته بسیار مهم این است که این اثربخشی حتی در گروهی از بیماران که سطح ائوزینوفیل خون آن‌ها زیر ۱۵۰ سلول در هر میکرولیتر بود نیز حفظ شد؛ سطحی که معمولاً باعث می‌شود بیماران واجد شرایط دریافت داروهای بیولوژیک فعلی نباشند. در این گروه با ائوزینوفیل پایین، دارو توانست حملات را ۲۳ درصد کاهش دهد، در حالی که این کاهش برای افراد با سطح بالای ۳۰۰ سلول در میکرولیتر، به ۴۳ درصد رسید.[1][2][3][4]

رود دوبر (Ruud Dobber)، رئیس واحد کسب‌وکار بیودارویی شرکت آسترازنکا، می‌گوید: «ما این کلمات را به سادگی به کار نمی‌بریم، اما فکر می‌کنم این مجموعه داده‌ها واقعاً یک پیشرفت بزرگ برای بیماران مبتلا به COPD و پزشکان محسوب می‌شود.» نتایج این کارآزمایی با اثبات اثربخشی دارو در تمام طیف‌های التهابی، عملاً مرزهای اینکه چه کسانی می‌توانند درمان‌های هدفمند تنفسی را دریافت کنند، از نو ترسیم می‌کند. تا پیش از این، متخصصان ریه گزینه چندانی برای بیمارانی نداشتند که دچار حملات مکرر می‌شدند اما فاقد نشانگر زیستی التهاب نوع ۲ (که برای سایر داروهای بیولوژیک تاییدشده ضروری است) بودند.[2][3][6]

مکانیسم نهفته در پس این اثربخشی گسترده، به نحوه تعامل دارو با اینترلوکین-۳۳ (IL-33) برمی‌گردد؛ یک پروتئین پیام‌رسان که باعث تحریک التهاب و تولید مخاط در ریه‌ها می‌شود. تلاش‌های قبلی برای هدف قرار دادن مسیر IL-33 در بیماری COPD نتایج ضد و نقیضی به همراه داشت و اغلب نتوانست اثربخشی خود را در افرادی غیر از سیگاری‌های سابق نشان دهد. توزوراکیماب با اتصال منحصربه‌فرد و مهار همزمان هر دو شکل احیاشده و اکسیدشده IL-33، این محدودیت را دور می‌زند و دو آبشار التهابی مجزا را به‌طور همزمان متوقف می‌کند.[1][3][4][6]

به نظر می‌رسد این رویکرد مهار دوگانه، یکی دیگر از عوامل ثانویه و حیاتی در شدت بیماری COPD را نیز برطرف می‌کند: تجمع و انسداد مخاطی. تحلیل یکپارچه این دو کارآزمایی نشان داد بیمارانی که این داروی بیولوژیک را دریافت کرده‌اند، کاهش چشمگیری در میزان انسداد مخاطی خود تجربه کرده‌اند. از آنجا که توده‌های مسدودکننده مخاط ارتباط تنگاتنگی با افت سریع عملکرد ریه و افزایش خطر مرگ‌ومیر دارند، پاکسازی این گرفتگی‌ها نشان‌دهنده یک بهبود ساختاری معنادار در عملکرد مجاری هوایی است و صرفاً به مدیریت علائم محدود نمی‌شود.[1][3][6]

برای بیمارانی که در حال حاضر با COPD دست‌وپنجه نرم می‌کنند، این یافته‌ها نویدبخش تغییراتی ملموس در گزینه‌های درمانی آینده است، هرچند که روال روزمره فعلی آن‌ها را فوراً تغییر نمی‌دهد. در این کارآزمایی‌ها ۲۳۰۶ بزرگسال شرکت داشتند که پیش‌تر بهترین درمان‌های نگهدارنده استنشاقی استاندارد (اغلب رژیم‌های استنشاقی سه‌گانه) را دریافت می‌کردند، اما همچنان سالانه دست‌کم یک حمله شدید یا دو حمله متوسط را تجربه می‌کردند. توزوراکیماب به صورت تزریق زیرپوستی ۳۰۰ میلی‌گرمی، هر چهار هفته یک‌بار و در کنار اسپری‌های فعلی بیماران تجویز شد؛ به این معنی که این دارو به عنوان یک درمان مکمل طراحی شده است، نه جایگزینی برای داروهای گشادکننده برونش روزانه.[1][4][5][6]

داده‌های ایمنی حاصل از این کارآزمایی‌های ۵۲ هفته‌ای نشان می‌دهد که بدن بیماران عموماً این دارو را به‌خوبی تحمل کرده است و واکنش‌های محل تزریق، تنها عارضه جانبی قابل‌توجه در مقایسه با دارونما بوده است. اگرچه محققان به تفاوت اندکی در بروز رویدادهای نامطلوب قلبی-عروقی اشاره کردند، اما آن را بیشتر به نرخ پایین و غیرمعمول این رویدادها در گروه دارونما نسبت دادند تا خطر مستقیم ناشی از خود داروی بیولوژیک. با این حال، برای درک کامل مشخصات ایمنی این دارو در طول چندین سال استفاده مداوم، انجام مطالعات تمدیدی بلندمدت ضروری خواهد بود.[1][4][6]

روند بررسی‌های قانونی از هم‌اکنون آغاز شده است. سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) درخواست مجوز داروی بیولوژیک آسترازنکا را تحت عنوان «بررسی اولویت‌دار» پذیرفته است و انتظار می‌رود تصمیم نهایی در سه‌ماهه اول سال ۲۰۲۷ اعلام شود. در صورت تایید، این درمان احتمالاً به‌سرعت باعث به‌روزرسانی دستورالعمل‌های بین‌المللی مدیریت COPD خواهد شد و سرانجام یک مداخله سیستمیک را برای میلیون‌ها بیماری که مشکل ریوی آن‌ها ناشی از التهاب ائوزینوفیلی نیست، فراهم خواهد کرد.[1][2][3][6]