گسترش روابط راهبردی پکن و قاهره؛ شی جین‌پینگ خواستار پایان مداخله خارجی در خاورمیانه شد

نظم اقتصادی و امنیتی خاورمیانه در حال تجربه یک چرخش ساختاری است؛ چرخشی که در آن، زیرساخت‌های ارتباطی، بنادر تجاری و حتی دکترین‌های دفاعی منطقه دیگر منحصراً به پایتخت‌های غربی وابسته نخواهند بود. برای شهروندان و اقتصادهای خاورمیانه، این تغییر به معنای ورود فناوری‌های جدید، سرمایه‌های جایگزین و شکل‌گیری اتحادهای تازه‌ای است که معادلات قدرت را در دهه‌های آینده بازتعریف می‌کند.

در همین راستا، شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهوری چین، در سفر به قاهره و دیدار با عبدالفتاح سیسی، همتای مصری خود، پیام روشنی به جامعه جهانی ارسال کرد. او با تأکید بر لزوم استقلال منطقه، خواستار پایان یافتن «مداخله خارجی» در خاورمیانه شد و از قدرت‌های جهانی خواست تا استانداردهای دوگانه خود را در قبال مسائل این جغرافیا کنار بگذارند.[1]

این اظهارات در شرایطی بیان می‌شود که پکن و قاهره در حال برداشتن گام‌های بلندی برای تعمیق شراکت راهبردی خود هستند. بازگشت عالی‌ترین مقام اجرایی چین به پایتخت مصر، نمادی از تلاش دو کشور برای گسترش روابطی است که تا پیش از این بیشتر بر محور تجارت کالا و توسعه زیرساخت‌های فیزیکی متمرکز بود.[2]

اکنون، این همکاری‌ها ابعاد بسیار گسترده‌تری به خود گرفته است. بر اساس گزارش‌های منتشر شده، چین و مصر در حال ارتقای سطح تعاملات خود به حوزه‌های حساس‌تری نظیر توسعه فناوری‌های نوین، همکاری‌های دفاعی و حتی برنامه‌ریزی برای شراکت‌های راهبردی نظامی هستند.[2]

این تغییر فاز از یک شریک اقتصادی صرف به یک متحد راهبردی و امنیتی، نشان‌دهنده استراتژی کلان پکن برای تثبیت جایگاه خود در یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های ژئوپلیتیک جهان است. مصر با در اختیار داشتن کانال سوئز و موقعیت کلیدی در شمال آفریقا، دروازه‌ای حیاتی برای ابتکار جهانی «کمربند و جاده» محسوب می‌شود و ثبات آن برای جریان تجارت آسیایی اهمیتی حیاتی دارد.

در جریان این دیدار دیپلماتیک، رئیس‌جمهوری چین با اشاره به تحولات جاری، بر اهمیت ثبات بومی تأکید کرد. خبرگزاری رسمی چین به نقل از وی گزارش داد که کشورهای منطقه باید بدون فشارهای تحمیلی از بیرون، مسیر توسعه و امنیت پایدار خود را تعیین و مدیریت کنند.[1]

دولت مصر نیز که با چالش‌های اقتصادی متعددی روبه‌رو است، نگاه ویژه‌ای به سرمایه‌گذاری‌های پکن دارد. حضور پررنگ شرکت‌های چینی در پروژه‌های کلان زیرساختی مصر، از جمله مشارکت در ساخت پایتخت اداری جدید و توسعه بنادر، پایه‌های این اعتماد متقابل را طی سال‌های گذشته به شدت تقویت کرده است.

با ورود رسمی همکاری‌های دوجانبه پکن و قاهره به حوزه‌های فناوری پیشرفته و دفاعی، پیامدهای این شراکت قطعاً از مرزهای مصر فراتر خواهد رفت. این الگو می‌تواند به عنوان مدلی جذاب برای سایر کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا عمل کند که به دنبال تنوع‌بخشیدن به شرکای استراتژیک خود و کاهش وابستگی انحصاری به بلوک غرب هستند.[2]