مقایسه ابزار پیش‌فرض ویندوز ۱۱ با 7-Zip و WinRAR: در سال ۲۰۲۶ کدام را نصب کنیم؟

فشرده‌سازی یک پوشه ۳.۳ گیگابایتی شامل ۸۰۰ فایل تصویری با یک ابزار اختصاصی چندرشته‌ای (multithreaded) حدود ۱۲ ثانیه زمان می‌برد، اما همین کار با ابزار پیش‌فرض ویندوز ممکن است شما را دقایق طولانی خیره به نوار پیشرفت نگه دارد. با انتشار آپدیت نسخه 24H2 ویندوز ۱۱، مایکروسافت پروژه متن‌باز libarchive را مستقیماً در File Explorer ادغام کرد و به سیستم‌عامل این قابلیت را داد تا فایل‌های RAR، 7z و TAR را بدون نیاز به هیچ نرم‌افزار جانبی استخراج کند. این ادغام، پایه و اساس راه‌اندازی کامپیوترهای شخصی را تغییر می‌دهد و ابزارهایی مانند 7-Zip و WinRAR را از برنامه‌هایی الزامی، به ابزارهای تخصصی تبدیل می‌کند.[4]

پانوس پانای (Panos Panay)، مدیر ارشد محصول مایکروسافت، این تغییر را با این جمله اعلام کرد: «ما با استفاده از پروژه متن‌باز libarchive، پشتیبانی بومی از فرمت‌های آرشیو بیشتری از جمله tar، 7-Zip، RAR، gz و بسیاری دیگر را اضافه کرده‌ایم.» اگرچه ویندوز از سال ۱۹۹۸ به‌طور پیش‌فرض از فرمت استاندارد ZIP پشتیبانی می‌کرد، اما کاربران پیش از این برای باز کردن فرمت انحصاری RAR یا فرمت بسیار بهینه 7z مجبور به دانلود نرم‌افزارهای جانبی بودند. آپدیت 24H2 این دردسر را برای کارهای ساده استخراج فایل از بین می‌برد و به کاربران اجازه می‌دهد تنها با یک کلیک راست، این فایل‌ها را مستقیماً در دسکتاپ از حالت فشرده خارج کنند.[5][6]

این راحتی با افت شدید عملکرد همراه است. بنچمارک‌های انجام‌شده توسط TweakNow روی یک سیستم مجهز به پردازنده Core i5-8500 و ویندوز ۱۱ پرو نسخه 24H2 نشان داد که ابزار پیش‌فرض ویندوز به‌طور قابل‌توجهی کندتر از نرم‌افزارهای اختصاصی است. از آنجا که فرآیند استخراج در File Explorer بر پایه معماری قدیمی‌تر و تک‌رشته‌ای (single-threaded) استوار است و به‌شدت از فیلتر محافظت در لحظه Windows Defender عبور می‌کند، استخراج یک آرشیو حجیم با ابزار پیش‌فرض می‌تواند تا ۳۵ درصد کندتر از ابزارهای جانبی باشد. همان‌طور که TweakNow نتیجه‌گیری کرد: «ابزارهای جانبی مانند PeaZip و 7-Zip در سرعت فشرده‌سازی و استخراج، عملکرد بسیار بهتری نسبت به ابزار پیش‌فرض ZIP در ویندوز دارند.»

همین اختلاف عملکرد است که باعث می‌شود 7-Zip (که اولین بار در سال ۱۹۹۹ توسط ایگور پاولوف منتشر شد) همچنان استاندارد طلایی برای کاربران حرفه‌ای باقی بماند. 7-Zip با استفاده از الگوریتم LZMA2، معمولاً فایل‌هایی تولید می‌کند که ۳۰ تا ۷۰ درصد کوچک‌تر از آرشیوهای استاندارد ZIP هستند. این نرم‌افزار همچنین به‌شدت چندرشته‌ای است؛ به این معنی که از تمام هسته‌های یک پردازنده مدرن بهره می‌برد. در بنچمارکی که توسط XDA Developers انجام شد، 7-Zip توانست ۱,۰۴۸ مگابایت داده را تنها در ۵۹ ثانیه پردازش کند و به سرعت فشرده‌سازی ۱۸,۶۷۹ کیلوبایت بر ثانیه برسد—یعنی حدود سه برابر سریع‌تر از تنظیمات پیش‌فرض WinRAR.[2]

