مطالعه‌ای مهم تأیید می‌کند: سرعت گرمایش جهانی از سال ۲۰۱۵ تقریباً دو برابر شده است

در طول سه سال گذشته، بحثی به آرامی جامعه علمی اقلیم‌شناسی را دوپاره کرده است: آیا دمای بی‌سابقه جهانی در سال‌های ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ صرفاً نتیجه همپوشانی یک پدیده قوی ال‌نینو با گرمایش زمین بود، یا اینکه نرخ گرمایش پایه سیاره واقعاً وارد دنده سریع‌تری شده است؟ این تمایز برای نحوه برنامه‌ریزی پاسخ بشریت اهمیت فوق‌العاده‌ای دارد. اگر این جهش ناشی از نوسانات طبیعی باشد، سرعت تغییرات اقلیمی ثابت می‌ماند. اما اگر نرخ اصلی شتاب گرفته باشد، جدول‌های زمانی برای هر هدف اقلیمی جهانی ناگهان منسوخ می‌شوند.[6]

یک مطالعه مهم که این ماه در نشریه «نامه‌های تحقیقات ژئوفیزیکی» (Geophysical Research Letters) منتشر شد، این تنش را با وضوحی آشکار حل می‌کند. محققان با اعمال فیلترهای آماری پیشرفته بر روی پنج مجموعه داده اصلی دمای جهانی، سیگنال گرمایش ناشی از انسان را از نویز نوسانات طبیعی جدا کرده‌اند. یافته‌ها تأیید می‌کنند که نرخ گرمایش جهانی تقریباً دو برابر شده است. بین سال‌های ۱۹۷۰ تا ۲۰۱۵، زمین با سرعتی نسبتاً ثابت، حدود ۰٫۲ درجه سانتی‌گراد در هر دهه، گرم شد. از سال ۲۰۱۵، این نرخ به تقریباً ۰٫۳۵ درجه سانتی‌گراد در هر دهه افزایش یافته است.[2]

تیم تحقیقاتی برای اثبات این شتاب، به جامع‌ترین سوابق اقلیمی جهان تکیه کردند. آنها اندازه‌گیری‌های ناسا، سرویس تغییرات اقلیمی کوپرنیک، برکلی ارث و اداره ملی اقیانوسی و جوی (NOAA) را تجزیه و تحلیل کردند. این مجموعه‌ داده‌ها میلیون‌ها مشاهده تاریخی از ایستگاه‌های هواشناسی، ماهواره‌ها، شناورهای اقیانوسی و هواپیماها را ترکیب می‌کنند تا سوابقی بدون نقص از جو جهانی و سطح دریا ایجاد کنند. با وجود استفاده از روش‌های مختلف برای جمع‌آوری داده‌ها، هر پنج رکورد به یک نقطه عطف دقیق اشاره داشتند.[3][4][5]

پیشرفت حیاتی از نحوه برخورد محققان با عوامل طبیعی کوتاه‌مدتی حاصل شد که دائماً دمای جهانی را بالا و پایین می‌برند. آنها تأثیر گرمایشی رویدادهای ال‌نینو، اثرات خنک‌کننده فوران‌های آتشفشانی و نوسانات ظریف چرخه ۱۱ ساله خورشیدی را به صورت ریاضی حذف کردند. هنگامی که این «نویز» طبیعی از داده‌های مشاهده‌ای فیلتر شد، روند بلندمدت اصلی غیرقابل انکار گشت. این شتاب با قطعیت آماری بیش از ۹۸ درصد پدیدار شد.[1][2]

در حالی که این مطالعه ثابت می‌کند نرخ گرمایش افزایش یافته است، مکانیسم دقیقی که این شتاب را هدایت می‌کند، همچنان یک حوزه فعال تحقیقاتی باقی مانده است. یک فرضیه پیشرو به یک موفقیت متناقض در سیاست‌های زیست‌محیطی جهانی اشاره دارد: مقررات سخت‌گیرانه‌تر در مورد انتشار گازهای گلخانه‌ای کشتی‌رانی اقیانوسی که در سال ۲۰۲۰ به اجرا درآمد. این مقررات با کاهش شدید آلودگی دی‌اکسید گوگرد ناشی از کشتی‌های باری، هوا را از ذرات معلق (آئروسل‌ها) که قبلاً به تشکیل ابرهای بازتابنده بر فراز اقیانوس‌ها کمک می‌کردند، پاک کرد.[1]

بدون آن سپر بازتابنده، تابش خورشیدی بیشتری به سطح زمین می‌رسد و جهشی ناگهانی به روند گرمایش می‌دهد. این بدان معناست که بشریت به طور همزمان سیاره را با گازهای گلخانه‌ای گرم می‌کرده و به طور مصنوعی با آلودگی صنعتی آن را خنک می‌نموده است. همانطور که ما برای محافظت از سلامت انسان آلودگی را پاک می‌کنیم، نیروی واقعی دی‌اکسید کربن انباشته شده آشکار می‌شود و باعث می‌شود دما به سرعت به سمت یک تعادل جدید اوج بگیرد.[6]

پیامدهای نرخ گرمایش ۰٫۳۵ درجه سانتی‌گراد در هر دهه عمیق است. با این سرعت شتاب‌گرفته، جهان در مسیر شکستن آستانه ۱٫۵ درجه سانتی‌گراد توافق پاریس قرار دارد—که یک خط قرمز حیاتی برای اکوسیستم‌های جهانی، صخره‌های مرجانی و جمعیت‌های ساحلی آسیب‌پذیر است—و این اتفاق احتمالاً بین سال‌های ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۹ رخ خواهد داد. عبور از این آستانه به معنای فاجعه فوری در یک سال واحد نیست، اما آینده‌ای از امواج گرمای شدیدتر، ذوب شدن سریع‌تر یخ‌ها و رویدادهای آب و هوایی شدیدتر در سراسر جهان را قطعی می‌کند.[6]

آنچه اثبات نشده باقی می‌ماند این است که آیا این دنده سریع‌تر نشان‌دهنده یک خط پایه جدید دائمی است یا یک دوره تنظیم موقت. اگر شتاب عمدتاً ناشی از کاهش ناگهانی آئروسل‌های کشتی‌رانی باشد، نرخ گرمایش ممکن است پس از سازگاری آب و هوا با هوای پاک‌تر، در نهایت تثبیت شود. با این حال، تا زمانی که انتشار کربن جهانی به صفر نرسد، سیاره همچنان به انباشت گرما ادامه خواهد داد و داده‌ها تأیید می‌کنند که در حال حاضر این کار را سریع‌تر از هر زمان دیگری از زمان شروع ثبت سوابق ابزاری انجام می‌دهد.[1][6]