نرم‌افزار WinRAR که توسط یوجین روشال (Eugene Roshal) توسعه یافته، جایگاه متفاوتی دارد. اگرچه لایسنس مادام‌العمر آن ۲۹ دلار قیمت دارد (هرچند نسخه آزمایشی ۴۰ روزه آن در عمل هرگز کاربران را مسدود نمی‌کند)، اما همچنان پایگاه کاربران وفادار خود را به لطف فرمت انحصاری RAR5 حفظ کرده است. یک متخصص فشرده‌سازی در پلتفرم Medium نوشته است: «7-Zip همیشه فایل‌ها را سریع‌تر از WinRAR استخراج می‌کند. در واقع به‌طور میانگین حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد سریع‌تر است.» با این حال، او اضافه کرد که WinRAR «زمانی که نیاز به ایجاد آرشیوهای چندبخشی برای اشتراک‌گذاری دارید، می‌درخشد» و از قابلیت انحصاری Recovery Records آن که می‌تواند فایل‌های دانلودی خراب را ترمیم کند، تمجید کرد.[3]

برای کاربرانی که موتور فشرده‌سازی 7-Zip را می‌خواهند اما از رابط کاربری قدیمی آن (که شبیه ویندوز XP است) خوششان نمی‌آید، نسخه‌های مدرن‌تری برای پر کردن این خلأ عرضه شده‌اند. برنامه NanaZip که از طریق Microsoft Store در دسترس است، موتور 7-Zip 26.00 را در یک طراحی سازگار با ویندوز ۱۱، همراه با حالت تاریک (dark mode) و ادغام بی‌نقص در منوی کلیک راست ارائه می‌دهد. به همین ترتیب، PeaZip نیز همان الگوریتم‌های فشرده‌سازی پایه را ارائه می‌دهد، اما پشتیبانی خود را به بیش از ۲۰۰ فرمت آرشیو گسترش داده و شامل یک مدیریت رمز عبور داخلی برای فایل‌های رمزنگاری‌شده است.[1][4]

ابزارهای پیش‌فرض ویندوز ۱۱ همچنین فاقد چندین قابلیت حیاتی برای مدیریت امن داده‌ها هستند. ابزار داخلی File Explorer نمی‌تواند فایل‌های RAR ایجاد کند، قادر به تکه‌تکه کردن آرشیوهای حجیم به بخش‌های کوچک‌تر نیست و هیچ راهی برای اعمال رمزنگاری AES-256 روی فایل‌های حساس ارائه نمی‌دهد. برای افراد حرفه‌ای که با داده‌های امنیتی مشتریان سروکار دارند یا پروژه‌های ویدیویی سنگین را آرشیو می‌کنند، این کمبودها باعث می‌شود ابزارهای پیش‌فرض ویندوز عملاً غیرقابل استفاده باشند.[4]

مایکروسافت همچنان در حال بهبود عملکرد File Explorer است، اما تا زمانی که پیاده‌سازی بومی libarchive برای پشتیبانی از پردازش چندرشته‌ای بازنویسی نشود، این ابزار برای انتقال‌های حجیم یک گلوگاه باقی خواهد ماند. برای کاربرانی که تنها گهگاه یک فایل ZIP یا RAR دانلود شده را باز می‌کنند، ابزار داخلی ویندوز کاملاً کافی است. اما برای هر کسی که بک‌آپ‌های چند گیگابایتی را مدیریت می‌کند، معادله تغییری نکرده است: نرم‌افزارهای اختصاصی همچنان هم در مصرف پهنای باند و هم در زمان شما صرفه‌جویی می‌کنند.